Category: Uncategorized

  • CHƯƠNG 9: NẠN KIÊU BINH

    Cho rằng mình có công lớn giải thoát thái tử Lê Duy Kỳ và tôn lập Trịnh Khải lên ngôi chúa, đám cấm quân Thanh, Nghệ ngày càng trở nên kiêu căng, bất trị. Lê Hương Châm tự cho mình cái quyền kiểm soát cả kinh thành Đông Kinh. Chúng đe dọa khủng bố các quan lại không ăn cánh, truy lùng bè đảng của Hoàng Đình bảo, Đặng Thị Huệ. Ai trong phủ chúa trước đây mà chúng thấy không ưa cũng bị ghép tội. Nhiều người vô cớ bị giết rất oan ức. Phá phách chưa chán, đám cấm quân đi lại nghênh ngang giữa phố thị, tụ tập ăn nhậu náo loạn kinh thành. Hương Châm nương tay cho lính cướp bóc, hiếp đáp dân lành trắng trợn giữa ban ngày ban mặt. Con gái lớn không dám đi ra đường một mình. Dân kinh thành gọi chúng là giặc “kiêu binh”. Buôn bán giao thương vì thế cũng bị cản trở.

    Thỉnh thoảng Lê Hương Châm lại viết tờ tâu lên vua Lê Hiển Tông và chúa Trịnh Tông kể công lao bảo vệ, tôn phò. Hương Châm xin bổ trật thăng chức cho người này, người kia tùy hứng chẳng cần công trạng gì. Triều đình phải chu cấp tiền bạc một cách vô tội vạ cho chúng chẳng ra định lệ nào. Việc ra vào cung vua phủ chúa cứ như nhà riêng của chúng. Vua Cảnh Hưng và chúa Trịnh Tông chỉ biết chiều chuộng đám kiêu binh cho yên. Nhưng trong mắt các quan đại thần, cựu thần thì đó là nỗi sỉ nhục lớn. Một lần Quốc sự Nguyễn Khang cựu thần nhà Lê thấy cảnh bọn kiêu binh tụ tập ăn nhậu ngả ngớn ngay trong điện Vạn Thọ. Ông giận tím mặt liền đi gấp tới nhà Quốc cữu Viêm quận công Dương Khuông, em ruột thái phi Dương Thị Ngọc Hoan. Nguyễn Khang không giấu nổi sự bực tức:

    – Chẳng còn ra kỷ cương phép nước gì nữa.

    Dương quốc cữu lập cập hỏi:

    – Có đại sự gì xảy ra thế đại nhân?

     – Ngài sang điện Vạn Thọ mà xem. Đám đồ tể Lê Hương Châm biến cung vua thành cái nơi ăn, chơi ngả ngớn của chúng nó.

    Quốc cữu mím miệng, lắc đầu nguầy nguậy:

    – Bất trị. Bất trị. Đúng là không thể để thế này được.

    Hai quốc lão lại lập cập sang phủ chúa bẩm mọi chuyện với Trịnh Tông:

    – Chúa thượng phải nghiêm trị bọn loạn quân này. Để lâu tất thành họa lớn.

    Trịnh Tông nghe thế liền vấn an hai vị cựu thần và sai viên tiểu tướng là Chiêm Vũ hầu đem quân sang điện Vạn Thọ bắt kiêu binh. Quân của Lê Hương Châm thấy động bỏ chạy cả. Chiêm Vũ chỉ bắt được bảy tên. Sau khi xét hỏi, Nguyễn Khang và Dương Khuông làm tờ khải lên chúa xin đem ra chém làm gương. Vụ hành quyết bảy tên kiêu binh vào ngày 25 tháng 2 Giáp Thìn (1784) năm thứ 45, niên hiệu Cảnh Hưng là vụ cảnh cáo nghiêm khắc đối với đám cấm quân người Thanh, Nghệ. Dân thành Đông Kinh vô cùng hả hê. Dương Khuông và Nguyễn Khang còn muốn bắt tên cầm đầu Lê Hương Châm trị tội. Lê Hương Châm chạy vào điện Vạn Thọ kêu khóc với vua. Chiêm Vũ sai viên quản đội Lã Nhưng Nhất vào cung Vạn Thọ tìm bắt Lê Hương Châm. Châm rúc sau ngai vàng run bần bật. Lã Nhưng Nhất quỳ ở sân rồng đợi lệnh. Vua Lê Hiển Tông nghĩ cái tình cấm quân có công cứu mạng sống cho Lê Duy Kỳ nên bảo với Nhưng Nhất:

    – Lũ chúng phạm tội lộng hành, nhưng cũng có nhiều công lao phò tá. Đã trừng trị bảy tên làm gương rồi, những đứa còn lại tha cho chúng.

    Lã Nhưng Nhất biết Lê Hương Châm núp sau ngai vàng, nhưng vua phán vậy nên không dám động thủ. Nhất tâu:

    – Tiểu nhân tuân chỉ.

    Lê Hương Châm thoát chết nhưng không hối cải. Càng đem lòng thù hận những người muốn hại chúng. Mối thù với Nguyễn Khang, Dương Khuông, Chiêm Vũ, Lã Nhưng Nhất… Hương Châm ghi trong lòng. Châm lệnh cho đám kiêu binh nằm im một thời gian. Không được càn rỡ như trước, để sự việc nguôi ngoai đi. Vài tháng sau, Lê Hương Châm họp mấy tên phó chỉ huy cấm quân bảo:

    – Giữ yên ngai vàng cho vua, tôn lập ngôi chúa, cứu thái tử… đều do bàn tay anh em mình cả. Triều chính yên ổn, vua chúa ngồi yên hưởng phú quý đều là do công sức và máu của anh em mình cả. Vậy mà giờ họ coi chúng ta là kẻ thù. Muốn treo cổ hết chúng ta.

    Một thằng hực lên:

    – Hai thằng già Nguyễn Khang, Dương Khuông muốn tách chúng ta ra bẻ gẫy từng chiếc như bẻ đũa. Anh em ta phải co cụm lại hỏi tội chúng không thì chết hết.

    – Chiêm Vũ, Lã Nhưng Nhất là hai thằng nợ máu bảy anh em của chúng ta. Phải chém đầu chúng để tế linh hồn anh em bị chết oan ức.

    – Phải đấy. Đánh cho chúng biết ai là người giữ ngai vàng, bảo vệ xã tắc cho họ ngồi hưởng lạc.

    Dân kinh thành được một thời gian yên ả. Tưởng sau vụ chém bảy tên kiêu binh chúng đã biết sợ. Không dè vào lúc bất ngờ nhất, Lê Hương Châm cầm đầu cả trăm lính cấm quân xông vào nhà Quốc cữu Dương Khuông và Quốc sư Nguyễn Khang. Nguyễn Khang kịp bỏ trốn lên Sơn Tây. Quốc cữu Dương Khuông và Chiêm Vũ chạy vào Huỳnh cung nấp bóng Dương thái phi. Đám cấm quân vây kín vương phủ. Lê Hương Châm dâng bản tấu lên Trịnh Tông kể tội Dương Khuông, Nguyễn Khang, Chiêm Vũ, Lã Nhưng Nhất. Châm đòi Trịnh Tông cho người đuổi theo truy bắt Nguyễn Khang và nộp mấy người náu trong cung thái phi cho chúng. Lã Nhưng Nhất lên ngựa, dẫn một toán quân lao ra chém giết kiêu binh. Cổng phủ chúa thành bãi chiến trường. Tiếng hò hét chém giết loạn xạ. Nhưng rồi Lã Nhưng Nhất bị cấm quân đánh bại. Nhất trở lui vào vương phủ thì ngựa bị vướng dây của bọn cấm quân. Lê Hương Châm vung đao chém chết Lã Nhưng Nhất ngay trước vương phủ.

    Đoan Nam vương Trịnh Tông thấy đám kiêu binh hung hăng quá cho người ra nói với Lê Hương Châm bảo lính lui đi rồi chúa sẽ nói chuyện với chỉ huy cấm quân. Lê Hương Châm làm theo. Hương Châm nhất quyết đòi Trịnh Tông phải cho người đuổi theo bắt Nguyễn Khang và nộp những người còn lại cho chúng. Bất đắc dĩ Trịnh Tông phải cử viên thị thần Thoan Trung hầu đem lính đuổi theo Nguyễn Khang. Nhưng dặn nhỏ Thoan Trung hầu cứ đi thong thả để cho Nguyễn Khang chạy. Dương quốc cữu và Chiêm Vũ đang ẩn trong Huỳnh cung. Lúc ấy trời đã tối, Trịnh Tông hứa ngày mai sẽ gọi họ ra. Lê Hương Châm tạm nghe theo. Sáng hôm sau Thoan Trung hầu quay về báo không bắt được Nguyễn Khang. Lê Hương Châm hô lính đốt nhà Nguyễn Khang. Đốt luôn cả nhà Thoan Trung hầu. Cho rằng chúa Trịnh Tông dùng kế giải thoát cho đám Nguyễn Khang và Dương Khuông, quân kiêu binh càng làm dữ. Chúng ngày đêm vây chặt vương phủ. Trịnh Tông chưa nộp Dương Khuông và Chiêm Vũ chúng chưa chịu giải vây. Dương thái phi sợ quá bảo Trịnh Tông vời Hương Châm vào vương phủ. Hương Châm dắt theo một tên phó chỉ huy cấm quân. Dương thái phi khóc bảo:

    – Quốc cữu là bậc trọng thần, tuổi đã cao. Chiêm Vũ cũng vì việc nước chứ không thù oán gì xin tướng quân tha mạng sống cho họ.

    Hương Châm gầm lên:

    – Tha mạng cho chúng thì ai tha mạng chúng tôi. Bảy anh em cấm quân bị chết oan ức ai đền mạng cho họ?

    Trịnh Tông dùng lời ngon ngọt:

    – Công lao phò tá của các khanh rất lớn. Nhà vua và nhà chúa sẽ đời đời báo đáp. Xảy ra chuyện này chỉ là do hiểu lầm. Mong các khanh đừng làm thái phi kinh sợ.

    Lê Hương Châm vằn mắt:

    – Vậy ai là người ra lệnh cho Chiêm Vũ bắt giết bảy anh em chúng tôi. Giờ lại dùng lời ngon ngọt để lừa mị.

    Chúa chưa biết đối đáp ra sao thì tên phó của Hương Châm hét lên. Giọng điệu rất xấc xược không còn trên dưới chúa tôi gì nữa:

    – Không nói lôi thôi, cứ hạ bệ ông này xuống rồi đưa người khác lên thay là xong. Nhà chúa thiếu gì người nối ngôi. Hay nhà chúa cố bảo vệ chúng thì ta cho mồi lửa nhỉ. Phủ khuyết nguy nga thế này cháy to phải biết.

    Dương thái phi ôm đầu lảo đảo, mặt tái mét. Trịnh Tông đành nói nhún:

    – Thôi bây giờ các khanh để ta đưa thái phi về nghỉ. Chiều các khanh cùng vào phủ thương nghị thêm.

    Thấy Trịnh Tông có vẻ xuống nước, căng nữa có khi hỏng việc. Lê Hương Châm ra hiệu cho tên phó dời vương phủ. Miệng hắn nói nói oang oang:

    – Tăng thêm mấy vòng canh gác. Ai chạy trốn cứ chém luôn.

    Trịnh Tông đỡ thái phi vào Huỳnh cung. Tông thưa:

    – Nghe chừng bọn chúng hung hăng lắm. Nói suông không được. Có lẽ phải xuất ít tiền sai người đi thương lượng mới xong.

    Dương thái phi bảo:

    – Chắc phải vậy. Chúa cứ định liệu thế nào cho nhanh chóng yên ổn đi.

    Quốc cữu Dương Khuông hiến kế:

    – Trong đám thư lại có tên Phan Văn Tuyển xưa nay vẫn là chỗ quan hệ, ăn chơi với đám Lê Hương Châm. Thái phi cho người gọi Tuyển vào sai hắn đi gặp Hương Châm ngay bây giờ.

    Phan Văn Tuyển gấp vào phủ, Trịnh Tông sai hắn đi dàn xếp với cấm quân. Phan Văn Tuyển là một thư lại lâu năm. Mẹo mực kiếm chác ở chốn cung đình rất thông thạo. Vụ này Tuyển ngửi ngay ra cái mùi thơm ngậy. Hắn nảy ra ý lợi dụng móc túi chúa. Thấy Trịnh Tông tỏ vẻ quá lo lắng, muốn dàn xếp cho nhanh, Phan Văn Tuyển vò đầu vò tai:

    – Tiểu nhân có kết giao với Lê Hương Châm thật, nhưng lâu rồi không gặp lại. Trong lúc chúng tức tối thế này, không biết có nghe hay lại cho tiểu nhân một đao. Tiểu nhân sợ lắm.

    – Ta đã nói chuyện với Châm. Biết ý hắn làm căng thế chẳng qua chỉ muốn giết Chiêm Vũ và kiếm ít tiền, bạc. Ngươi có nợ nần gì mà hắn hại ngươi.

    – Chúa thượng sai thì tiểu nhân phải vâng mệnh. Nhưng vụ này tiểu nhân nghĩ chúa thượng nới tay cho hắn một tí. Tính mạng con người là quan trọng. Tiền bạc có thể kiếm lại sau.

    – Thì ta gọi ngươi đến cũng vì việc đó. Ngươi phân tích thiệt hơn cho Hương Châm. Ta không tiếc tiền bạc.

    – Vậy còn mấy người mà chúng cứ đòi bắt.

    – Đã lấy tiền bạc thì tha hết không bắt giết ai nữa.

    – Vâng, để mai tiểu nhân hẹn gặp hắn xem sao. Nhưng chúa thượng cho tiểu nhân đem đi trước một ngàn lạng bạc cho dễ nói chuyện.

    – Ta chuẩn tấu. Ngươi đi ngay bây giờ. Ta hứa chiều nay cho Hương Châm vào gặp. Ngươi hãy hết sức khéo léo giúp nhà chúa.

    – Tiểu nhân sẽ hết lòng nhưng vẫn sợ lắm.

    – Xong việc này ngoài trọng thưởng lớn, ta ban chức tước cho ngươi.

    Vậy là đã đúng ý Phan Văn Tuyển. Cầm theo một ngàn lạng bạc, Tuyển tới ngay gặp Lê Hương Châm. Chẳng quanh co rền rứ gì hắn nói toẹt:

    – Biết tôi là chỗ quen biết với tướng quân, Dương thái phi và chúa thượng nhờ tôi ra đây thương lượng với ngài. Tôi cũng chả ưa gì những kẻ bạc lòng đó. Nhưng triều chính lúc này ai lên ai xuống cũng thế thôi. Chi bằng tiện việc làm căng lên chút nữa, đòi lấy vài vạn quan tiền chia cho anh em chẳng hơn cứ nhùng nhằng lại dễ sinh biến.

    Lê Hương Châm nghe Phan Văn Tuyển bảo thế cười lớn:

    – Ông đúng là tay rỉa xác thối loại siêu hạng.

    Phan Văn Tuyển cũng bỗ bã:

    – Biết làm, vừa được của vừa được cái tiếng, tội gì mà chê. Cánh áo ngắn chúng mình mấy khi moi được của nhà vua, chúa.

    Lê Hương Châm hỏi:

    – Vừa nãy ông bảo làm căng thêm chút nữa là căng thế nào?

    – Thì chiều nay trong lúc ông vào gặp chúa, cho quân ngoài cổng cứ loa tướng lên: “Hôm nay không chém được hai tên giặc già Dương Khuông, Nguyễn Khang và Chiêm Vũ thì cũng không còn chúa với phủ nữa”. Phải hung hăng như làm thật. Đem theo bùi nhùi làm như sắp thiêu phủ chúa thật. Đúng lúc đó tôi sẽ xuất hiện đứng ra dàn xếp cả hai bên.

    – Thế nên đòi bao nhiêu?

    – Hôm nay chúa bảo kho đụn chỉ còn có ba vạn quan tiền và hai vạn lạng bạc. Nhưng ông cứ đòi lấy ba vạn quan tiền, một vạn lạng bạc. Tôi biết chúa chịu được.

    Lê Hương Châm thần mặt, bấm tay tính rồi vỗ vai Tuyển:

    – Tôi nghe lời ông, nhưng sợ anh em không chịu. Phải có kẻ rơi đầu mới xoa dịu được cái chết của bảy anh em cấm quân.

    Phan Văn Tuyển im lặng một hồi rồi bảo:

    – Nếu thế khó nhỉ. Chúa muốn tha tất cho bọn họ.

    – Tha dễ quá thì sau này không ai còn sợ chúng tôi nữa. Mà chuyện này mình tôi cũng không quyết định được. Nhúng tay vào máu anh em chúng tôi là Chiêm Vũ và Lã Nhưng Nhất. Nhất đền tội rồi, nhưng họ vẫn muốn giết Chiêm Vũ mới hả dạ.

    Tuyển bảo:

    – Muốn moi được nhiều tiền bạc thì cũng phải nhún đi một tí. Dương Quốc cữu là em thái phi, cậu ruột chúa thượng. Nguyễn Khang là cựu đại thần có nhiều công lớn với triều đình. Giết họ không hề đơn giản. Cấm quân sẽ mang tiếng rất xấu. Có khi bị coi là phản loạn. Còn Chiêm Vũ không tha cũng được.

    Lê Hương Châm ngẫm ngợi rồi bảo:

    – Được. Nhún thì nhún, nhưng nhất quyết chúa phải giao Chiêm Vũ cho chúng tôi.

    Phan Văn Tuyển nháy mắt với Lê Hương Châm:

    – Giờ tôi cầm số bạc này về trả chúa. Nói rằng cấm quân uất ức lắm. Họ không thèm nhận, còn thề sống chết chiều sẽ hay. Riêng chủ tướng Lê Hương Châm có vẻ biết điều hơn. Chiều nay khi hắn vào gặp, chúa thượng nên vỗ về cho hắn xuôi lòng.

    Lê Hương Châm cười to. Hai kẻ người tung người đỡ. Trước khi chia tay Phan Văn Tuyển ghé tai Châm:

    – Phần của tôi là bao nhiêu vậy nhỉ?

    Lê Hương Châm nháy mắt, giơ ba ngón tay. Chúng cười ngả ngớn. Phan Văn Tuyển ôm bạc ra về, mủm mỉm cười ra chiều đắc ý. Thật ngon lành. Chỉ tốn ít bọt nhãi, đút túi ba ngàn quan tiền. Tuyển vào vương phủ gặp Trịnh Tông. Hắn đưa đẩy:

    – Bẩm chúa thượng, tiểu nhân đã nói hết nước hết cái. Đem cái tình bằng hữu lâu nay chơi với nhau ra khuyên. Rồi cả van xin chúng nữa. Lê Hương Châm có vẻ dịu nhưng mấy tên phó của hắn thì chỉ như muốn ăn sống nuốt tươi phủ chúa. Chúng không nhận bạc này. Bảo nhất quyết phải bắt giết được Quốc cữu, Quốc sư và Chiêm Vũ hầu.

    Trịnh Tông tái mặt ngồi thừ:

    – Bọn này xem ra muốn hại ta thật.

    Phan Văn Tuyển trấn an:

    – Xin chúa thượng đừng quá lo lắng. Trước lúc về tiểu nhân đã nói riêng với Lê Hương Châm. Đám cấp phó hung hăng thế nhưng mọi việc vẫn phải do Châm quyết định. Chiều nay hắn vào, chúa thượng cứ thế này, thế này… tiểu nhân sẽ nói thêm vào.

    Trịnh Tông thở dài thườn thượt:

    – Vậy trưa nay ngươi ở lại đây. Chiều chúng đến, ngươi ra vời Lê Hương Châm vào cho ta.

    Đầu giờ chiều, đám kiêu binh tập hợp đông hơn mọi ngày. Mấy trăm tên vây kín vương phủ. Chúng hò hét náo loạn cả mấy dẫy phố gần đó. Dân chúng kinh thành đang nghỉ trưa, mắt nhắm mắt mở gọi nhau đi như xem hội. Mà cái đám kiêu binh lộng hành này thì lâu nay họ có lạ gì. Ai ra đường cũng mong đừng đụng phải chúng. Nhưng hôm nay sự lạ là chúng dám đe dọa, quấy nhiễu vào nơi thâm nghiêm nhất triều đình. Mấy chục đứa gào to: “Đốt trụi đi”. “Cho mồi lửa là hết chúa với vương”. Nghe chừng đám cấm quân hung tợn lắm. Lê Hương Châm vào phủ. Châm quỳ trước mặt chúa nhưng vẫn rất gay gắt vụ bảy tên cấm quân bị giết. Trịnh Tông đã biết cái ý Phan Văn Tuyển mách nên cứ để Hương Châm nói cho thoải mái. Hương Châm nói xong chúa dùng lời nhẹ nhàng giải thích mọi chuyện xảy ra vẫn là do hiểu lầm. Vua Lê và nhà chúa lúc nào cũng nhớ cái ơn phò lập, bảo vệ của anh em cấm quân. Hương Châm chưa kịp nói sao thì Phan Văn Tuyển chen ngang:

    – Ý của tướng quân sáng nay tôi đã bẩm lại với chúa thượng. Để cho mọi việc tốt đẹp, tôi nghĩ việc to làm cho bé đi được thì làm. Việc bé làm cho như không có gì xảy ra càng tốt. Chuyện bảy anh em cấm quân thiệt mạng do lúc ấy nhộn nhạo, thật đáng thương. Nhưng đã xảy ra rồi, giờ muốn họ sống lại cũng không được nữa. Chi bằng chúa ghi công, hậu đãi gia đình vợ con họ để an ủi vong linh. Anh em cấm quân cũng nhẹ lòng.

    Lê Hương Châm làm ra vẻ căng với Phan Văn Tuyển:

    – Ông nói thì dễ lắm. Có trong hoàn cảnh, thân phận chúng tôi đâu mà ông thấy nỗi đau của anh em. Chúng tôi không đổ máu ra thì có ngôi chúa này hay sao.

    – Chúa thượng biết công phò dựng của anh em. Cũng biết cái sai của mình rồi. Nói đi nói lại mãi cũng thế mà thôi. Chúa thượng đã hạ mình lắng nghe tâm tư của anh em cấm quân. Vậy thì cũng nên báo đáp để cái công phò tá càng sáng thêm. Cũng là để mãi mãi vinh danh anh em.

    – Nhưng mình tôi quyết định sao được. Mấy trăm con người đang căm giận, tôi cũng khó mà bảo được họ.

    – Tướng quân là chủ soái. Quyết định thì họ phải theo. Có chúa thượng ở đây, tướng quân muốn thế nào cứ bẩm báo. Chúa chẳng tiếc gì anh em.

    Sau lời Phan Văn Tuyển cò mồi, Lê Hương Châm nói:

    – Đã vậy, việc này không dưới một vạn lạng bạc và ba vạn quan tiền. Nhưng chỉ là để tha mạng cho Dương Khuông, Nguyễn Khang thôi. Mà cũng không phải tha nhẹ nhàng thế. Chúa thượng phải biếm chúng xuống làm thường dân. Đuổi về quê.

    Phan Văn Tuyển lại bênh chúa:

    – Anh em tha cho hai vị quốc lão thì cũng tha cho cả Chiêm Vũ nữa. Anh ta cũng hết lòng vì nhà chúa thôi.

    – Tha Chiêm Vũ thì chúng tôi biết ăn nói thế nào với vợ con bảy anh em đã chết oan tức tưởi dưới tay hắn. Nếu không được thế thì chúng tôi cũng không cần đến số bạc này.

    Lê Hương Châm đùng đùng như muốn bỏ đi. Đám cấm quân ngoài cổng phủ càng vung đao kiếm, hò hét dữ hơn. Vài đứa bật lửa châm vào bùi nhùi. Trịnh Tông biết đã hết đường khuyên bảo, thương lượng. Chúa ra hiệu chấp thuận. Phan Văn Tuyển nói:

    – Chúa thượng chiều lòng anh em. Tướng quân ra lệnh cho họ về đi. Để dân tình xúm vào xem như vậy không hay. Mọi bẩm trình của tướng quân chúa thượng sẽ giải quyết.

    Vậy là âm mưu của Phan Văn Tuyển và Lê Hương Châm được thực hiện. Trịnh Tông biếm Nguyễn Khang, Dương Khuông xuống làm thường dân, bắt về quê dưỡng lão. Với Chiêm Vũ chúa xin lui lại cho đến ngày hôm sau.

    Đoan Nam vương Trịnh Tông đêm ấy không ngủ. Nghĩ thương Chiêm Vũ hầu. Chiêm Vũ theo Trịnh Tông từ lâu. Qua mấy lần tao loạn, hết lòng phò tá, trung thành. Nay không thể cứu được mạng kẻ tôi trung, chúa đau lòng khôn xiết. Trời chưa sáng hẳn, Trịnh Tông đã vội vã vào Huỳnh cung. Đoan Nam vương chảy nước mắt nói với Chiêm Vũ:

    – Tình thế lúc này thật nguy kịch. Tướng quân đã hết lòng vì ta. Ta cũng đã hết lời xin nhưng chúng không chịu tha. Thôi thì xin tướng quân một lần nữa đem cái chết ra cứu nhà chúa. Ta sẽ ghi ơn tướng quân suốt đời.

    Chiêm Vũ lạy mà khóc rằng:

    – Thần cảm tạ tấm thịnh tình của chúa thượng. Đem cái thân này để báo đáp nhà chúa đối với hạ thần là điều vinh hạnh.

    Chúa Trịnh Tông cứ ôm lấy Chiêm Vũ mà khóc. Vũ lạy Trịnh Tông ba lạy rồi khẳng khái bước ra. Lê Hương Châm vồ lấy viên tiểu tướng lôi ra trước cổng phủ. Đám kiêu binh thi nhau lấy đá đập vào đầu vào mặt, Chiêm Vũ vẫn thản nhiên cười ngạo. Lê Hương Châm tức điên cầm giáo đâm xuyên qua ngực Vũ. Hắn hô tay chân chặt đầu Chiêm Vũ làm lễ cúng bảy tên kiêu binh.

    Sau khi giết Chiêm Vũ, kiêu binh càng hung hãn hơn. Chúng truy lùng thuộc hạ thân tín của Huy quân công Hoàng Đình Bảo và Đặng Thị Huệ. Bắt được ai chúng lôi ra chém ngay không xét hỏi lôi thôi. Những kẻ trốn được thì nhà cửa bị đốt phá tan tành. Người dân kinh thành nơp nớp sợ bị vạ lây. Lê Hương Châm phao lên rằng sau Chiêm Vũ, Nhưng Nhất kẻ phải đền mạng cho những người bị chết trong vụ án năm Canh Tí là Nguyễn Hữu Chỉnh. Ai bắt được Chỉnh sẽ trọng thưởng lớn.

    Không thể chiều chúng mãi. Quốc sư Nguyễn Khang bí mật lên Sơn Tây gặp người em là Điền Nhạc hầu. Khang nói rõ tình cảnh bọn kiêu binh ngày càng khó trị như thế nào, Điền Nhạc hầu bảo:

    – Chả riêng gì dân kinh thành Đông Kinh mà dân khắp chốn đều căm giận chúng. Đại nhân đứng lên kêu gọi sẽ có hàng vạn người đi theo.

    – Nhưng ta cái tiếng bị cách làm thường dân rồi, nói ai nghe.

    – Thì ai chả biết chúa làm thế cho yên lòng bọn kiêu binh. Từ đây lên đến Hưng Hóa sang Thái Nguyên đại nhân có bao nhiêu thuộc hạ cũ. Lại rất nhiều người coi ngài là ân nhân, đại nhân nói rõ mục đích cứu giá mọi người sẽ theo hết.

    – Kế đó của đệ nghe được lắm. Nhưng danh chính thì đệ phải đi cùng và khâu nối giúp ta.

    – Đệ sẽ sang Sơn Nam, Tuyên Quang và xuống Hải Dương gặp Quận Diễn, Quận Thạc, Đinh Phái Hầu… hẹn cùng đem quân khởi sự. Lệnh cho các nơi ở đâu cứ có bọn cấm quân Thanh, Nghệ phải bắt giết cho hết. Lũ trong kinh thành chạy đi đâu được.

    – Nhưng nay cả hoàng thượng và chúa thượng đang nằm trong tay Lê Hương Châm. Phải làm sao để chúng không bí quá làm liều.

    – Việc ấy dễ lắm. Thống nhất với nhau xong, định ngày mật bẩm với chúa cho người đem gia quyến tạm lánh ra ngoài kinh thành. Chúa thượng phao lên rằng sẽ đi tuần sông. Nhà chúa đi an toàn rồi thì cùng ập vào kinh thành mà bắt chúng.

    – Vậy còn vua Lê?

    – Vua Lê không đáng lo. Hoàng thượng đã cứu Hương Châm. Chúng chỉ căm bên phủ chúa thôi.

    Điền Nhạc hầu đi rồi, Nguyễn Khang cho người tâm phúc dâng ý định của các đại thần lên Trịnh Tông. Chúa xem xong mừng lắm. Ban chiếu cứ y như xếp đặt của Điền Nhạc hầu mà làm. Nhưng rồi mọi việc đang tiến hành thì xảy ra chuyện. Một số lính cấm quân gốc Thanh, Nghệ ở trấn Hà Đông, Kinh Bắc, Hưng Yên bị bắt, giết. Tin lan lên kinh thành, đánh động đám kiêu binh ở Đông kinh. Lê Hương Châm dò biết lính cấm quân ở mấy tỉnh quanh Đông Kinh bị truy lùng. Chỉ huy thì bị giết. Lính bị đầy lên vùng rừng núi Thao Giang, thượng Đà Giang. Thì Trung hầu, Quận Thạc, Đường Phái… hầu hẹn nhau vây thành Đông Kinh vào đầu tháng sáu. Lê Hương Châm rất lo sợ. Không thể đem mấy trăm quân ở trong thành chống lại đại quân triều đình được. Châm họp cấm quân bảo chúng bí mật đem vợ con lánh ra ngoại thành. Hai trăm tên hung tợn nhất thay nhau vây chặt điện Vạn Thọ và phủ Đoan Nam vương. Chúa Trịnh Tông và hậu cung không thoát ra khỏi thành như hẹn với Điền Nhạc hầu. Bọn kiêu binh không còn giữ lễ, giữ phép tắc gì nữa. Bên cạnh vua Lê Hiển Tông và chúa Trịnh Tông lúc nào cũng có bọn cấm quân canh chừng. Vua, chúa không khác gì con tin của chúng. Lê Hương Châm như kẻ mất trí. Hắn phao lên rằng sẽ đưa vua Lê Hiển Tông và chúa Trịnh Tông về Thanh Hoa. Các đại thần thấy thế không dám động thủ. Sợ dồn ép quá chúng làm liều. Lê Hương Châm ép Trịnh Tông ra lệnh cho quân các trấn rút đi.

    Tình cảnh lúc ấy không thể làm khác. Trước đó, lợi dụng việc đưa vợ con lánh ra ngoại thành, nhiều tên cấm quân đã không quay lại. Chúng giả làm người ăn mày câm, điếc xin ăn trốn khỏi kinh thành. Một số đem gia quyến chạy về quê Thanh, Nghệ. Số hung hăng nhất chỉ còn lại khoảng hai trăm tên. Nếu đánh nhau với đại quân triều đình thì cũng chết hết. Lực lượng đã tan tác, Lê Hương Châm đành thuận theo lời khuyên của Đoan Nam vương Trịnh Tông. Lê Hương Châm và đám kiêu binh lặng lẽ rời đi. Phần lớn chạy về quê. Ít ngày sau tin lan vào Đông Kinh, Lê Hương Châm cùng mấy tên cầm đầu lũ kiêu binh bị dân phát giác đánh cho đến chết trên đường trốn chạy.

    Nạn cấm quân lộng hành từ đó chấm dứt.
     

  • CHƯƠNG 8: MỐI THÂM THÙ THƯỢNG ĐỈNH

     Đất vương phủ không yên bắt nguồn những việc làm vô đạo của Trịnh Sâm từ khi lên ngôi chúa. Thái tử Lê Duy Vỹ con trai vua Lê Hiển Tông và thế tử Trịnh Sâm con trai trưởng Minh Đô vương Trịnh Doanh cùng trà lứa. Hai người qua lại chơi bời với nhau. Lê Duy Vỹ là người thông minh, cương trực. Thấy cảnh vua cha bị chúa Trịnh ức hiếp rất lấy làm tức giận. Vỹ ngầm nuôi chí quyết lấy lại quyền hành về tay vua Lê. Nhiều hào kiệt trẻ tuổi hay chữ ở Đông Kinh như Lương Giản, Nguyễn Huy Sưởng, Đan Luân… được Lê Duy Vỹ kết bạn. Tiếng thơm về tư cách của Lê Duy Vỹ bay khắp kinh thành. Vua Lê Hiển Tông rất vui vì người kế nghiệp mình vừa thông minh, sáng láng vừa là một chàng trai bộc lộ tư chất nhân ái quảng giao từ rất sớm. Thái tử Lê Duy Vỹ cũng được chúa Trịnh Doanh rất yêu mến. Tuy Lê Duy Vỹ đã lập hậu nhưng để ràng buộc mối quan hệ giữa cung vua, phủ chúa Minh Đô vương Trịnh Doanh ngỏ ý gả quận chúa Tiên Dung con gái của mình cho Lê Duy Vỹ. Chuyện đó cũng bình thường trong mối quan hệ thượng đỉnh vương triều. Nhưng rồi một lần xổng miệng, Châu Thị, vợ cả của Trịnh Doanh mẹ quận chúa Tiên Dung làm cho mọi việc trở nên nghiêm trọng.

    Lần ấy, Trịnh Sâm và Lê Duy Vỹ cùng vào phủ vấn an chúa Trịnh Doanh. Chúa cho ở lại ăn cùng mâm. Châu Thị tuy ở ngôi chính thất nhưng lại chỉ sinh được con gái. Điếu ấy khiến bà ta ngầm căm ghét Trịnh Sâm là con một phi tần mà được kế ngôi chúa. Hôm ấy, khi thấy Lê Duy Vỹ và Trịnh Sâm ngồi cùng bàn, Châu Thị tức tối bảo: “Sao chúa lại được ngồi ăn cùng mâm với vua thế này”. Châu Thị bắt Trịnh Sâm phải ngồi cách ra, thấp hơn một bậc. Trịnh Doanh cười không nói gì nhưng Trịnh Sâm uất nghẹn cổ. Hành động của Châu Thị khiến Sâm khắc cốt ghi xương. Bao nhiêu thù hận dồn cả lên đầu Lê Duy Vỹ. Từ đó, bên ngoài vẫn quan hệ chơi bời nhưng ngày nào trước khi đi ngủ Trịnh Sâm cũng thề: “Ta sống thì Vỹ phải chết”.

    Mấy năm sau, Trịnh Sâm lên ngôi chúa. Lê Duy Vỹ vẫn đang là Đông cung thái tử kế vị. Thời cơ trả thù Lê Duy Vỹ đã tới. Trịnh Sâm sai viên quan hoạn Thiều Quận công Phạm Dinh tạo cớ vu cho Lê Duy Vỹ tội thông dâm với cung nữ của cha mình là Trịnh Doanh. Sâm dâng tấu lên vua Lê hạch tội, xin bắt Lê Duy Vỹ bỏ ngục. Biết Vỹ bị Sâm vu hại nhưng vua không cãi được, Lê Hiển Tông chỉ biết cầu trời khấn phật cho con thoát nạn. Trịnh Sâm sai Phạm Dinh đem lính đến bắt Lê Duy Vỹ. Thái tử Vỹ chạy vào cung Vạn Thọ nấp sau long sàng. Phạm Dinh cứ quỳ ở sân rồng không chịu về. Lính phủ chúa mặt mũi đằng đằng sát khí. Sợ chúng làm liều, phạm tới vua cha, Lê Duy Vỹ cúi lạy vua bước ra cho chúng bắt. Vua Lê Hiển Tông ôm con khóc nức lên. Lê Duy Vỹ thét lớn: “Ta đây, bắt thì bắt”. Bắt Vỹ xong, Trịnh Sâm làm bản tấu xin vua đưa người con trai thứ tư là Lê Duy Cẩn lên ngôi Thái tử. Vua Lê Hiển Tông phải nghe theo. Sự hận thù của Trịnh Sâm tưởng thế là hả dạ, nhưng Sâm quyết thực hiện bằng được lời thề: “Ta sống thì Vỹ phải chết”.

    Giam Lê Duy Vỹ vài tháng, Trịnh Sâm lại sai Phạm Dinh ngụy tạo ra màn giết lính canh ngục, âm mưu cướp tù. Đám nho sinh trước đây vẫn kết thân với Vỹ là Nguyễn Huy Sưởng, Đan Luân… bị khép tội định giải vây cho Vỹ. Không chịu được đòn tra khảo, chúng mạo nhận là Lê Duy Vỹ sai làm thế. Có bản cung của bọn Đan Luân, Nguyễn Huy Sưởng. Trịnh Sâm dâng tấu lên vua Lê Hiển Tông. Theo luật triều đình, xui bè đảng giết lính canh, âm mưu cướp tù, kẻ chủ mưu là Lê Duy Vỹ phải bị treo cổ. Vua Lê Hiển Tông thương con cháy dạ. Làm vua mà không cứu nổi con mình, khiến vua vô cùng phẫn uất. Ngài chỉ dám thầm chia sẻ nỗi lòng với vài cận thần tin cậy. Ai nghe cũng ôm mặt khóc nức lên mà không biết phải làm thế nào. Ngày 20 tháng Chạp năm Tân Mão (1771), Thái tử Lê Duy Vỹ bị hành hình. Hôm ấy không mưa gió gì mà tự nhiên bầu trời thành Đông Kinh tối đen lại. Bụi, cát nổi lên vả rát mặt người. Cách nhau gang tấc cũng không nhìn rõ. Khoảng nửa khắc mới trở lại bình thường. Mọi người nhớ lại hôm Phạm Dinh đem quân đến cung Vạn Thọ bắt Lê Duy Vỹ, cũng sinh ra một tiếng nổ lớn. Từ lòng giếng Tam Sơn trong vườn Ngự uyển khói đen bốc cuồn cuộn. Đó là điềm trời cảnh cáo hành động ngược ngạo, dã man vô đạo của Trịnh Sâm.

    Giết Lê Duy Vỹ xong, Trịnh Sâm thâu tóm mọi quyền bính về mình. Không cần ngai mà uy danh trùm lên cả vua Lê Hiển Tông. Dân gian thán: “Chẳng đế chẳng bá quyền nghiêng thiên hạ”. Bấy giờ Tĩnh Đô vương Trịnh Sâm nếu muốn cướp ngôi vua Lê cũng dễ như trở bàn tay. Vậy mà từ trong thâm tâm Trịnh Sâm lại thấy luôn bất an. Một nỗi âu lo vô cớ khiến Sâm ăn ngủ không thoải mái. Hầu như tháng nào Sâm cũng nằm mơ thấy Lê Duy Vỹ hiện về.

    Nguyễn Thị, một cung nhân đã có tuổi, hầu hạ lâu năm trong Đông cung thái tử. Tuy không một lần được dựa bóng thuyền rồng, nhưng là người hiền hậu nhân ái. Nguyễn Thị được hoàng hậu và các phi, tần yêu mến nể trọng. Bà quá hiểu sự dã man tranh giành ngôi báu nơi cung cấm. Ba con trai thái tử Lê Duy Vỹ, Nguyễn Thị coi như các cháu của mình. Ngay hôm thái tử Vỹ bị bắt, thấy giếng Tam Sơn phát ra tiếng nổ lớn, Nguyễn Thị đã linh cảm đó là điềm gở. Sớm muộn cũng có chuyện không hay xảy ra. Người ta đã bắt giết chim mẹ thì ổ chim con cũng sẽ bị phá thôi. Nguyễn Thị lặng lẽ gói ghém đồ đạc, âm thầm đem ba con trai của Lê Duy Vỹ đi trốn. Đêm đầu họ chạy đến làng Dịch Vọng, Từ Liêm thì đã khuya. Cả làng chìm trong bóng tối. Chỉ một ngôi nhà nhỏ cuối đường làng le lói ánh sáng. Nguyễn Thị gõ cửa nói thác là bốn mẹ con đi thăm người nhà ở kinh thành, trên đường về quê ở Phùng, đến đây thì tối nên xin ngủ nhờ. Chủ nhà, một lão nông đã cao tuổi nghe thế xăm xắn đón vào. Ông lão nhìn ngắm dung nhan khách và cuống quýt đến lạ. Đóng chặt các cửa, ông mời cung nhân Nguyễn Thị và ba cậu con trai ngồi cái ghế băng đặt ở gian giữa. Gọi vợ và hai đứa con đã lớn ra rồi bỗng cả nhà quỳ mọp xuống trước mặt. Nguyễn Thị thất kinh, đỡ dậy:

    – Mấy mẹ con chúng tôi lỡ độ đường ghé nghỉ nhờ các bác, sao có sự lễ lạy kỳ lạ thế này?

    Chủ nhà đuổi vợ con xuống bếp. Bảo mổ gà, nấu cơm mời khách. Xong ông quay lại quỳ xuống trước mặt Nguyễn Thị nói nhỏ:

    – Đêm trước tôi được báo mộng thiên tử sắp ghé qua. Tôi nghĩ các vị chính là dòng dõi nhà vua hoặc nhà chúa. Thật phúc đức cho gia đình chúng tôi được nghinh giá tới nhà mình.

    Nguyễn Thị đỡ ông lão dậy. Biết có chối cũng không được nhưng vẫn tìm cách nói lảng đi:

    – Chúng tôi chỉ là thường dân chạy loạn. Nhưng trong lúc loạn lạc này, bác đừng có nói hở ra với ai mà mang vạ vào thân. Bà cháu chúng tôi chỉ nghỉ nhờ đến mai sẽ đi sớm.

    Cung nhân Nguyễn Thị đưa các con của Lê Duy Vỹ về một xóm nhỏ ven sông sông Hát, phủ Mê Linh. Bà có người họ hàng xa lấy chồng ở đó. Nguyễn Thị không dám về quê, sợ quân phủ chúa dò tìm. Nguyễn Thị tá túc ở đấy vài tháng. Tưởng là đã yên ổn, nào ngờ viên chánh tổng xứ ấy phát hiện ra thân phận thật của mấy đứa trẻ lạ về sống trong vùng. Hắn mật báo cho quan địa phương. Thiều Quận công Phạm Dinh được tin sai quân lên Mê Linh. Cung nhân Nguyễn Thị cùng các con thái tử Lê Duy Vỹ bị bắt. Chúng tra khảo rất dã man, nhưng Nguyễn Thị lấy cái chết báo đáp thịnh tình của bác nông dân ở làng Dịch Vọng. Bà không khai gia đình họ đã cưu mang mình hôm đó. Người họ hàng của cung nhân Nguyễn Thị cũng bị bắt giam. Nhưng họ không biết đó là các hoàng tử cháu vua Lê nên không bị khép tội chết. Thiều Quận công đem ba con của Lê Duy Vỹ về giam ở thành Sơn Tây. Vua Lê Hiển Tông không biết gì về số phận các cháu nội mình. Sau ngày Trịnh Sâm chết, xảy ra cái loạn phủ chúa. Các cận thần và đám quân Thanh, Nghệ phế bỏ Trịnh Cán đưa Trịnh Khải lên ngôi. Ba con trai của Lê Duy Vỹ được đón trở lại kinh thành. Vua Lê Hiển Tông mừng quá cứ ôm lấy các cháu mà khóc.

    Lê Duy Cẩn được phong đông cung thái tử ngoài ý muốn của vua Lê Hiển Tông. Nay các con của Lê Duy Vỹ còn sống trở về, khiến mẹ con Lê Duy Cẩn rất lo lắng. Vua Cảnh Hưng vốn rất yêu quý Lê Duy Vỹ. Ngôi Đông cung thái tử tuy đã phong cho Cẩn, nhưng Cẩn không thuộc ngánh trưởng. Rất có thể vua Cảnh Hưng sẽ nghĩ lại mà cho con trai đầu của Vỹ là Lê Duy Kỳ nối ngôi. Mẹ Lê Duy Cẩn thân thiết với Dương Thị Ngọc Hoan mẹ Trịnh Tông. Bà cầu xin thái phi họ Dương giúp đỡ. Hai người đàn bà lại âm mưu giết Lê Duy Kỳ. Dương Thị Ngọc Hoan mời Lê Duy Kỳ vào Huỳnh cung hỏi chuyện. Bà giữ Kỳ ở lại ăn cơm. Bảo đám lính kiệu bên cung vua cứ về trước. Cơm xong lính phủ chúa sẽ rước Lê Duy Kỳ về sau. Khá khuya Kỳ mới được Dương thái phi cho về. Bà ta mật sai một tên thủ lệnh đi cùng lính kiệu. Dặn rước Lê Duy Kỳ đi tắt qua cánh đồng ra hồ sen rồi dìm chết ở đó. Năm ấy, Lê Duy Kỳ 17 tuổi. Thấy kiệu đi đường lạ, Kỳ ngờ rằng chúng muốn hại chết mình. Kỳ bật nhảy khỏi kiệu vừa chạy vừa hét toáng kêu cứu. Đám lính kiệu bị bất ngờ chưa biết xử trí ra sao thì có tiếng chân người chạy tới. Tốp cấm quân Thanh, Nghệ đi chơi về khuya. Chúng đuổi đánh lính phủ chúa, cứu được Kỳ.

    Sau vụ việc động trời đó, vua Lê Hiển Tông xuống chiếu truất ngôi thái tử của Lê Duy Cẩn. Phong cháu nội mình là Lê Duy Kỳ, con trai đầu Lê Duy Vỹ làm Đông cung thái tử kế vị. Đúng là Lê Duy Kỳ có số sống. Mấy lần bị nhà chúa hãm hại vẫn thoát được.
     

  • CHƯƠNG 7: LOẠN VƯƠNG CUNG

    Chúa Trịnh Sâm truất Trịnh Khải xuống làm con út, bị canh giữ rất nghiêm ngặt trong ngục. Tay chân, đồ đảng ủng hộ Trịnh Khải lẩn khuất bên ngoài còn đông. Để trừ hậu họa, Đặng Thị Huệ ủ mưu giết Khải. May số Khải chưa tận. Một viên quan thị tên là Tạ Danh Thùy, thường gọi Thùy Trung hầu, người trước đây hầu hạ cả Trịnh Khải và Trịnh Cán biết âm mưu của Đặng Thị Huệ đã can ngăn. Tạ Danh Thùy người huyện Yên Mô, Ninh Bình từng giữ chức trấn thủ Thanh Hoa. Do kiến thức uyên bác, thanh liêm nên chúa Trịnh Sâm gọi về kinh để dạy dỗ thế tử. Huệ rất kính trọng vị quan A Bảo này. Thùy Trung hầu nói:

    – Điện Đô vương đã lên ngôi chúa. Dẫu có người nói ra nói vào nhưng mọi việc đã an bài. Việc củng cố quyền lực lúc này là trọng. Chúa còn bé, ngôi còn lung lay. Thánh mẫu nên tranh thủ lôi kéo những người đang chần chừ về phía mình. Tính làm chuyện ác, quá trớn không khéo lại đổ thêm dầu vào đống lửa giận dữ trong lòng đám thủ hạ của Khải.

    – Nhưng Trịnh Khải còn đó thì âm mưu phản nghịch vẫn còn.

    – Mọi việc đều phải chờ thời gian. Quần thần đang nhìn vào cách xử sự của thánh mẫu và Huy Quận công.

    – Ta lo lắm. Ông là bậc trọng thần, tiếng nói được nhiều người vì nể, hãy giúp chúa. Công lớn này xã tắc mãi khắc ghi.

    – Thần vẫn ngày đêm làm việc đó. Thánh mẫu khuyên Huy Quận công cũng bớt giết chóc, áp chế dân lành đi. Tích thù hận lúc chúa còn đang non nớt thế này là tự gieo mầm họa cho mình đấy.

    – Vậy còn Trịnh Khải?

    – Thì Khải còn làm gì được lúc này. Tuy ốm, nhưng cựu chúa còn như bức tường thành, ai dám động vào. Gì thì Trịnh Khải cũng là con trai đầu của cựu chúa. Thánh mẫu nên lấy lòng những đại thần trong phủ. Tỏ ra nhân hậu với Trịnh Khải. Ngôi chúa vững rồi thì Khải có muốn làm gì cũng khó.

    Đặng Thị Huệ thấy Thùy Trung hầu răn đe cứng cỏi thế cũng chùn tay. Tuy nhiên Huệ lệnh tăng cường thêm lính ngày đêm canh giữ Trịnh Khải thật ngặt. Cấm người nhà, họ hàng và gia nhân Trịnh Khải đến thăm nom, tiếp tế. Trong lòng Huệ vẫn ngấm ngầm cảm thấy có điều gì đó làm thị lo sợ.

    Dương Thị Ngọc Hoan không lạ gì sự tranh đoạt quyền bính gắn liền với âm mưu kết liễu đối thủ. Sớm muộn Đặng Thị Huệ sẽ giết Khải. Ngọc Hoan nhờ chị gái là Quận phu nhân của chúa Trịnh Doanh trước đây tìm gặp Hoàng Đình Bảo. Quận phu nhân quỳ xin Bảo hãy giữ lại tính mạng cho Khải. Huy Quận công vốn được Trịnh Doanh yêu mến gây dựng cho nên vẫn mang ơn. Hoàng Đình Bảo nói:

    – Trình bẩm Quận phu nhân, việc tạm giam vương tử là lệnh của cựu chúa. Nhưng Quận phu nhân an lòng. Ở trong đó cũng thoải mái, an toàn, không ai dám động đến vương tử đâu.

    Quận phu nhân khóc:

    – Đặng Tuyên phi cho quân canh giữ ngặt nghèo lắm. Người thân thích và gia nhân đều không được tới gần.

    – Hạ quan sẽ xem xét ngay. Trong lúc cựu chúa còn đang giận dữ, cứ để vương tử tạm trong đó. Hạ quan sẽ lựa lời thưa với cựu chúa.

    Hoàng Đình Bảo thấy việc giam cầm Khải chặt chẽ quá thật. Bảo lệnh nới bớt lính canh, cho người nhà Trịnh Khải vào thăm. Lợi dụng việc đó, Gia Thự, Vĩnh Vũ cải dạng thành gia nhân nhiều lần đem tiền bạc vào cho Khải. Thầy trò mật bàn:

    – Việc chúa thượng phế con trưởng lập con thứ làm mất lòng quần thần và dân chúng lắm. Binh lính cũng tỏ ý phản đối.

    Trịnh Khải bảo:

    – Phải hết sức chú ý, đừng để lọt tin tức như lần trước. Hai ngươi có cao kiến gì không?

    – Lũ chúng tôi đã gom góp được kha khá tiền bạc. Sẽ đút lót cho lính canh để họ bảo vệ thế tử. Hiện giờ Trịnh Cán ốm lắm. Cựu chúa cũng ngày càng yếu, mệt. Tôi đồ thời gian của cựu chúa cũng không còn dài.

    – Hôm trước ta ngủ mơ thấy nhà có đại tang. Vậy là trời vẫn có ý ủng hộ ta.

    Các ngươi phải thật khẩn trương. Ở đây ta cũng để ý, lúc nào tiện sẽ thu phục bọn coi tù.

    – Thế tử phải hết sức đề phòng. Tôi nghe nói Đặng Thị Huệ muốn sai người hại ngài.

    – Có việc ấy à?

    – Tên gia nhân bên nhà Thùy Trung hầu lộ ra.

    – Tạ Danh Thùy cũng theo con mụ đó ư?

    – Không. Thùy Trung hầu thuyết phục bà ta bỏ ý định ấy. Nhưng lòng dạ đàn bà khó đoán. Ngài chớ khinh xuất.

    – Được. Món nợ máu với con mụ ấy cứ tạm để đó. Việc canh giữ ta gần đây cũng nới lỏng các ngươi mới được vào thăm.

    – Đấy là do thánh mẫu và Quận phu nhân kêu xin với Quận Huy. Hoàng Đình Bảo nể tình tiên vương mà dễ dãi cho hơn.

    Trịnh Khải trầm ngâm rồi dặn lại hai tay chân thân tín:

    – Việc chuẩn bị, các ngươi phải hết sức kín miệng, chỉ bàn với ai thật sự tin cẩn thôi.

    – Thế tử an tâm. Đã có bài học xương máu lần trước. Quyết không để lặp lại.

    Trịnh Khải nằm trong trại giam nhưng vẫn bàn bạc chỉ huy được đám tả hữu thân tín bên ngoài. Gia Thự và Vĩnh Vũ nhận mật thư lập ra nhóm điều hành. Hương Châm cầm đầu quân cấm vệ được mời tham gia. Vĩnh Vũ cho người lên Sơn Tây, sang Kinh Bắc gặp những người có lòng phò trợ Khải. Trong kinh thành ai muốn tôn lập Trịnh Khải lên ngôi chúa cũng được kín đáo cho xem mật thư. Lính canh tù do nhận nhiều tiền bạc của Trịnh Khải nên làm ngơ mọi chuyện. Đặng Thị Huệ vẫn ủ mưu giết Trịnh Khải nhưng bệnh tình của Trịnh Sâm ngày càng nặng. Trịnh Cán cũng ốm lên ốm xuống. Đặng Thị Huệ kéo rèm nhiếp chính, nhiều khi thấy nhược nhã.

    Ngày mười ba tháng chín năm Nhâm Dần (1782), Tĩnh Đô vương Trịnh Sâm qua đời. Hưởng dương bốn mươi tư tuổi. Ngôi chúa truyền cho Trịnh Cán vừa mới tròn tháng. Đặng Thị Huệ triệu Hoàng Đình Bảo vào phủ. Hai người bàn với nhau việc canh phòng, lo tang lễ. Tin chúa Trịnh Sâm mất chưa được loang rộng. Nhưng chuyện lớn như thế không kín được lâu. Đám Gia Thự, Vĩnh Vũ, Hương Châm hẹn nhau họp gấp ở chùa Khán Sơn. Phân công mọi việc và hẹn giờ khởi sự. Số người ủng hộ Trịnh Khải tuy đông, song chỉ huy lại không thống nhất. Đám cấm quân Thanh, Nghệ phải nằm im từ lần thất bại trước hung hăng bảo cứ thế mà ào vào. Viên cựu thần Viên Ngoại lang Bật Trực thấy sự ô hợp, hung hăng của đám cấm quân chỉ biết dùng sức mạnh, sợ không phải là đối thủ của Huy Quận công, Bật Trực bảo:

    – Tôi nghĩ nhà chúa tuy đang lúc tang gia bối rối, nhưng quân đội do Quận Huy nắm giữ lâu nay không coi thường được. Vì thế cần có một người đứng ra cầm cờ, thống nhất hiệu lệnh. Mạnh ai ấy làm dễ hỏng việc.

    Hương Châm ngông ngược:

    – Cái đám cỏ rác ấy đáng gì mà phải sợ thế.

    Một người hỏi Bật Trực:

    – Vậy ông có cao kiến gì chăng?

    Bật Trực khi ấy đang là người trong cửa Quốc cữu Viêm Quận công Dương Khuông, em trai Dương Thị Ngọc Hoan. Ông ta muốn nhân dịp này lập công với Trịnh Khải. Bật Trực nói:

    – Theo tôi, chúng ta cần phải xin mật chỉ của Dương thánh mẫu.

    – Sao phải lôi thôi thế?

    Bật Trực giải thích:

    – Quận Huy dẫu sao vẫn đang là người thống lĩnh quân đội triều đình. Chúng ta xông vào phủ chúa trong lúc tang trở, quận Huy lấy cớ phao lên ta làm loạn phá tang lễ chúa mọi người sẽ căm ghét ta.

    – Vậy có mật chỉ thánh mẫu thì không phải làm loạn à?

    – Cũng là đề phòng Quận Huy thôi. Nếu chẳng may có việc gì sơ sảy thì chúng ta làm việc này là theo thánh chỉ chứ không phải tự tiện.

    – Ông nói thế cũng phải, nhưng ai ở đây ai có thể vào Huỳnh cung mà xin mật chỉ?

    Bật Trực nói ngay:

    – Việc ấy để tôi lo. Nhờ Viêm Quận công nói với Dương thánh mẫu thì sẽ nhanh và kín đáo.

    Hương Châm nóng ruột hỏi:

    – Thế là nhất trí nhé. Còn người cầm chịch chỉ huy là ai?

    Vĩnh Vũ tiến cử:

    – Tôi thấy việc này chỉ huy là ngài Hương Châm. Phó chỉ huy là ngài Gia Thự. Mọi người thấy sao?

    – Đồng ý. Ngay khi thánh mẫu có lệnh ta sẽ tiến hành.

    Bật Trực về nói lại với Viêm Quận công và nhờ ngài bẩm lên thánh mẫu. Viêm quốc cữu cao tuổi rồi nghe thế tỏ ra băn khoăn:

    – Các người bàn nhau làm chuyện động trời mà toàn một lũ võ biền hung hăng thế ta lấy làm lo lắm.

    Bật Trực thưa:

    – Họ định liệu từ lâu rồi. Giờ mọi chuyện đã đâu vào đấy. Ngăn lại không được nữa. Quốc cữu kín đáo giúp một tay, cũng là giúp chỉnh đốn lại ngôi chúa vững vàng.

    – Ta xuất hiện ở Huỳnh cung lúc này khó lọt qua mắt Đặng Thị Huệ và Quận Huy. Vậy để ta gọi đứa cháu là Dương Kiếm đang trông coi việc ra vào vương phủ may ra mới thuận.

    Dương Kiếm còn nhát hơn Viêm Quận công. Mới nghe Hương Châm nói mặt hắn tái dại. Hương Châm nói dối Kiếm:

    – Đó là ý chỉ của thánh mẫu. Giờ ông chỉ việc vào lấy đem ra cho chúng tôi thôi.

    Nghe thế Dương Kiếm lập bập:

    – Tôi có thể vào Huỳnh cung, nhưng thân phận tôi không được nói với thánh mẫu những chuyện như thế.

    Bật Trực bảo:

    – Được, ta sẽ đi cùng ngươi. Ta sẽ bẩm với thánh mẫu, ngươi không can hệ gì.

    – Vậy thì được.

    Hương Châm thấy Dương Kiếm tỏ ra quá nhát, sợ lộ chuyện, Châm kéo Kiếm ra một chỗ gằn giọng:

    – Việc này thành thì ông góp công to. Nhưng nhớ dán kín miệng vào. Hở ra bất cứ với ai thì không phải chỉ mình ông bay đầu mà cả nhà ông cũng chết theo.

    Dương Kiếm co rúm:

    – Vâng, vâng. Tôi sẽ sống để dạ chết mang theo.

    Đặng Thị Huệ, Hoàng Đình Bảo không biết gì động thái của phe Trịnh Khải. Cả vương phủ bận lo tang lễ Tĩnh Đô vương Trịnh Sâm. Trịnh Cán ốm quá không đứng chủ tang được. Dương Thị Ngọc Hoan cho người đến nói với quận Huy:

    – Tân chúa ốm quá, mọi việc trong nước bê trệ. Lòng người tỏ ra không yên. Xin tướng quân lấy xã tắc làm trọng, tạm đưa thế tử lên nhiếp chính, lo hậu sự cho tiên vương chu toàn. Khi nào tân chúa khỏe mạnh, lớn khôn thêm thì lại xin trả lại ngôi, quyết lui về làm đạo tôi chứ không cố vị.

    Hoàng Đình Bảo nghe thế, biết cái thâm ý của Dương thái phi:

    – Dương thánh mẫu cho ý chỉ thế khiến tôi khó nghĩ quá. Tôi hưởng ơn sâu nhà chúa lẽ nào không nghĩ đến an nguy xã tắc. Nhưng tôi đã nhận cố mệnh của tiên vương. Nay tử cung (6) còn đang nằm ở đây mà đã làm trái cố mệnh thì tôi không dám. Xin nhờ ngài bẩm lại với thánh mẫu như thế. Để công việc hậu sự cho tiên vương xong rồi liều liệu tính.

    – Vậy thì ngài cũng nên lưu tâm ý thánh mẫu cho người yên lòng.

    – Vâng. Tôi nghĩ tiên vương chỉ có hai con trai. Nếu tân vương do bệnh tình mà không đảm đương được thì ngôi trừ nhị (7) ấy của ai ngoài vương tử. Xã tắc lúc ấy là của vương tử. Mà việc kế nghiệp như thế là chính đáng, đường hoàng việc gì vội như cướp trong lúc tang gia bối rối này.

    Người của Dương thái phi chưa chịu lui. Ông ta nói thêm:

    – Hiện thế tử đang bị giam cầm trong ngục, cha chết cũng không biết tin. Thánh mẫu xin ngài cho thế tử vào phủ viếng cha cho tròn đạo hiếu làm con.

    – Việc này để tôi bẩm trình lên chính cung. Sự việc vừa rồi đang còn gây hận tức cho quần thần. Phải rất cẩn thận kẻo náo loạn trong đại tang thì tội càng to. Sợ khó bảo toàn tính mạng cho vương tử.

    Quận Huy Hoàng Đình Bảo nói lại việc đó với tuyên phi Đặng Thị Huệ. Huệ không chấp thuận cho Trịnh Khải được vào phủ viếng cha. Huệ gằn giọng:

    – Bà ta muốn nhân đại tang cướp lại ngôi cho con đây mà. Ngài phải hết sức cẩn thận đề phòng đấy.

    Hoàng Đình Bảo hứa:

    – Chính cung cứ an lòng. Thuốc men cho chúa khỏe mạnh, lo tang lễ tiên vương chu đáo, thiên hạ nhìn vào cũng an tâm thấy là chúa biết việc dù còn nhỏ tuổi.

    Sau tang lễ Tĩnh Đô vương Trịnh Sâm ở phủ chúa, di hài đưa về Thanh Hoa an táng tại lăng Thịnh Phúc. Cúng bách nhật do Trịnh Cán thực hiện hàng ngày ở vương phủ. Hôm ấy, đang lễ cúng thì quân Trịnh Khải ầm ầm xông vào. Hoàng Đình Bảo choáng váng. Không ngờ chúng đông và hung tợn thế. Huy Quận công Hoàng Đình Bảo, Đặng Thị Huệ cùng tay chân thân tín bị bắt. Trịnh Cán bị giam lỏng trong Huỳnh cung. Đám quân Thanh, Nghệ lùng tìm Nguyễn Hữu Chỉnh. Hương Châm vẫn cho rằng Chỉnh là kẻ tố giác lần đảo chính trước.

    Ngay hôm sau Trịnh Khải dâng tấu lên vua Lê Hiển Tông xin phong vương. Vua Lê Hiển Tông cứ theo tờ khải của phủ chúa mà làm theo. Khải cùng tả hữu vào cung Vạn Thọ lạy yết nhận phong. Trịnh Khải lên ngôi chúa, tước Đoan Nam vương Trịnh Tông.

    Huy quận công Hoàng Đình Bảo, tuyên phi Đặng Thị Huệ cùng một số đại thần trong phủ chúa bị đem ra hạch tội. Hoàng Đình Bảo và người em trai bị chém đầu. Trịnh Cán ốm quá không phải ở tù. Trịnh Tông cử thái y chăm sóc thuốc men chu đáo. Tông sai viên tham tụng Phan Lê Phiên làm một tờ khải dâng vua Lê kể rõ mọi điều từ việc bỏ trưởng, lập thứ. Giết hại công thần. Trịnh Cán còn nhỏ lại ốm đau, bị Đặng Thị Huệ và Hoàng Đình bảo sai khiến. Tiên vương vì quá nghe lời Huệ, Bảo mà làm chuyện phế lập… Vì thế tha cho Trịnh Cán tội chết. Cán ký vào tờ xin từ bỏ tước vương, xuống một bậc là Cung Quốc công. Nhưng do bệnh tình, Trịnh Cán cũng chẳng sống được bao lâu. Tháng mười một năm đó Trịnh Cán chết. Những ai giúp Trịnh Tông đều được ban thưởng lớn. Đội cấm quân người Thanh, Nghệ do Hương Châm chỉ huy được chúa sủng ái. Chúng nắm quyền bảo vệ cả cung vua, phủ chúa.

    Trịnh tông ra lệnh giam tuyên phi Đặng Thị Huệ vào ngục. Nhớ âm mưu định giết Khải của Huệ trước đây, vài ngày Dương thái phi lại cho gọi Huệ đến hành hạ đủ điều. Bà ta bắt Huệ phải quỳ lạy. Đặng Thị Huệ nhất định không quỳ. Mỗi lần như thế, bọn tay chân Dương thái phi đánh đập Huệ không nương tay. Đám thị nữ nắm tóc Huệ mà đập đầu xuống đất. Máu chảy tràn mặt. Hình như đòn thù này Đặng Thị Huệ phải trả không chỉ cho việc xúi bẩy Trịnh Sâm phế trưởng lập thứ. Thẳm sâu trong đó còn là đòn ghen của đàn bà với đàn bà. Dương thái phi quyết bắt Huệ phải nhận đủ. Mấy tháng trời Đặng Thị Huệ bị hành hạ. Thân thể tơi tả nhưng quyết không nói một lời. Không chịu lạy một lần. Mọi tội lỗi mà Dương thái phi gán cho, Huệ cũng không hé răng cãi một câu.

    Thời gian ấy ở lăng chúa Trịnh Sâm trong Thanh Hoa liên tiếp xảy ra điềm gở. Bao nhiêu đồ thờ cúng bằng vàng, bạc, đồng hay gỗ tự nhiên đen xỉn lại hoặc mủn hết. Để nguyên thì còn hình hài. Nhưng động đến là nát vụn. Cứ vài hôm đám rắn rết ở đâu lại bò vào nằm vắt đống trên kệ thờ… Viên quản tế sợ quá dâng thư cấp báo lên phủ chúa. Dương thái phi cho gọi thầy cúng đến hỏi:

    – Trong Thanh Hoa báo ra cái sự không hay nơi lăng tiên vương? Ta lo lắng quá, ngươi xem giúp ta nên làm thế nào?

    Thầy cúng thưa:

    – Thánh mẫu chuẩn bị lễ vật. Chúa thượng và thánh mẫu dọn mình sạch sẽ, đứng chủ lễ. Tôi sẽ khấn mời “tiên vương” về. Lúc ấy thánh mẫu bẩm ngài cho biết sao lại có những điềm không hay ấy.

    Dương thái phi nghe theo. Bà nói với chúa Trịnh Tông ăn chay, dọn thân thể sạch sẽ. Ngày gọi hồn, tiên vương nhập vào thầy cúng phán: “Ta chết chưa đầy bách nhật mà mẹ con ngươi làm chuyện đảo điên, vô đạo”. Thái phi và Trịnh Tông tái mặt lạy như tế sao: “Bẩm chúa thượng. Xin chúa thượng cho con biết tội để con sửa”. Giọng tiên vương từ miệng thầy cúng phát ra nghe như giọng cựu chúa, làm mẹ con Trịnh Tông và những người dự lễ càng xanh xám mặt mày: “Cán yểu mệnh, ốm đau thì ngôi chúa là của ngươi sao mà phải làm chuyện vô đạo cướp lấy. Ái khanh Tuyên phi của ta ở ngôi chính cung, nay sao các ngươi là bề dưới mà dám hành hạ đủ điều như thế, khiến ta phải đau lòng…”. Dương thái phi và Đoan Nam vương Trịnh Tông khóc, lạy xin tha tội và hứa sẽ không ngược đãi Đặng Thị Huệ nữa.

    Sau hôm gọi hồn ấy, Trịnh Tông phong Đặng Thị Huệ chức Thị nội cung tần. Bắt Huệ vào Thanh Hoa hương khói tiên vương. Đến ngày đoạn tang, Đặng Thị Huệ uống thuốc độc chết theo Trịnh Sâm. Mấy tháng trước lúc Trịnh Sâm sắp mất, Đặng Thị Huệ đã có lần khóc xin được chết theo chúa. Trịnh Sâm khuyên hãy sống vì con. Trịnh Cán còn bé quá. Nhưng ngài cũng dặn riêng Trịnh Kiều: “Nếu Tuyên phi vì quá thương nhớ ta mà quyên sinh theo thì cho táng nàng cạnh ta trong lăng Thịnh Phúc”. Nay Trịnh Tông không cho. Tông lệnh quan trấn thủ Thanh Hoa an táng Đặng Thị Huệ theo lễ cung nhân. Mộ Đặng Thị Huệ nằm lẻ loi, cô quạnh khá xa lăng chúa Trịnh Sâm. Vậy là cuộc đời của một hồng nhan kết thúc thật buồn. Năm ấy Đặng Thị Huệ mới ngoài hai mươi tuổi.

    Củng cố xong binh quyền, Trịnh Tông ra mặt o ép vua Lê Hiển Tông còn hơn cả thời Trịnh Sâm. Các đại thần chia hai phe. Kẻ phò vua người theo chúa. Mâu thuẫn trong cung đình Lê – Trịnh ngày càng gay gắt.

    Để giúp bạn hiểu rõ hơn về nội dung, sau đây là phần chú thích của chương 7. Mời bạn nghe cùng BÚC CÁC:
     

    6- Tử cung: Thi hài vua, chúa vừa chết còn quàn đó chưa chôn.

    7- Trừ nhị: ngôi thế tử, thái tử thứ hai được kế tiếp nối ngôi.
     

  • CHƯƠNG 6: VỤ ÁN NĂM CANH TÝ

    Từ ngày chúa Trịnh Sâm cho Đặng Thị Huệ ở cùng trong vương phủ, Huệ nói gì, muốn gì chúa cũng chiều lòng. Những cuộc giao hoan đầy hứng khởi, khiến chúa luôn mong Đặng Thị Huệ kết nụ, sinh cho ông một hoàng nam. Ước muốn của Trịnh Sâm thành sự thực. Ít tháng sau Đặng Thị Huệ mang thai và sinh hạ con trai. Chúa Trịnh Sâm mừng lắm. Chúa lấy chính tên cúng cơm của mình đặt cho con là Trịnh Cán. Tĩnh Đô vương Trịnh Sâm muốn con sẽ trở thành người như mình. Chúa sắc phong Đặng Thị Huệ chức Tuyên phi.

    Tĩnh Đô vương Trịnh Sâm đã có con trai trưởng là Trịnh Khải. Lúc Trịnh Cán ra đời, Trịnh Khải mười lăm tuổi. Cán lên ba, Khải mười tám. Từ trước đó, theo lệ định, chúa xuống chiếu phong con trai đầu lòng làm Đông cung thế tử. Đứa con ấy sang ở phủ phía đông, nơi dành cho người sẽ nối ngôi chúa để các quan Sư phó, A bảo dạy dỗ, hướng dẫn xứng với bậc thế tử kế ngôi. Nhưng Trịnh Sâm không yêu Khải. Chúa cứ nấn ná mãi. Trong thâm tâm Trịnh Sâm muốn truyền ngôi cho Trịnh Cán, con Huệ chứ không phải cho Trịnh Khải. Ngoài sự mê đắm Đặng Thị Huệ, yêu quý Trịnh Cán, trong lòng Tĩnh Đô vương Trịnh Sâm còn lăn tăn bởi sự ra đời của Khải bao phủ một màn sương bí ẩn mù mờ. Dân thành Đông Kinh đồn thổi rằng Trịnh Khải không phải đứa con trong ý muốn của Trịnh Sâm.

    Hơn chục năm trước ngày Đặng Thị Huệ vào vương phủ. Một cung tần tên là Dương Thị Ngọc Hoan đã được chúa ban ân. Ngọc Hoan người làng Long Phúc, huyện Thạch Hà. Nhờ chị gái, Dương Thị Ngọc Hoan được nạp tần sau khi Trịnh Sâm lên ngôi. Long Phúc là một ngôi làng rất đặc biệt. Cái tên cũng đã gợi sự cao quý, phúc lộc. Làng Long Phúc từ lâu được coi là nơi sinh ra các cung tần, mỹ nữ cho cung vua, phủ chúa. Mỹ nhân làng Long Phúc cũng sinh được nhiều hoàng nam. Riêng phủ chúa, có tới ba người con của phi tần làng Long Phúc trở thành Đông cung thế tử kế ngôi. Song, từ khi xảy ra chuyện hai thế tử Trịnh Cối và Trịnh Lệ phản nghịch, nhà chúa có phần xét đoán những phi tần xuất thân từ làng này. Chị em Dương Thị Ngọc Hoan thân với viên thái giám hầu hạ Sâm tên Khê, thường gọi là Khê Trung hầu. Một hôm Dương Thị Ngọc Hoan kể với Khê Trung hầu rằng mình nằm mơ có vị thần hiện ra đưa cho một bức tranh vẽ đầu một con thanh long rất uy nghi. Không biết vị thái giám nọ và Ngọc Hoan có thông đồng với nhau, một đêm chúa Trịnh Sâm cho đòi cung nữ Ngọc Khoan vốn được chúa rất yêu vào hầu thì Khê trung hầu lại giả bộ nghe lầm mà đưa Ngọc Hoan vào. Chúa tỏ vẻ không thích nhưng thái giám đã chót đưa đến Trịnh Sâm cũng ân ái cho xong. Hôm sau Trịnh Sâm gọi viên thái giám vào quở mắng. Khê trung hầu đành nhận tội và kể câu chuyện nằm mộng thấy rồng của Dương Thị Ngọc Hoan nên muốn giúp. Chúa nghe vậy cũng cho qua. Nào ngờ gặp chúa đêm ấy Ngọc Hoan thụ thai sinh một hoàng nam. Trịnh Sâm đặt tên con là Khải. Tuy vậy trong lòng Tĩnh Đô vương, tình cảm cha con với Trịnh Khải luôn có một chút gì đó gượng ép, lấn cấn. Nhiều lần Trịnh Sâm nghĩ: “Đầu rồng tuy có khí tượng đế vương, nhưng là rồng vẽ, không phải rồng thật và chỉ có đầu mà không có đuôi, thế thì chưa chắc đã là điềm tốt. Vả lại ngày xưa Trịnh Cối, Trịnh Lệ do người Long Phúc đẻ ra đều làm sự phản nghịch. Như vậy cái giống Long Phúc vị tất đã tốt”. Ý nghĩ ấy cứ bám chặt trong đầu óc Trịnh Sâm.

    Trịnh Cán lên năm tuổi, sức khỏe Trịnh Sâm đã yếu nhiều. Đặng Thị Huệ dành hết thời gian bên chúa. Đồ ăn thức uống tự tay Huệ nấu. Thuốc thang thái y đưa vào, Huệ sắc, bón cho Sâm. Huệ lo Trịnh Sâm chết khi con mình còn bé quá. Ngày đêm Huệ thúc giục chúa lập Cán lên ngôi. Trịnh Cán nối ngôi khi Sâm còn sống thì dù chúa bé cũng chẳng ai dám gây chuyện với mẹ con Huệ. Biết ý đồ của Đặng Thị Huệ, những kẻ ủng hộ Trịnh Khải ngày đêm đòi chúa phải làm đúng như định lệ của triều đình. Lực lượng ủng hộ Trịnh Khải lớn lắm. Đặng Thị Huệ đêm ngày tính cách đối phó. Và rồi cô thôn nữ hái chè ngày nào đi một bước không ai ngờ đến. Ở tuổi hai mươi mốt, nhan sắc trời cho Đặng Thị Huệ lúc ấy mới chín đủ độ. Đằm thắm quyến rũ chết người. Lại sẵn thông minh, mưu lược, Huệ sử dụng vũ khí muôn đời hiệu nghiệm là nhan sắc của đàn bà. Các cụ ngày xưa chả bảo: “Thằng đàn ông tài giỏi, tỉnh táo đến đâu cũng có thể bị hai hòn dái của nó phản lại”. Đúng là anh hùng không qua được ải mỹ nhân. Đặng Thị Huệ trao thân cho Huy Quận công Hoàng Đình Bảo. Cuộc tình diễn ra có vẻ đòi hỏi tự nhiên của một người đàn bà còn quá trẻ, sắc nước hương trời, mà chúa thì ốm đau không đáp ứng được. Huệ trao thân cho Bảo không chỉ là sự khao khát tình ái của trai tài, gái sắc. Đằng sau đó là tính toán rất thâm sâu. Quận Huy Hoàng Đình bảo thống lĩnh quân đội sẽ trở thành chỗ dựa vững chắc nhất cho ngôi chúa của Cán.

    Quận Huy hết lòng ủng hộ Trịnh Sâm, đứng về phe Đặng Thị Huệ, có nguyên do từ một ân oán cũ. Hoàng Đình Bảo người làng Phụng Công. Tên lúc mới sinh là Hoàng Tố Lý. Lại có tên khác là Đặng Bảo hoặc Đình Bảo. Bảo dáng vẻ cao lớn. Tính tình nho nhã, thanh lịch. Nổi danh sớm khi còn học ở trường. Kỳ thi hương, Hoàng Đình Bảo đỗ hương cống. Năm kế tiếp đỗ tạo sĩ, đứng đầu môn võ. Trở thành viên tướng trẻ rất triển vọng dưới trướng cha nuôi Hoàng Ngũ Phúc.

    Hoàng Ngũ Phúc qua đời, nhớ công lao Quận Việp, Tĩnh Đô vương Trịnh Sâm phong Hoàng Đình Bảo tước Quận công và cử thay cha nuôi chỉ huy quân đội. Dân gian quen gọi là Quận Huy. Hoàng Đình Bảo cũng hết lòng trung thành bảo vệ nhà chúa. Tĩnh Đô vương Trịnh Sâm biết Hoàng Đình Bảo là một tướng tài. Nắm được Bảo thì rất có lợi cho triều chính. Phủ chúa chia bè chia phái. Sâm càng cần đến Bảo. Việc Bảo gần gũi Đặng Thị Huệ, có ý ủng hộ Cán khiến phe đảng Trịnh Tông coi Bảo như cái gai trong mắt. Ủng hộ Trịnh Cán vừa hợp ý chúa Trịnh Sâm Hoàng Đình Bảo vừa được gắn kết xác thịt với Đặng Thị Huệ. Chúa Tĩnh Đô vương Trịnh Sâm ốm nặng, Đặng Thị Huệ và Hoàng Đình Bảo tình ý càng trắng trợn, không kiêng dè gì. Tiếng xì xầm lan khắp kinh thành: “Thế gian có mắt như mờ. Để cho Huy quận vào sờ chính cung”. Trịnh Sâm tỏ ra không biết gì. Không biết hay có biết thì Trịnh Sâm lúc này cũng làm gì được nữa.

    Đặng Thị Huệ cần Bảo. Trịnh Sâm cũng cần Bảo. Hoàng Đình Bảo thì cần Trịnh Cán và Đặng Thị Huệ. Âm mưu phế trưởng lập thứ, âm mưu ái tình quện chặt lấy nhau. Vụ thông dâm và liên kết chính trị này có lợi cho cả ba bên.

    Phế con trưởng lập con thứ chẳng khác gì gieo mầm mống phản loạn. Lần này loạn từ phủ chúa loạn ra. Đại thái giám Khê Trung hầu, bọn tạp lưu Thẩm Thụ, Đàm Xuân Thu, Vĩnh Vũ… phe Trịnh Khải, ngày đêm chuẩn bị lực lượng. Đúng thời gian Tĩnh Đô vương Trịnh Sâm ốm nặng, Trịnh Khải tập hợp tay chân làm cuộc đảo chính. Chúng âm mưu giết Hoàng Đình Bảo, bắt mẹ con Đặng Thị Huệ và ép chúa Trịnh Sâm xuống chiếu đưa Khải lên nối ngôi. Hậu thuẫn cho cuộc tranh giành này ngoài số người thân cận trong đông cung còn có tuần phủ hai trấn Kinh Bắc, Sơn Tây và bọn cấm quân người Thanh, Nghệ. Mọi việc nghe ra thuận buồm xuôi gió lắm. Lúc ấy cha con Ngô Thì Sĩ và Ngô Thì Nhậm rất được nể vì trong triều đình. Ngô Thì Nhậm giữ chân Đốc đồng, chuyên xem xét về chuyện kiện tụng. Ngô Thì Sĩ đang làm trấn thủ Lạng Giang. Một hôm, có tên học trò cũ là Gia Thự đến vận động Nhậm ủng hộ Trịnh Khải. Thự thưa:

    – Mọi việc nay đã sẵn sàng cả rồi, quan Đốc đồng nói với cụ nhà trên Lạng Giang giúp một tiếng thì thanh thế sẽ lớn lắm.

    Ngô Thì Nhậm giật mình bảo:

    – Nước là nước của thế tử. Sao các ngươi lại xui thế tử làm chuyện ngược ngạo như vậy.

    – Đúng là nước của thế tử nhưng nhà chúa không theo định lệ. Âm mưu phế trưởng lập thứ đã rõ rành rành. Các quan đại thần cũng phản đối lắm. Sợ không nắm lấy trước sau này dễ sinh loạn.

    – Ngươi bảo các quan đại quan là ai?

    – Quan trấn thủ Sơn Tây Hồng Lĩnh hầu Nguyễn Khản; Tuân Sinh hầu trấn thủ Kinh Bắc Nguyễn Khắc Tuân, Hân Quận công Nguyễn Đĩnh cùng nhiều vị cựu thần, quốc công… đều thuận.

    Ngô Thì Nhậm lại lần nữa bàng hoàng. Các vị Nguyễn Khản, Nguyễn Khắc Tuân, Nguyễn Đĩnh đều là bạn học và chỗ thân hữu với Ngô Thì Sĩ, cha ông. Trong số họ Ngô Thì Nhậm gần gũi và rất hợp chuyện với Tuân Sinh hầu Nguyễn Khắc Tuân. Trong lòng bất an, Nhậm bảo Gia Thự:

    – Ngươi hãy về đi và phải hết sức kín miệng. Ta thấy có gì đó không ổn chút nào. Ngươi nên khuyên thế tử dừng lại. Chúa thượng là người rất minh tường, âm mưu của các người sẽ sớm bị lộ mất.

    Gia Thự về rồi, Ngô Thì Nhậm lập tức tới gặp Nguyễn Khắc Tuân kể lại mọi điều. Nhậm thưa:

    – Quan lớn nên ngăn đám Gia Thự, Vĩnh Vũ lại kẻo vạ lớn đến nơi.

    Nguyễn Khắc Tuân xưa nay ít giấu Ngô Thì Nhậm chuyện gì, vậy mà cái vụ soán nghịch này lại không hề nói với cha con Ngô Thì Sĩ. Nghe Nhậm kể, Nguyễn Khắc Tuân chối đây đẩy. Ngô Thì Nhậm nửa tin nửa ngờ cái câu Gia Thự bảo trong số các đại thần ủng hộ có Nguyễn Khắc Tuân. Hay là nó nói vống lên để tạo thanh thế. Chưa biết tính sao thì chuyện đã bung ra. Nguyên do trong phủ Trịnh Khải có tên gia nhân Nguyễn Huy Bá. Bá đem lòng thù tức Khải mấy lần phạt nó tội trộm cắp vặt. Biết âm mưu của đám Gia Thự, Vĩnh Vũ, Nguyễn Huy Bá được dịp báo thù. Bá mật tin cho Nguyễn Hữu Chỉnh đang làm chân quản vụ dưới trướng Hoàng Đình Bảo. Chỉnh lập tức báo cho Quận Huy. Tĩnh Đô vương Trịnh Sâm tuy ốm nặng nhưng vẫn tỉnh táo. Chúa lệnh cho Hoàng Đình Bảo đem quân vây ráp nơi ở của Trịnh Khải. Quận Huy tìm được vũ khí, bắt được Thẩm Thụ và vài tên người nhà thân cận của Khải. Gia Thự, Vĩnh Vũ trốn mất. Bị đánh đau quá, Thẩm Thụ và đám tay chân đành phải thành thật khai hết. Tĩnh Đô vương Trịnh Sâm than trời: “Lại một thằng nghịch tử nữa do mẹ nó từ làng Long Phúc đẻ ra”.

    Cuộc tranh đoạt của Khải chưa khởi sự đã vỡ. Trịnh Khải bị tống giam. Mấy chục quan văn võ bị khép tội. Nguyễn Khản, Nguyễn Khắc Tuân, Nguyễn Đĩnh xin vào phủ trần tình với Trịnh Sâm. Đang lúc quá nóng giận chúa không tiếp. Ba đại thần cùng viết bản tấu dâng lên. Trịnh Sâm cũng không thèm ngó tới. Tất cả bọn họ bị khép tội phản loạn. Phải chết. Đội cấm binh người Thanh, Nghệ do Lê Hương Châm cầm đầu lúc ấy chưa lộ mặt, ngồi im thin thít. Trong lòng Hương Châm chất chứa mối thù Hoàng Đình Bảo, Nguyễn Hữu Chỉnh.

    Thành Đông Kinh ngập tràn tang tóc. Một loạt đại quan bị hành hình. Đám gia nhân trong phủ đông cung của Trịnh Khải đều chung số phận. Người dân gọi đó là “Vụ án năm Canh Tý” (1780). Nguyên nhân lộ chuyện, dân tình đồn thổi mỗi người một phách. Người ủng hộ Trịnh Khải thì cho rằng Nguyễn Hữu Chỉnh mách lẻo. Lại có tin đồn rằng người tố giác là Đốc đồng Ngô Thì Nhậm. Sau vụ thanh trừng kinh hoàng đó, có hai việc lớn liên quan đến Nhậm. Cha ông, quan trấn thủ Lạng Giang Ngô Thì Sĩ mất đột ngột ở Lạng Sơn. Người ta bảo Ngô Thì Sĩ tự vẫn vì xấu hổ việc con trai ông, Ngô Thì Nhậm tố cáo âm mưu đảo chính dẫn tới cái chết của các bạn ông. Một đồn mười, mười đồn trăm. Chẳng biết thật giả thế nào. Ngô Thì Nhậm về quê chịu tang cha. Mãn tang, Nhậm trở lại triều được chúa Trịnh Sâm phong chức Tả thị lang. Chuyện đồn thổi càng có cớ như thật. Người ta truyền nhau câu: “Sát tứ phụ nhi Thị lang”. (Giết bốn cha để được lên chức Thị lang). Bia miệng thế gian như vết nhơ gắn vào cuộc đời Ngô Thì Nhậm.

    Sau biến cố đó, Đặng Thị Huệ càng hối thúc Trịnh Sâm truyền ngôi cho Trịnh Cán. Trịnh Sâm biết thời gian của mình không còn nhiều. Đưa Cán lên ngôi trong lúc mình còn sống sẽ yên ổn hơn. Năm Nhâm Dần (1782), Tĩnh Đô vương Trịnh Sâm phế bỏ Trịnh Khải, truyền ngôi cho Cán. Tĩnh Đô vương sai tả hữu làm tấu trình việc chọn chúa mới bẩm lên vua Cảnh Hưng Lê Hiển Tông. Huy Quận công Hoàng Đình Bảo tháp tùng Trịnh Cán sang điện Vạn Thọ lạy yết nhận thánh chỉ. Vua Lê Hiển Tông cứ theo lời khải của Trịnh Sâm mà xuống chiếu. Trịnh Cán lên ngôi chúa, tước Điện Đô vương.

    Năm ấy Trịnh Sâm bốn mươi tư tuổi, do ham hố sắc dục quá đà nên mang trọng bệnh. Một điều nữa khiến bệnh tình Tĩnh Đô vương Trịnh Sâm nặng thêm là nhiều đêm hồn thái tử Lê Duy Vỹ hiện về. Trịnh Sâm không dám nói điều đó với ai kể cả Đặng Thị Huệ. Gần chục năm trước sau khi giết Vỹ, Trịnh Sâm thư thoảng mơ thấy Lê Duy Vỹ hiện về chỉ mặt Sâm thét lớn: “Ta là Lê Duy Vỹ đây”. Nhưng gần đây Vỹ về nhiều hơn. Trong bộ đồ liệm trắng toát và cây gậy trong tay, Vỹ đứng nhìn Sâm chằm chằm. Lâu sau Lê Duy Vỹ cười rất to và phất áo dời đi. Tiếng cười rợn tóc gáy vọng óc khiến Sâm không thể nào ngủ nổi. Biết số mình đã tận, Tĩnh Đô vương Trịnh Sâm cho gọi tả hữu thân tín tới nhận cố mệnh. Dẫn đầu là Trịnh Kiều cùng các đại thần Nguyễn Hoàn, Phan Lê Phiên, Nhữ Công Điển, Kiều Hạc hầu Nguyễn Khoản… Huy Quận công Hoàng Đình Bảo xin chúa phong Tuyên phi Đặng Thị Huệ chức chính cung, được dự các buổi triều kiến của Điện Đô vương. Mọi việc chính sự hàng ngày do hai đại thần Trịnh Kiều và Nguyễn Hoàn đảm đương. Điện Đô vương Trịnh Cán mới lên sáu tuổi. Thể trạng ấu chúa lại yếu, ốm đau luôn khiến quần thần không khỏi dị nghị, lo lắng. Dân thành Đông Kinh đêm ngày xì xào bàn tán. Chỗ nào cũng thấy tụ bạ: “Chúa vắt mũi chưa sạch quyền hành về tay Quận Huy cả thôi”. “Đám mèo mả gà đồng ấy âm mưu với nhau từ lâu rồi”. “Không khéo Quận Huy cướp ngôi chúa chứ chẳng chơi”… Sự giễu nhại, cà trớn nhộn nhạo đến mức Quận Huy cũng không thể bỏ ngoài tai. Hoàng Đình Bảo cho quân trà trộn vào các chợ, nơi đông người tụ tập. Kẻ nào nói xấu chuyện nhà chúa sẽ phải chịu án chết. Để răn đe nặng hơn, Hoàng Đình Bảo cho người ngầm bắt hơn chục tên du thủ du thực vu cho tội trên. Lũ ấy bị điệu ra trước cửa vương phủ cắt lưỡi, treo cổ. Vụ hành quyết kinh hoàng khiến dân kinh thành e sợ mà bớt đồn đại đi.
     

  • CHƯƠNG 5: CÁI KIM TRONG LỌN TÓC VÀ LÚM ĐỒNG TIỀN TRÊN MÁ MỸ NHÂN

    Đầu năm Mậu Tuất (1778) chúa Tây Sơn Nguyễn Nhạc làm lễ kính cáo trời đất lên ngôi vua. Lấy hiệu Thái Đức hoàng đế năm thứ nhất, đóng đô ở thành Quy Nhơn. Vua phong Nguyễn Lữ chức Đông Định vương, trấn giữ thành Gia Định và vùng đất phía nam. Phong Nguyễn Huệ chức Bắc Bình vương, đóng quân ở Quảng Ngãi trấn giữ mạn bắc. Cương thổ nhà Tây Sơn lúc này trải dài từ sông Tiền ra đến Châu Ổ, giáp Quảng Nam.

    Dẹp xong nội chiến đàng Trong đàng Ngoài, Tĩnh Đô vương Trịnh Sâm lấy làm đắc chí. Chúa ngày càng sa vào ăn chơi hưởng lạc. Sâm mê muội người nữ tỳ Đặng Thị Huệ. Con đường trở thành chính cung phủ chúa Trịnh của Huệ chứa đầy những yếu tố ngẫu nhiên, may mắn. Đặng Thị Huệ là con gái một nông dân ở làng Trà Hương, Phù Đổng, trấn Kinh Bắc. Nhà nghèo, chị em Huệ phải đi hái chè thuê. Đặng Thị Huệ vào phủ chúa trong một lần nạp tần. Tuy nhan sắc hơn người nhưng thân phận hèn kém, Huệ không có cơ hội được chúa để mắt tới trong cả ngàn cung nữ, phục dịch chốn hậu cung. Huệ làm thị tỳ cho Tiệp dư Trần Thị Vịnh, một trong vô số vợ của Tĩnh Đô vương Trịnh Sâm. Lần ấy chúa Trịnh Sâm đến thăm Trần Thị Vịnh. Tiệp dư dâng cơm và sai đám thị tì hầu chúa. Người dâng khăn, dâng nước, kẻ đấm lưng, hầu quạt… Tĩnh Đô vương Trịnh Sâm bất ngờ nhìn thấy một ả thị tì mặt hoa da phấn vô cùng xinh đẹp. Chúa ngớ người. Đó là Đặng Thị Huệ người làng Trà Hương. Cái tên làng, tên người và vóc dáng, cử chỉ của nữ tì khiến Trịnh Sâm cứ vơ vẩn nhớ. Ít ngày sau Chúa cho đòi Huệ vào hầu. Nét thơ ngây thuần khiết, e thẹn bối rối rất tự nhiên của Đặng Thị Huệ lần đầu kề cận đàn ông làm Trịnh Sâm vô cùng thích thú.

    Đặng Thị Huệ thoảng nhẹ như một làn hương, quỳ tháo đôi hài thêu bằng đũi mềm chúa đi trong phòng ngủ. Trên mình nàng khoác chiếc áo choàng mầu hồng nhẹ. Ánh đèn mầu đỏ trên kệ, sắc hồng của lụa hay ánh nhìn trong mắt chúa mà da thịt thanh nữ nõn nường tựa cánh sen. Cái cần cổ dài, tròn nhỏ ngẩn ngơ dẫn tới búi tóc đen nhưng nhức. Một dải lụa mầu tím nhạt, hờ hững ghim rất khéo. Hờ hững mà chặt chịa giữ cho mái tóc mây không xổ ra. Phảng phất mùi hương nhu, bồ kết. Mùi của đồng quê. Chúa thấy trong người dâng dâng khó tả. Rồi hừng hực, khao khát. Bụng dưới ngài căng cứng. Cựa. Dương vật ngài cựa. Rồi cửng lên, chĩa nống ra. Lâu lắm rồi, chúa Trịnh Sâm mới gặp lại cảm giác đòi hỏi sung mãn đàn ông như thế. Vương phi thì cao tuổi. Đám phi, tần chúa đã gặp không ai có được sự hấp dẫn mê đắm trong trẻo, tự nhiên này. Cũng có thể những phi tần, mỹ nữ trước đã từng đem cho chúa cảm giác đó. Nhưng nhiều quá, giống nhau quá chúa quên mất rồi. Giờ chúa tuổi đã cao. Những trò giả ngây, giả thẹn cùng cái mẹo mươn trớn đầy thuần thục, xảo thuật của đám vợ lớn vợ bé không làm Trịnh Sâm mấy hứng khởi nữa.

    Đặng Thị Huệ đem lại một cảm giác hoàn toàn khác lạ. Chúa như trẻ ra, khỏe lên. Bất thần bàn tay ngài cầm dải lụa trên mái tóc Huệ. Chúa giật thót người, rụt tay lại. Mặt nhăn nhúm, miệng quát lớn:

    – Cái gì thế này?

    Đặng Thị Huệ ngẩng lên. Mặt tái mét, run lẩy bẩy. Ngón tay chúa rớm ra một hạt máu. Huệ rập đầu, rối rít:

    – Thiếp đáng chết. Đáng tội chết. Thiếp bất cẩn quá, chưa tháo nó ra.

    Nhìn Huệ sợ, chúa thấy nàng càng đẹp bội phần. Ngài dịu giọng:

    – Nàng bảo cái gì chưa tháo ra?

    – Dạ, chiếc kim ạ?

    – Sao lại đem theo vật nhọn vào hầu ta?

    Đặng Thị Huệ bối rối, bàn tay búp măng trắng hồng gạt ngang lau nước mắt:

    – Bẩm chúa thượng. Đây là thứ mà người con gái khi đi lấy chồng được mẹ dặn luôn đem theo ạ.

    – Ta không hiểu?

    – Dạ…dạ…đề phòng lúc bị…phạm phòng ạ.

    Huệ đỏ dừ mặt. Chúa không còn tức giận nữa. Hình như người con gái này có gì đó khó nói, nhưng không có ý hại ngài. Trịnh Sâm đưa hai tay nâng Huệ ngồi lên đùi, giọng vỗ về khích lệ:

    – Nào, nói rõ ta nghe. Nàng làm ta tò mò quá. Phạm phòng? Ta có nghe loáng thoáng về từ đó nhưng nó là thế nào. Sao khi đi lấy chồng người vợ lại đem chiếc kim theo?

    – Bẩm chúa thượng. Mẹ thiếp dặn chiếc kim này luôn phải cài trên khăn vấn tóc hoặc trong gấu áo ngủ. Trong lúc… giao hoan…

    Huệ lại im bặt. Hai má lựng đỏ. Bàn tay thon mềm, ngón dài như búp măng trắng nõn nà lại ngửa lên che mắt. Trịnh Sâm biết nàng thẹn. Cử chỉ nữ tính hút hồn ngài. Chúa thì thầm vào tai Huệ:

    – Chỉ có ta và nàng ở đây. Không phải xấu hổ, nói tiếp đi.

    – Dạ… mẹ thiếp dặn, trong khi giao hợp nếu người chồng chẳng may ngất xỉu, thì người vợ phải dùng kim này đâm vào chỗ xương cụt, một lúc sau tự khắc tỉnh lại ạ.

    Trịnh Sâm ngớ người:

    – Ra thế, mẹo dân gian à.

    – Vâng ạ. Hôm nay được kề cận mình rồng. Thiếp mang nó theo. Nếu được chúa thương ban cho ân huệ thì phận thiếp cũng coi như đã được hiến dâng đời con gái cho chồng ạ.

    – Vậy nếu không dùng cách như mẹ nàng dặn thì người chồng bị làm sao?

    – Mẹ thiếp bảo, trong lúc nam nữ giao hợp tránh nhất nơi gió máy. Người đàn ông lúc này vận đến cạn kiệt sức lực cho cuộc giao hoan. Mọi chân lông căng hở hết cỡ. Tim đập rất nhanh, dương khí dâng cực điểm… Nếu gió lạnh lọt vào, âm dương xung khắc, dễ bị bốc hỏa, hoặc phong hàn. Tim sẽ ngừng đập.

    – Không tự tỉnh lại được ư?

    Đặng Thị Huệ cúi mặt. Hai má tựa quả bồ quân. Tay cầm sợi lụa che miệng. Chúa thấy thế càng thích, càng yêu:

    – Nàng đừng giấu ta nữa. Đêm nay hai ta là vợ chồng, câu chuyện của nàng hay quá.

    Đặng Thị Huệ thỏ thẻ:

    – Mẹ thiếp bảo, nhiều người vợ trẻ không được dặn trước, thấy thế quá hoảng sợ mà hất chồng ra thì không cứu được nữa. Cứ để chồng nằm trên bụng. Sợi dây giữ mạng sống cho chồng là dương vật vẫn cắm trong âm hộ người vợ. Tuy tim đã ngừng đập, nhưng nối kết âm dương vẫn còn. Dùng cây kim này trích vào chỗ xương cụt. Máu độc trong người chồng thải ra. Âm dương được thông thoát. Chỉ cần thế thôi. Nó sẽ đánh thức sự tê liệt trở dậy. Ôi… kể chuyện này với chúa thượng thiếp xấu hổ quá.

    Trịnh Sâm ghì chặt Đặng Thị Huệ vào lòng thốt lên:

    – Báu vật của ta. Nàng là báu vật của ta. Không chỉ là một người vợ, nàng còn là người bạn tri âm. Từ nay ta không cho nàng rời xa ta nữa.

    Đêm ấy quả là một đêm thật sự đáng hãnh diện với tư cách đàn ông của Trịnh Sâm. Sự bối rối, thẹn thùng lần đầu trao thân của trinh nữ mười sáu tuổi kích thích mọi giác quan trong ngài. Nó làm bừng dậy khí thế một chàng trai đôi mươi xuân sắc. Chúa ham hố, có lúc cuống cuồng, bạo liệt. Thô lỗ nữa. Nhưng Huệ vẫn rất nhẹ nhàng khéo léo, khiến chúa chìm vào cơn cuồng si mê đắm. Cửa mình nàng khép mở vào đúng những khoảnh khắc mà Trịnh Sâm muốn thế. Như muôn vàn xúc tu chà xát, gặm, ghì, ôm chặt khít khao dương vật ngài. Chưa bao giờ dương vật ngài phô diễn hết kích cỡ như lần này. Không khác gì một con kình ngư hung hãn tung mình đắm đuối thúc ngược, lao vút trong làn quỳnh tương trơn nhãy. Nước từ cửa mình nàng tràn trề, ướt nhượt, mươn trớn… Phảng phất mùi thơm. Rất riêng. Mùi trinh nữ! Chúa hực lên trong rợn ngợp. Chưa bao giờ Trịnh Sâm có thể yêu liền năm lần trong một đêm như thế với một người đàn bà. Ngay cả lúc còn đương trai. Giờ ngài đã gần bốn mươi tuổi rồi. Trịnh Sâm thấy dù xuất thân ở nơi thôn dã, nhưng Đặng Thị Huệ tỏ ra là người con gái rất nết na, gia giáo, hiểu biết. Nàng được mẹ chỉ bảo cặn kẽ các phẩm hạnh mà người con gái nhà tử tế phải có. Chỉ có Đặng Thị Huệ mới đem lại sự hồi xuân mãnh liệt trong chúa đến vậy.

    Đặng Thị Huệ thiếp đi sau mỗi lần giao hợp. Trịnh Sâm ngắm nàng. Đôi bồng đảo dưới làn lụa hồng dâng lên hạ xuống theo hơi thở nhè nhẹ khiến đôi mắt Trịnh Sâm như dán chặt vào đó. Rồi chúa bất ngờ thấy cái lúm đồng tiền rất nhỏ trên hai má Huệ. Lúc ẩn lúc hiện như có như không. Tựa bông hoa nhài hé nở. Xoáy tròn sâu hun hút. Lại bất thần lặn mất. Đặng Thị Huệ mở mắt. Thấy chúa đang nhìn mình, ánh nhìn kỳ lạ. Đôi má Huệ nóng ran ran. Hai cái lúm má lại hiện lên xoay tròn, thấp thoáng mê hoặc. Huệ giơ tay lên che má. Trịnh Sâm hất cái áo lụa ra, ấp lên mình nàng. Ngài giữ chặt hai tay Huệ, hỏi:

    – Lần đầu tiên ta thấy cái lúm đồng tiền trên má một cô gái thế này. Nó có gì đặc biệt không?

    Huệ thỏ thẻ:

    – Xin chúa thượng đừng hỏi thiếp nữa. Xấu hổ lắm.

    – Sao lại xấu hổ. Vậy là nàng vẫn còn giấu ta điều gì?

    – Không ạ. Bí mật của đàn bà thôi ạ.

    – Lại có cả bí mật của đàn bà ư. Nàng phải nói hết với ta.

    – Nhưng thiếp ngượng lắm. Mà chả biết có đúng thế không.

    – Kể đi. Ta không ngủ nữa. Ngày mai ta bãi triều. Kể đi. Kể đi. Đúng hay không cũng kể.

    Chúa Trịnh Sâm háo hức. Một đêm bên chúa, Đặng Thị Huệ đã tự tin hơn. Tấm thân nõn nà lật nghiêng. Cười rinh rích. Chợt Huệ quờ tay xuống thân dưới. Nhích người lên, xoa xoa tìm, luồn vào trong chăn, vẻ bối rối. Trịnh Sâm hỏi:

    – Nàng tìm cái gì?

    – Bẩm chúa thượng, không có gì đâu ạ. Chỉ là…

    – Chỉ là sao? Lại bí mật gì nữa à?

    – Dạ, chỉ là mảnh lụa thôi ạ.

    Trịnh Sâm lật người Huệ lại. Mảnh lụa lấp ló mép chăn. Ngài cầm lấy, giơ cao lên. Đặng Thị Huệ hai tay ôm mặt. Cười rung rúc mà nước mắt tã tượi. Một vết máu tươi đỏ chót trên mảnh lụa. Trịnh Sâm hiểu ra. Ngài vung mảnh lụa trên đầu trêu Huệ. Đặng Thị Huệ nhổm dậy:

    – Chúa thượng trả cho thiếp xin.

    – Ta không trả. Còn bao nhiêu chuyện nàng chưa kể cho ta nghe. Kể đi ta mới trả.

    Đặng Thị Huệ làm mặt khổ sở:

    – Chúa thượng cho thiếp xin đi. Vậy là…chúa thượng ơi. Thiếp đã…chúa thượng có thương thiếp không.

    Trịnh Sâm tưởng Huệ sắp khóc, ngài ôm Huệ, đưa miếng lụa cho nàng. Giọt máu trinh nữ khiến Huệ vô cùng vui sướng. Trịnh Sâm âu yếm bảo:

    – Thôi nào. Giờ nàng là vợ ta rồi. Đừng giấu ta điều gì nữa nhé.

    Đặng Thị Huệ ngả đầu tựa vào ngực chúa. Ngước đôi mắt đắm đuối. Mỗi lần e thẹn, xấu hổ Đặng Thị Huệ lại giơ bàn tay nhỏ xinh lên bịt miệng, che mắt. Cử chỉ khiến chúa ngơ ngẩn. Chợt Huệ cúi mặt khẽ khàng hỏi:

    – Bẩm chúa thượng. Thiếp có làm người hài lòng không ạ?

    – Ta rất hài lòng. Rất thích. Thích lắm.

    – Chúa thượng cứ bắt phải kể, vậy thiếp mạo muội hỏi, lúc yêu thiếp ngài có cảm giác gì đặc biệt so với những lần ngài ái ân với người đàn bà khác không?

    Trịnh Sâm đực mặt. Cả hậu cung chưa có một người đàn bà nào dám hỏi như vậy. Nhưng cũng như chuyện “cái kim”, chúa nghĩ người con gái này còn sở hữu nhiều điều bí ẩn của tạo hóa ban cho đàn bà. Chúa bảo:

    – Lúc yêu nàng ta cảm thấy vô cùng mãn nguyện. Cảm giác mê đắm hòa hợp. Sự khác người ở chỗ hình như nàng biết lúc nào ta muốn gì.

    – Chúa thượng tha tội thiếp mới dám nói. Bởi thiếp đọc sách thấy thế chứ cũng không biết có đúng không.

    – Đừng đắn đo nữa. Ta tha tội rồi mà. Nàng cứ làm ta nóng lòng hay ta phải cầu xin nàng nữa đây.

    – Chúa thượng phán thế làm thiếp tổn thọ. Vì chuyện này phải qua nhiều năm tháng mới biết được. Nhưng chúa thượng cứ gặng hỏi.

    – Ừ ta nghe nàng đây.

    – Dạ… sách bảo, nếu người đàn bà nào có lúm đồng tiền trên má tròn như cánh hoa nhài thì dù sinh con rồi vẫn như gái tân ạ.

    – Cái gì như gái tân, nói rõ ra xem nào?

    – Dạ… cơ thể. Dạ…chỗ kín của người đàn bà đó ạ

    Chúa xoay mặt Huệ lại. Xoáy ánh nhìn vào hai cái lúm đồng tiền ẩn hiện như có như không trên má Đặng Thị Huệ. Miệng ngài lẩm bẩm:

    – Thảo nào. Thảo nào, nàng rất khác người.

    – Bẩm chúa thượng lần đầu ai cũng giống nhau thôi. Phải ở với nhau lâu mới cảm biết được. Nhất là sau khi người đàn bà ấy sinh con.

    Trịnh Sâm ôm chặt Huệ. Chúa lại nổi hứng lần nữa. Ngài rít lên:

    – Đúng là trời đem nàng đến cho ta. Nàng không phải người thường. Nàng là tiên nữ từ cung Quảng xuống… Ôi, ta sẽ không cho nàng đi đâu nữa.

     Cảm giác sung sướng, thỏa mãn, hả hê, ngọt lừ khó tả cứ theo Trịnh Sâm từ đêm đầu tiên gặp Đặng Thị Huệ. Đôi tháng ngài cũng phải làm nghĩa vụ với bà phi này, cung tần nọ. Nhưng không ai có thể khiến ngài quên được Huệ. Không ai bằng được Huệ. Kỳ lạ là sau khi Đặng Thị Huệ sinh con, trong ái ân nàng vẫn đem lại cho Trịnh Sâm cảm giác như mới lần đầu. Không biết có phải đó là ân huệ tạo hóa ban cho người phụ nữ có má lúm đồng tiền hay riêng Đặng Thị Huệ. Từ hôm đó Trịnh Sâm giữ rịt Đặng Thị Huệ trong vương phủ. Ăn cùng mâm, ngủ cùng giường.

    Chúa Trịnh Sâm mê đắm Đặng Thị Huệ, lơi lỏng tình cảm với các phi tần khiến Huỳnh cung (5) nhuốm mầu chiến tranh. Tiệp dư Trần Thị Vịnh ngày nào cũng rủa mình ngu dốt đem mỡ dâng miệng mèo. Những tiếng xầm xì. Những cái nguýt dài. Những lời bỉ thử, dựng chuyện… bủa vây Đặng Thị Huệ. Huệ bỏ ngoài tai. Cuộc đời cô gái hái chè từ đó cũng bị cuốn vào những âm mưu tranh đoạt quyền bính đầy sắt máu trong phủ chúa.

    Hơn một năm nhập cung, Đặng Thị Huệ không còn là cô thôn nữ hái chè ngô nghê e thẹn, dễ xấu hổ nữa. Chốn hậu cung vua, chúa không chỉ có vinh hoa phú quý. Nó luôn kèm theo hiểm họa, tranh giành. Ai vào đấy cũng phải mài giũa cho nhọn ra, cứng sắc lên. Đặng Thị Huệ tập cho mình sự tỉnh táo, lạnh lùng, nghi kỵ và cảnh giác trước mọi mưu đồ rình rập xung quanh. Vươn lên từ thân phận thị tỳ, lại sinh con trai có thể được nối ngôi chúa, cuộc sống của Đặng Thị Huệ nguy nan như nằm trên rừng gươm, biển giáo.

    Để giúp bạn hiểu rõ hơn về nội dung, sau đây là phần chú thích của chương 5. Mời bạn nghe cùng BÚC CÁC:
     

    5- Huỳnh cung là nơi ở của Thái phi, phi tần trong vương phủ chúa Trịnh.
     

  • CHƯƠNG 4: GIẤC MỘNG “BÌNH NAM” DANG DỞ THƯỢNG TƯỚNG QUÂN ĐÃ VỘI VỀ TRỜI

     Hòa hoãn với Hoàng Ngũ Phúc, Nguyễn Nhạc sai Nguyễn Huệ cầm quân vào đánh Nguyễn Ánh. Chỉ một thời gian ngắn, quân Tây Sơn đã bẻ gãy sức kháng cự của nhà Nguyễn. Nguyễn Ánh núng thế phải bỏ thành Gia Định lui vào giữ mấy tỉnh cực nam. Nguyễn Huệ mở rộng cương thổ nhà Tây Sơn đến giáp sông Tiền. Tin thắng trận dồn dập bay về. Bùi Thế Đạt thấy việc trù liệu của chủ tướng Hoàng Ngũ Phúc thật chính xác. Đạt cho viên thủ lệnh đi gấp ra Phú Xuân đón đại quân và ra lệnh sẵn sàng xuất binh. Việp Quận công lấy cớ vào giúp Tây Sơn truy bắt Nguyễn Ánh. Đến Châu Ổ hội quân với Bùi Thế Đạt, Phúc cùng bộ tướng tìm kế đâm dao sau lưng Nguyễn Nhạc. Ba vạn quân triều đình đóng trại liên tiếp mấy dặm dọc phòng tuyến. Sức tưởng có thể gạt phăng Tây Sơn xuống biển. Ngày đêm Bùi Thế Đạt cho quân do thám thành Quy Nhơn. Hoàng Ngũ Phúc sai người đem thư vào chúc mừng Nguyễn Nhạc. Nhưng việc chính dò la đường sá và ghi nhớ các chốt bố phòng của quân Tây Sơn. Phúc muốn nhân lúc Nguyễn Huệ chưa kịp đem quân về sẽ dùng lực lượng lớn ào vào chiếm lấy Quy Nhơn, bắt Nguyễn Nhạc. Nguyễn Huệ ra tới nơi thì quân sĩ vừa qua chiến trận cũng mệt mỏi, thương tật không đủ sức chọi lại mấy vạn quân triều đình đang sung sức.

     Ý tưởng đó bám chặt trong đầu vị tướng già. Hoàng Ngũ Phúc đã mường tượng viễn cảnh vinh quang chưa từng có. Nhưng rồi người tính không lại với trời tính. Một thảm họa ngoài ý muốn bất ngờ ập xuống. Đúng vào thời kỳ khô hạn nhất. Trời miền Trung những ngày tháng nóng đổ lửa. Mấy vạn con người chen chúc trong một địa bàn chật chội. Nhánh sông Trà Bồng chảy qua Châu Ổ vừa là nơi lấy nước ăn uống, tắm giặt vừa chứa chất thải của lính đã nhanh chóng bị nhiễm độc nặng. Bệnh thương hàn bùng phát lan trong quân với tốc độ chóng mặt. Không cách nào chạy chữa kịp. Tiếp đó là bệnh tiêu chảy. Chỉ hai tuần, quân Lê – Trịnh lăn ra ốm. Số chết hàng ngàn. Số nhiễm bệnh còn nhiều gấp bội. Bệnh chồng bệnh đã đánh gục cả một đạo quân lớn. Có thể do lính Bắc Hà không hợp khí hậu, lạ nước. Có thể nguồn nước sông quá bẩn. Thức ăn nhanh chóng ôi thiu. Việp Quận công Hoàng Ngũ Phúc cũng cảm thấy cơ thể rã rời. Năm ấy Quận Việp đã bước sang tuổi sáu ba.

    Đang chưa biết nên tiến lui ra sao thì Nguyễn Huệ kéo binh về. Những tên lính đem theo chiến thắng tới Châu Ổ, khiến thanh thế quân Tây Sơn cao ngút trời. Lính Tây Sơn bên kia phòng tuyến mừng chiến thắng thâu đêm. Tiếng trống, kèn. Tiếng hò reo làm quân Lê – Trịnh nháo nhác. Tin đồn không biết từ đâu lan ra, Nguyễn Huệ sắp đánh chiếm Châu Ổ. Tâm trạng chán ngán vì bệnh tật, lính triều đình nghe thế càng thêm kinh sợ. Biết tình thế lúc này không thể nuốt được nhà Tây Sơn. Hoàng Ngũ Phúc họp các tướng. Việp Quận công buồn rầu nói:

    – Mọi toan tính của ta trước đây đều đúng, nhưng trời hại ta.

    – Giờ chủ tướng định liệu thế nào?

    – Khí thế Tây Sơn đang rất cao, thật khó trị. Lúc này quân ta chỉ đủ sức giữ lấy phòng tuyến Châu Ổ. Chờ cho dịch bệnh qua đi, rồi tính tiếp. Đây là ranh giới cương thổ mới của nhà Lê với Tây Sơn. Ta giao phó tướng Bùi Thế Đạt thay ta cầm đại quân trấn giữ.

    Bùi Thế Đạt thưa:

    – Hạ tướng tuân lệnh. Song xin chủ tướng xác định cho mối quan hệ với Tây Sơn để yên lòng quân.

    – Đúng thế, ta sẽ cho người đem vàng, lụa vào Quy Nhơn khao quân. Có thư nhắc lại mối giao kết trước đây. Ta tin Nguyễn Nhạc còn củng cố thành Gia Định và các vùng đất vừa chiếm được, hắn chưa thể nhòm ngó ra mạn bắc.

    Lường Thư Nhạn nói:

    – Nguyễn Nhạc vốn là người không có tham vọng lấy Bắc Hà, nhưng theo tiểu tướng ta cần hết sức đề phòng Nguyễn Huệ. Đó là một con người không thể xem thường.

    Hoàng Ngũ Phúc hỏi:

    – Ai có ý kiến gì nữa?

    Tham quân Nguyễn Hữu Chỉnh thưa:

    – Tôi cùng suy nghĩ với tướng Lường Thư Nhạn. Trong ba anh em nhà Tây Sơn, Nguyễn Huệ là kẻ có tham vọng lớn. Lại rất giỏi dùng binh. Chuyến đi vừa rồi của tiểu nhân vào Quy Nhơn qua trò chuyện thấy Nguyễn Huệ mới là kẻ khiến triều đình ta phải để mắt tới.

    Hoàng Ngũ Phúc nói chậm rãi:

    – Tất nhiên ta không thể lơ là Tây Sơn. Nhưng việc xác định cương thổ, tính mối bang giao với Tây Sơn là việc của hoàng thượng và chúa thượng. Quân ta đặt chân vào đến đây cũng đã làm được một việc chưa từng có. Trước mắt giữ cho vững phòng tuyến Châu Ổ này. Vẽ lại họa đồ. Thay quân khỏe cho quân ốm, yếu. Ta nhắc lại, thời gian trước mắt quân Tây Sơn chưa chủ động đối đầu với chúng ta. Vì thế phải tranh thủ lúc còn hòa hoãn này mà củng cố lực lượng.

    Bùi Thế Đạt thưa:

    – Kính xin chủ tướng an lòng. Ngài hãy về Phú Xuân nghỉ ngơi. Hạ tướng mong mọi việc về bổ trật, khen thưởng, giải quyết hậu sự cho quân sĩ phải làm thật chu toàn để yên lòng quân.

    – Việc ấy ta đã giao cho tham quân Nguyễn Hữu Chỉnh. Chiến công to lớn này là xương máu, công sức của hàng vạn tướng sĩ. Triều đình sẽ không bao giờ quên họ.

    Hoàng Ngũ Phúc lui về Phú Xuân. Chỉnh đốn binh mã. Những người ốm yếu, thương tật đưa ra Bắc. Lại lệnh cho Hoàng Đình Bảo từ Nghệ An ra kinh thành bẩm báo mọi việc lên chúa Trịnh Sâm, xin đổi quân khỏe, bổ sung vũ khí và các việc quân cơ. Mấy tháng sau đó tình hình tạm ổn. Nhà Tây Sơn cũng không động binh. Việp Quận công Hoàng Ngũ Phúc dự định cuối xuân tiết trời mát mẻ, quân sĩ lại sức, việc tranh đoạt với Tây Sơn sẽ được khới lại. Nhưng rồi những ngày cận tết Bính Thân, Việp quận công Hoàng Ngũ Phúc nghe trong mình yếu mệt nhiều. Hình như tuổi già không cho phép ông thực hiện những điều mình muốn. Việp Quận công gọi phó tướng Bùi Thế Đạt ra Phú Xuân và họp các tướng. Phúc giao toàn quyền chỉ huy quân đội cho Bùi Thế Đạt. Cử người cai quản thành Phú Xuân. Hoàng Ngũ Phúc sai Lường Thư Nhạn lấy năm trăm quân đưa mình ra Đông Kinh dưỡng bệnh.

    Qua hết địa phận Thuận Hóa, Việp Quận công Hoàng Ngũ Phúc không đủ sức cưỡi ngựa nữa. Ông phải nằm cáng. Lính thay nhau phục dịch rất vất vả. Vậy mà vừa đến bờ nam sông Gianh, tự dưng Quận Việp thấy mình khỏe lại. Tâm trạng thơ thới. Phúc lệnh dừng chân. Chọn thế đất đẹp, đóng trại. Hoàng Ngũ Phúc muốn nghỉ lại một đêm bên bờ con sông lịch sử này. Trại của chủ tướng họ Hoàng nằm ở thế đất cao, mở rộng cửa nhìn ra dòng sông Gianh vào đúng tiết xuân. Đêm ấy trời đẹp, mặt nước lặng tờ, trong vắt như đựng cả trời sao sa xuống. Phía cửa biển, đèn trên các thuyền câu mực của dân chài như muôn vàn con mắt nhấp nháy thật vui mắt. Nhiều lúc không còn phân biệt được đâu là ánh đèn đâu là sao trời. Khung cảnh thật thanh bình. Dẫu chuyến ra quân này chưa bắt được Nguyễn Ánh, chưa diệt được nhà Tây Sơn, nhưng đã lập nên chiến công chưa từng có từ khi Nguyễn Hoàng chia cắt đất nước. Việp quận công Hoàng Ngũ Phúc ngả người trên tấm ghế bố, tự cho phép mình thả lỏng, tâm trạng hả hê trước dòng sông chứng nhân sau gần hai trăm năm thù hận.

    Vốn là người trọng chữ khiêm, từ khi tự nguyện “tịnh thân” thành thái giám, Hoàng Ngũ Phúc càng ít bầy tỏ tâm trạng mình. Dẫu thành công lớn trong nghiệp binh, quận Việp chưa bao giờ để lộ ra cái tự thị quá trớn. Nhưng lúc này, đêm nay Việp quận công Hoàng Ngũ Phúc muốn chiêm nghiệm lại quãng đời đã qua. Hoàng Ngũ Phúc không còn nhớ nổi mình đã cầm quân đi đánh bao nhiêu trận. Chém đầu bao nhiêu tướng giặc. Những võ công lớn nhất mà triều đình vinh danh ông sau khi dẹp tan cuộc khởi loạn của Nguyễn Hữu Cầu, bắt sống thủ lĩnh nông dân Nguyễn Danh Phương, đập tan tàn quân nhà Mạc ở Thái Nguyên… so ra chả thấm gì với lần ra quân này. Cuộc phân tranh Trịnh – Nguyễn đã quá dài. Trải bao đời vua, chúa đã có vị tướng nào vượt qua được con sông tưởng như hiền hòa mà dậy sóng suốt hai trăm năm. Chỉ có ông mới vỗ yên dòng sông chia cắt này. Thu về cho triều đình thêm hàng trăm dặm đất. Mở rộng cương thổ nhà Lê qua cả đất Quảng Nam. Vậy đêm nay ông tự thưởng cho mình vị ngọt ngào của chiến thắng, niềm kiêu hãnh vinh quang. Và cả sự lựa chọn con đường tiến thân thật khác người. Cho dù đến nay ở chặng cuối cuộc đời, Hoàng Ngũ Phúc vẫn giữ trong lòng mình câu hỏi mang đầy mâu thuẫn: “Làm thế là lựa chọn đúng hay sai?”. “Sự thành đạt và niềm vui hạnh phúc trong cuộc sống là gì?”. Bản thân Hoàng Ngũ Phúc cũng chưa khi nào có thời gian nghĩ lại một cách tuần tự bước thăng trầm của đời mình. Mùi phù sa, mùi cỏ non tơ tiết xuân bủa quanh đưa ông vào giấc ngủ. Trong mơ, Phúc gặp lại cảnh ngày gặp cha nuôi Dương Thượng thư. Cuộc đời ông từ đó đi theo ngả khác. Bước tới nơi quyền quý, danh vọng mà trước đó ông không bao giờ dám nghĩ tới. Con đường ấy cũng ghim vào nơi sâu nhất trong tâm can ông nỗi buồn, tủi. Sự bất hạnh lớn lao. Ông đã phải quyết định một việc quá sức mình ở cái tuổi trẻ con ăn chưa no lo chưa tới. “Tịnh thân” hiến cả đời mình cho sự nghiệp phò tá triều đình, đền ơn xã tắc. Hoàng Ngũ Phúc nhớ mình đã phải tìm đọc rất nhiều sách để biết về cuộc sống của giới hoạn quan trong cung cấm. Để biết cách người ta biến một chàng trai bình thường thành kẻ vô hậu như thế nào. Lần đầu tiên ông hiểu thế nào là “giám sinh” và “giám lặt” trong giới hoạn quan.

    Giám sinh là đứa con trai khi sinh ra không có bộ phận sinh dục hoặc cái bộ phận để phân định giới tính con trai ấy nó khác người. Lớn lên nó không có khả năng quan hệ tình dục. Thái giám xuất thân từ giới tự nhiên (giám sinh) là người may mắn nhất trong giới hoạn quan. Gia đình nào sinh con trai không có bộ phận sinh dục, thì chức sắc làng, tổng ấy phải lập tức bẩm báo lên triều đình. Bộ Lễ sẽ cử thái y tới khám, nếu đúng đứa trẻ ấy không có bộ phận sinh dục hoặc lớn lên không có khả năng quan hệ tình dục thì cha mẹ đứa bé được nuôi con đến năm mười ba tuổi. Sau đó đứa trẻ được đem vào cung dạy dỗ phép tắc, sung vào đội ngũ thái giám. Bố mẹ giám sinh ngoài bổng lộc hậu hĩnh còn được ban cho chức “Nhiêu phụ” và miễn thuế suốt đời. Cả làng được miễn thuế trong ba năm. Địa phương sinh ra giám sinh cũng được bổng lộc lớn. Chính vì sự ưu ái này mà người dân kháo nhau cố mà đẻ lấy đứa con không ra nam cũng chẳng ra nữ cho làng được nhờ. Còn lại phần tuyệt lớn thái giám trong cung vua, phủ chúa đều do tự nguyện cắt bỏ bộ phận sinh dục nam. Gọi là giám lặt. Thủ thuật cắt bỏ rất đau đớn và đối mặt cái chết. Việc ấy gọi là: “yêm cát”, “cung hình” hoặc “âm hình”. Có hai cách “yêm cát”. Cắt toàn bộ cụm dương vật và dịch hoàn. Cách này nhanh, sự đau đớn ngắn hơn. Nhưng chỗ kín ấy không khác gì phụ nữ. Cách thứ hai, giữ lại trên thân thể thái giám hình hài hay gọi là cái vỏ bộ phận sinh dục. Người chọn cách này sẽ phải chịu đau đớn gấp bội, kéo dài quá trình “yêm cát”. Thái y bóp nát hai tinh hoàn. Bóp nhiều lần cho nát hẳn. Mỗi lần như thế đau đớn tưởng có thể không tỉnh lại được. Tiếp theo là thắt ống dẫn tinh. Người chọn cách thứ hai này còn phải uống nhiều loại thuốc triệt sản sau đó.

     Hoàng Ngũ Phúc chọn cách thứ nhất. Cũng như các giám lặt khác, Phúc phải uống một loại thuốc gây mê cho đỡ đau. Song nỗi đau đớn vẫn rất cùng cực. Không thể tả bằng lời. Mỗi khi chạm vào kỷ niệm đó Phúc vẫn không khỏi rùng mình. Cả cụm dương vật, bìu dái chứa tinh hoàn bị cắt phăng. Một cái nút bằng kim loại được ấn vào đường tiểu. Thái y bịt chặt chỗ cắt bằng nhiều lượt giấy bản. Bên ngoài dùng vải băng lại. Thuốc mê vừa nhạt, họ đã bắt Phúc ngồi dậy đi quanh phòng với sự dìu đỡ của các hoạn quan trong mấy khắc. Mỗi bước chân, cơ thể lại như bị chém ngang. Khát nước và đói quặn ruột vẫn phải nhịn ăn uống trong ba hôm. Ngày thứ tư băng vải được mở ra. Máu đã ngưng chảy. Thái y tháo cái nút, đi đái được mới biết là thoát chết. Thái y đem bộ phận sinh dục rửa sạch bằng nước ớt hoặc hạt tiêu. Sau đó sát trùng ngâm trong nước tinh quế. Cuối cùng là sấy khô. Làm sao để giữ được hình dáng của nó. Không bị quắt queo, biến dạng. Hoàng Ngũ Phúc nhớ sau đó ít hôm, vị đại thái giám và cha nuôi Dương Quốc Cơ đã làm lễ chúc mừng cuộc “yêm cát” thành công. Họ trao cho Phúc một chiếc hộp sơn then. Phúc mở ra. Hai tay run run nâng cái phần cơ thể của mình. Nó được gọi là “bảo cụ”. Đại thái giám dặn dò Phúc cặn kẽ việc giữ gìn bảo cụ, không được để thất lạc. Hộp đựng bảo cụ luôn treo trên đầu giường.

    Thái giám là những người được kề cận vua, chúa và các bậc quyền quý. Ăn sung mặc sướng, người thân họ hàng được ưu đãi lớn, nhưng cũng là người sống rất cô đơn. Bước chân vào giới hoạn quan là bước chân vào nơi tù ngục chung thân của chính mình. Tâm trạng họ như bị cầm cố. Không có gia đình. Không còn niềm vui, lạc thú của con người. Không còn gì để lo nghĩ, chia sẻ hoặc tâm sự. Họ bị xã hội coi là bất hiếu, không thể sinh con nối dõi tông đường. Sau khi chết, thái giám cũng bị coi là hồn ma cô quạnh. Ở nhiều nơi người ta không cho thái giám nằm chung nghĩa địa với người thường. Sinh phần thái giám quanh năm lạnh lẽo, thưa vắng khói hương. Việc giữ gìn “bảo cụ” tránh thất lạc liên quan đến một quan niệm về sự toàn thây. Sau khi thái giám qua đời, để được phép nhìn mặt cha, mẹ dưới suối vàng nhất thiết bộ phận sinh dục phải được khâu lại rồi mới khâm liệm đem chôn. Vì thế việc giữ gìn bảo cụ là vô cùng quan trọng.

    Một đêm kỳ lạ. Việp Quận công Hoàng Ngũ Phúc thấy trong người vô cùng dễ chịu. Sông Gianh êm đềm. Nước thao thiết chảy. Bao nhiêu kỷ niệm của vị tướng quân lừng danh cũng thao thiết hiện về trong ký ức mơ màng. Hình như ông gặp lại cha mẹ mình. Về thăm quê hương nơi ông sinh ra. Cánh đồng thủa thơ bé ông gặp người cha nuôi Thượng thư Dương Quốc Cơ. Những gương mặt bạn bè thân thiết… Họ vẫy ông theo. Rồi cứ thế lịm đi. Bình Nam thượng tướng quân, Việp Quận công Hoàng Ngũ Phúc đêm ấy chọn bờ nam sông Gianh để về thần. Một lựa chọn không thể đắc ý hơn khi ông là vị tướng đầu tiên đưa quân đội triều đình Lê – Trịnh xóa bỏ ranh giới hận thù đàng Trong đàng Ngoài suốt 174 năm.

    Trời sáng đã lâu mà trong lều của chủ tướng vẫn im ắng. Sự im ắng khác thường. Lường Thư Nhạn bước vào. Việp Quận công tắt thở trong tư thế nửa nằm nửa ngồi. Đôi mắt ông thanh thản nhìn dòng sông Gianh đã hừng ánh mật pha sắc đỏ. Hình như trên khóe môi ông còn vương nét cười mãn nguyện. Đó là nhằm ngày 17 tháng 1 năm Bính Thân (1776). Việp quận công Hoàng Ngũ Phúc hưởng dương 64 tuổi trăng.

    Tin Bình Nam thượng tướng quân Hoàng Ngũ Phúc qua đời khiến vua Lê Hiển Tông và chúa Trịnh Sâm rất đỗi bàng hoàng. Hoàng Đình Bảo con nuôi Việp Quận công lúc ấy chưa trở vào Nghệ An. Tĩnh Đô vương sai Hoàng Đình Bảo đem người đi gấp vào Bố Chính rước thi hài Hoàng Ngũ Phúc ra Đông Kinh. Trước khi khâm liệm, vị đại thái giám đích thân đứng làm chủ lễ hoàn thân cho Việp Quận công. Hoàng Đình Bảo chứng kiến việc thái y khâu lại bộ phận sinh dục cho cha. Tang lễ Việp Quân công Hoàng Ngũ Phúc theo bậc “Công”. Một đám ma rất to mà từ lâu lắm dân kinh thành mới chứng kiến. Nó chỉ kém một vài thủ tục so với tang ma chúa bậc “Vương”. Vua Cảnh Hưng và chúa Trịnh Sâm thân dẫn các quan viếng. Có lẽ chưa một đại thần nào ngoài hoàng tộc được ân huệ lớn như Việp Quận công Hoàng Ngũ Phúc. Tài năng quân sự, thân phận kỳ lạ và cái chết nhuốm mầu huyền hoặc của ông khiến cho cả cung vua phủ chúa đặc biệt tiếc thương.

    Sau đám tang Việp Quận công Hoàng Ngũ Phúc là lễ vinh danh chiến thắng. Người dân Đông Kinh được một phen vui chơi tưng bừng. Cuộc nội chiến đàng Trong đàng Ngoài đã khép lại. Chiến thắng kỳ vĩ của triều đình Lê – Trịnh cùng tên tuổi Bình Nam thượng tướng quân Hoàng Ngũ Phúc lại được nhắc tới ở mọi nơi.
     

  • CHƯƠNG 3: TỰ THIẾN ĐỂ ĐƯỢC VÀO BÊN CHÚA

    Bình Nam thượng tướng quân Việp Quận công Hoàng Ngũ Phúc sinh năm Quý Tỵ (1713) ở huyện Yên Dũng, Bắc Giang. Phúc lên năm tuổi thì cha đột ngột ngã bệnh chết. Nhà nghèo, mẹ phải nhờ người em trai nuôi Phúc. Từ nhỏ, Hoàng Ngũ Phúc đã bộc lộ là đứa trẻ hiếu động, thông minh, nhiều mẹo lạ. Thời gian ấy ở tổng Vân Cốc, Yên Dũng có dòng họ Dương rất thế lực. Một người con họ Dương là Thượng thư Dương Quốc Cơ, thống lĩnh quân đội triều đình Lê – Trịnh. Lần ấy trên đường về thăm quê, Dương Thượng thư thấy đám trẻ trâu đánh trận giả hò hét vang trời. Ông vui gặp lại những trò nghịch ngợm từ lúc trẻ thơ. Dương Thượng thư lệnh cho lính dừng lại xem bọn trẻ chơi đùa. Chúng chia hai phe, luồn trong bụi cây trên đồi. Đứa lặng lẽ bò dưới mép đường. Lại có nhóm phục kích “địch quân” sau mô đất. Dương Quốc Cơ nhận thấy lũ trẻ này chơi vui mà tỏ ra khá kỷ luật. Ngọn cờ lá chuối phất làm hiệu. Quân lá chuối ào ã tấn công khiến “địch quân” bất ngờ thất thủ. Thượng thư thích thú vỗ tay khen. Ông gọi đứa cầm đầu đám quân lá chuối. Hoàng Ngũ Phúc đến trình diện. Thằng bé mười một tuổi có ánh nhìn rất cương nghị. Đôi mắt sáng lanh lợi. Điều khiến ông kinh ngạc là Hoàng Ngũ Phúc đi đến đâu như có một vòng hào quang mầu hồng tựa đám mây che trên đầu. Dương Quốc Cơ nghĩ thằng bé này có điềm lạ, chắc sau này làm nên nghiệp lớn. Hỏi về bố mẹ và chuyện học hành của cậu, Dương Thượng thư ngỏ ý muốn nhận Phúc làm con nuôi. Tin bay về làng, cả nhà cậu ruột Phúc và người mẹ nghèo vô cùng mừng rỡ.

    Thượng thư Dương Quốc Cơ đưa Phúc về Đông Kinh cho vào học môn tạo sĩ, khoa bác võ. Hoàng Ngũ Phúc rất sáng dạ. Lúc nào cũng đứng đầu lớp, đặc biệt về kiến thức quân sự. Năm mười bốn tuổi, Hoàng Ngũ Phúc đỗ đầu khóa học. Dương Quốc Cơ nghĩ: “Đã đến lúc giới thiệu con nuôi với chúa”. Nhưng dẫu có tài năng bẩm sinh, Phúc cũng khó được chúa để ý đến bởi xuất thân hèn mọn. Thời gian ấy trong cung vua, phủ chúa giới quan hoạn rất được sủng ái. Tiếng nói của hoạn quan chúa Trịnh Giang tin tưởng, nghe theo. Dương Thượng thư nhiều đêm suy nghĩ, trăn trở rồi ông quyết định thăm dò ý Hoàng Ngũ Phúc:

    – Nay con đã đỗ đạt, trưởng thành, đến lúc đem tài trí và sức học của mình báo đáp triều đình.

    – Thưa cha, con cũng suy nghĩ về điều đó. Cha đã cho con cuộc sống mới, cho con học hành, con muốn được phục vụ dưới trướng của cha ạ.

    – Con nghĩ thế làm ta rất vui. Nhưng sự hiếu thảo của một tráng sĩ không phải ở dưới bóng của cha mình. Ta biết con có những khả năng đặc biệt. Con phải chứng tỏ tài năng đó bằng những việc làm đối với xã tắc.

    – Dạ con chưa hiểu rõ ý cha ạ.

    – Để đem tài năng ra thi thố với thiên hạ lúc này, phải được chúa biết đến yêu mến, tin cậy.

    Phúc thưa:

    – Bây giờ quanh chúa những người được tin cậy, giữ trọng quyền đều là các thái giám ạ.

    – Đấy đấy, chính vì thế cha đã suy nghĩ từ lâu. Con đứng đầu kỳ thi võ vừa qua là điều kiện rất tốt để tâu lên chúa bổ trật. Nhưng xuất thân của con nghèo hèn, là cha nuôi nhưng ta cũng không giúp con được bao nhiêu. Vì thế ta nói con phải tự đứng trên đôi chân của mình.

    – Con còn quá trẻ, đất nước lại đang lúc yên bình, thời cơ chắc chưa đến nhanh được.

    – Quả thật con rất thông minh. Lúc này con đường nhanh nhất là làm sao vào được bên chúa.

    Hoàng Ngũ Phúc nhìn cha nuôi, cúi đầu suy nghĩ rất lâu rồi bất chợt ngẩng lên:

    – Thưa cha con hiểu ý cha rồi ạ.

    Không khí ắng lại. Một lúc sau Dương Thượng thư nói với Phúc:

    – Ta đắn đo rất lâu mới có cuộc trò chuyện này. Ta không ép con. Nếu tự nguyện “tịnh thân” (thiến bỏ bộ phận sinh dục nam) con sẽ thiệt thòi rất lớn. Thực lòng ta không muốn ép con. Hoàn toàn việc này do con quyết định. Vì đây là tương lai của con.

    Hoàng Ngũ Phúc như kẻ mộng du. Đau khổ. Trăn trở. Vật vã mấy tuần liền sau buổi nói chuyện với cha nuôi. Con đường tiến thân bằng hủy bỏ giới tính là một đánh đổi lớn nhất đời một trang nam nhi. Nó giúp Phúc có thể thành đạt nhanh nhưng cũng trở thành kẻ bất hiếu với cha mẹ, tổ tông. Một kẻ vô hậu. Hoàng Ngũ Phúc để tâm đọc sách về giới quan hoạn trong triều đình Trung Hoa và Đại Việt. Tấm gương thần tướng Lý Thường Kiệt nhà Lý kích thích Hoàng Ngũ Phúc rất mạnh. Phúc nghĩ nếu chọn con đường “tịnh thân” chỉ để noi theo thần tướng họ Lý bảo vệ đất nước, giữ yên xã tắc chứ quyết không trở thành kẻ trông coi đám thị nữ phục vụ vua, chúa trong hậu cung. Việc thiến bỏ cơ quan sinh dục cũng không thể làm quá tuổi mười lăm. Sau vài lần nữa trò chuyện với cha, Hoàng Ngũ Phúc chọn con đường “tịnh thân” sung vào giới hoạn quan. Việc làm ấy cùng với sự bảo lãnh của Thượng thư Dương Quốc Cơ đã giúp Hoàng Ngũ Phúc sớm được vào bên chúa. Uy Nam vương Trịnh Giang cử Phúc làm lãnh đội cấm binh tuần an kinh thành. Hoàng Ngũ Phúc làm ráo riết. Nạn trộm cắp giảm hẳn. Dân tình yên ổn làm ăn. Phong thái đĩnh đạc và tài chỉ huy của Hoàng Ngũ Phúc đến tai chúa. Uy Nam vương Trịnh Giang ngày càng yêu mến, tin dùng viên tướng trẻ.

     Chúa Trịnh Giang qua đời, Minh Đô vương Trịnh Doanh nối ngôi. Triều đình Lê – Trịnh sau thời gian an bình, bắt đầu xuất hiện tranh dành quyền bính. Sự không yên trong triều đình lan ra các trấn, các lộ. Cung vua, phủ chúa thi nhau hưởng thụ, phung phí của cải vào những trò xa hoa. Gánh nặng sưu thuế đè lên đầu lên cổ người dân. Lạm nhũng hoành hành. Quan lại các địa phương phải cung phụng tiền bạc ngày càng nhiều cho quan lại triều đình. Người dân bị bóc lột thêm mấy tầng.

    Đầu những năm 40 thế kỷ XVIII, trong nước nổ ra nhiều cuộc bạo loạn. Từ tây bắc xuống tới thượng sông Đà, Thao Giang rồi duyên hải xứ Đông hàng vạn nông dân theo các thủ lĩnh khởi nghĩa chống lại triều đình. Quy mô to nhất là cuộc nổi dậy của nông dân ở Hải Dương, Ninh Hải do Nguyễn Hữu Cầu cầm đầu. Thanh thế ngày một lớn. Quân khởi nghĩa đánh chiếm sở lỵ Hải Dương. Rào làng lập lũy. Mấy năm liền thuế của hai trấn Hải Dương, Ninh Hải triều đình không thu được cân lúa, cắc bạc nào. Cuộc khởi nghĩa Nguyễn Hữu Cầu kích thích các nơi. Tàn quân nhà Mạc nổi dậy chiếm Thái Nguyên. Thủ lĩnh Nguyễn Danh Phương nổi lên ở vùng Bạch Hạc, Thao Giang, Đà Giang… Vua lê Hiển Tông và chúa Trịnh Doanh vô cùng lo lắng. Nhà chúa đã nhiều lần cử tướng giỏi, cất đại binh đi dẹp loạn đều không thành. Năm 1742, Nguyễn Hữu Cầu liên kết với Nguyễn Danh Phương âm mưu bao vây Đông Kinh từ hai mặt xứ Đông và xứ Đoài. Tiếng đồn lan truyền làm dân kinh thành nháo nhác.

     Hoàng Ngũ Phúc 30 tuổi. Sau mười lăm năm “tịnh thân”, Phúc chuyên tâm vào nghiên cứu binh thư và huấn luyện quân sĩ. Trước sự lớn mạnh của quân khởi nghĩa, Hoàng Ngũ Phúc dâng mười hai kế dẹp loạn Nguyễn Hữu Cầu lên Minh Đô vương Trịnh Doanh. Chúa rất mừng phát hiện ra tài năng quân sự hiếm có ở viên tướng hoạn quan này. Trịnh Doanh cho gọi Hoàng Ngũ Phúc vào phủ:

    – Ta đã xem kỹ bản tấu của khanh. Triều đình đang rất trông mong vào việc thực hiện thành công phương lược mà khanh đề ra. Nay ta cử khanh làm đại tướng đem binh về Hải Dương bắt Nguyễn Hữu Cầu. Khanh có cần ta giúp gì không?

    – Đội ơn chúa thượng tin cẩn. Nhưng hạ thần từ khi được vào bên chúa chưa từng cầm quân ra trận. Xin chúa thượng cho thần ba ngày nghị bàn với các tướng, súy rồi dâng lên bản tấu trình cụ thể.

    – Được. Ta chuẩn tấu. Song lúc này tình hình trị an như nước lửa, khanh cần nhanh chóng đem quân dẹp loạn. Ta sẽ ghi công rất lớn nếu thắng trận.

     Phục mệnh chúa, Hoàng Ngũ Phúc không khỏi lo lắng. Những điều dâng lên Trịnh Doanh chỉ là kiến thức trong sách vở. Phúc chưa trải qua chiến trận. Lần này xuất binh lính triều đình và quân bản bộ hai trấn Hải Dương, Ninh Hải có số lượng áp đảo. Nhưng liệu có làm nên trò trống gì không? Đây đâu phải lần đầu triều đình xuất quân đi đánh dẹp. Có trận đẩy lui được Quận He song không triệt hạ được mầm phản loạn. Từ trong thâm tâm dù không nói ra, nỗi trăn trở lo nghĩ của Hoàng Ngũ Phúc ngày càng lớn. Con đường tiến thân và tương lai thành hay bại đều đặt cả ở lần dẹp loạn này. Tự biến mình thành kẻ vô hậu, hy sinh vui thú trên đời để có công danh, làm nên sự nghiệp thì đây là lần đầu tiên nhưng cũng có thể là cuối cùng để Phúc thực hiện ước mơ đó. Thấy chủ tướng biếng ăn, mất ngủ, Lường Thư Nhạn viên thủ lệnh tâm phúc hiến kế:

    – Tướng quân nên vay nhà chúa ba vạn quan tiền để mộ lấy những tay tráng sĩ giỏi trận mạc.

    Phúc bảo:

    – Vay rồi sau này lấy tiền đâu trả.

    Nhạn cười:

    – Dân gian có câu “Tướng vô tài lực, sĩ bất lai”. Người làm tướng mà không có tài trí của cải, dũng sĩ nào tìm đến.

    Hoàng Ngũ Phúc suy nghĩ rồi hỏi:

    – Kế của ngươi liệu có thành công không?

    Lường Thư Nhạn con Lường Hỷ Bằng một thủ lĩnh bộ tộc người Thái Trắng sinh ở Mường Lay, Lai Châu, cái nôi của những điệu xòe lừng danh. Do có công dẹp loạn thổ hào ly khai triều đình, Lường Hỷ Bằng được bổ làm quan. Bằng kết hôn với con gái một viên quan văn người Kinh. Nhạn sinh ra và lớn lên ở kinh thành Đông Kinh. Nét trội của hai dòng máu Thái – Kinh tụ hội trong tính cách và năng lực của Nhạn. Rất giảo hoạt, nhọn miệng và lợi khẩu. Cùng tuổi Hoàng Ngũ Phúc nhưng Nhạn đã tham gia mấy trận đánh dẹp quân khởi nghĩa trên vùng Thao Giang, Cao Bằng… có thực tế chiến trường hơn chủ tướng. Lường Thư Nhạn bảo:

    – Ra trận tướng phải dựa vào những tráng sĩ giỏi, dũng cảm và tận trung. Số này không cần quá nhiều, nhưng tướng quân hãy đãi ngộ họ vào hạng nhất. Tiếp đến là quân cảm tử, được huấn luyện kỹ, dùng khi đột phá. Loại này cũng phải được nhận bổng lộc thỏa đáng trước khi ra trận. Cuối cùng là quân triều đình. Nhiệm vụ của họ là đánh giặc. Chỉ huy muốn họ chết họ phải chết, nhưng tướng quân cũng nên cho họ mỗi người một, hai quan tiền, nhất định họ sẽ hăng hái gấp đôi.

    – Ta thấy thích kế hoạch của ngươi rồi đấy, nhưng liệu nhà chúa có cho vay không?

    – Giặc đang khiến cả hoàng thượng và chúa thượng mất ăn mất ngủ, lẽ nào vì vài vạn quan tiền để giữ yên xã tắc mà không cho. Với tướng quân, trận này là khởi đầu cho con đường quan lộ thành hay bại, nên phải quyết thắng. Nếu thắng, dẹp được bọn nông dân nổi loạn, bắt được Nguyễn Hữu Cầu nữa thì không chỉ tiếng tăm lừng lẫy mà của cải cũng đầy nhà, lo gì món nợ cỏn con ấy.

    – Nhưng nếu ta thua, không chỉ mất thanh danh, mang nợ, mạng sống chắc gì đã giữ nổi.

    – Tướng quân lo cho mạng sống hay nghĩ tới tương lai?

    – Ta lo cho sự nghiệp của mình.

    – Xin lỗi tướng quân, ngài trẻ tuổi, đỗ đạt cao nhưng còn quá thật thà, sách vở. Bao cuộc tiễu phạt trước đây đều thua. Đã có tướng nào bị rơi đầu. Thắng thua trong chiến tranh là chuyện thường tình. Người tài năng như tướng quân càng hiếm, vì thế vạn bất có thua, cũng chả ai đòi nợ tướng quân.

    Hoàng Ngũ Phúc nghe ra:

    – Vậy thì ngươi phải hết lòng giúp ta việc này.

    – Tiểu nhân xin lĩnh mệnh.

    Hoàng Ngũ Phúc viết giấy xin vay chúa Trịnh Doanh ba vạn quan tiền. Sai Lường Thư Nhạn tuyển mộ tráng sĩ, rèn đúc vũ khí tốt. Quân đội triều đình được huấn luyện kỹ, đãi ngộ xứng đáng trước khi xuất binh. Lại nhờ tài cầm quân, Hoàng Ngũ Phúc đã nhanh chóng đánh tan đội quân nông dân của Nguyễn Hữu Cầu. Chiến thắng này giải tỏa được nỗi lo lắng đêm ngày trong lòng Minh Đô vương Trịnh Doanh và vua Cảnh Hưng Lê Hiển Tông. Quần thần cung vua, phủ chúa hết lời ca ngợi. Hoàng Ngũ Phúc được phong tước Quận công. Không chỉ nhận chức tước lớn, món nợ ba vạn quan tiền Hoàng Ngũ Phúc vay cũng được chúa xóa cho. Phúc không quên Lường Thư Nhạn. Nhạn được trọng thưởng và trở thành tướng thân tín lúc nào cũng bên cạnh Phúc.

    Sau lễ khao thưởng ở phủ chúa, Quận công Hoàng Ngũ Phúc thực hiện một nghi lễ thiêng liêng trước mặt cha nuôi và vị đại thái giám. “Bảo cụ” (4) đặt trong hộp gỗ sơn then. Hoàng Ngũ Phúc lấy bảo cụ trong túi lụa dâng lên cha và người quản lý thái giám để trình báo. Đây là lần thứ hai từ khi “tịnh thân”, bảo cụ được đem trình ra. Theo lệ giới hoạn quan, mỗi khi thái giám được thăng chức hay có sự kiện trọng đại vui mừng, bảo cụ được trình báo với người trên. Lần trước đại thái giám trao bảo cụ cho Phúc để chứng tỏ việc “yêm cát” đã thành công. Và Hoàng Ngũ Phúc chính thức đứng vào hàng ngũ hoạn quan của triều đình. Lần này sau chiến công lớn dẹp loạn khởi nghĩa, bảo cụ được đem ra để khẳng định việc chọn con đường quan lộ bằng cách “tịnh thân” của Phúc là đúng đắn. Hộp đựng bảo cụ sau đó được treo cao thêm một nấc.

    Triều đình Lê – Trịnh đặt cả lòng tin vào Việp quận công Hoàng Ngũ Phúc. Tài năng quân sự thiên bẩm của Phúc cũng được thể hiện chói sáng suốt mười năm liền. Phúc cầm quân đánh bại nhà Mạc ở Thái Nguyên, Bắc Cạn năm 1745. Năm sau khắc chế được cuộc nổi dậy của Nguyễn Duy Hưng liên kết với các thổ hào ở Đà Giang. Năm 1750, Hoàng Ngũ Phúc cùng một viên tướng cũng xuất thân từ giới hoạn quan là Phạm Đình Trọng bắt sống thủ lĩnh nông dân Nguyễn Danh Phương ở Thao Giang, Hưng Hóa… Ngoài bốn mươi tuổi, Việp Quận công Hoàng Ngũ Phúc được phong chức Thượng thư, lĩnh ấn thống lĩnh quân đội thay người cha nuôi Dương Quốc Cơ về an trí tuổi già.

    Tĩnh Đô vương Trịnh Sâm lên kế ngôi chúa sau khi Minh Đô vương Trịnh Doanh qua đời. Hoàng Ngũ Phúc bước vào tuổi năm mươi tư. Kinh nghiệm và tài năng của Hoàng Ngũ Phúc càng sáng chói. Trịnh Sâm rất sủng ái Hoàng Ngũ Phúc. Đất nước giai đoạn này được yên ả. Quân đội cũng không phải động binh. Suốt mấy chục năm, Hoàng Ngũ Phúc là vị võ tướng tài năng bậc nhất của triều đình Lê -Trịnh thời Cảnh Hưng.

    Để giúp bạn hiểu rõ hơn về nội dung, sau đây là phần chú thích của chương 3. Mời bạn nghe cùng BÚC CÁC:
     

    4- “Bảo cụ”, bộ phận sinh dục nam, sau khi cắt được sấy khô giao lại cho thái giám giữ.
     

  • CHƯƠNG 2: TOAN TÍNH TRONG ĐẦU VỊ TƯỚNG GIÀ

    Việp quận công Hoàng Ngũ Phúc ngày đêm luyện tập binh mã, chờ thời cơ thôn tính Tây Sơn. Phía nam, Nguyễn Ánh lợi dụng cuộc đối đầu giữa Nguyễn Nhạc và Hoàng Ngũ Phúc lại đưa quân ra quấy phá phủ Diên Khánh. Chúa Tây Sơn Nguyễn Nhạc nhận ra tình thế hai đầu thọ địch liền sai Nguyễn Cổn một viên Lại sĩ đem vàng bạc ra Phú Xuân xin giảng hòa với Hoàng Ngũ Phúc. Kỳ lạ, gần như cùng lúc Nguyễn Ánh cũng sai viên thủ lệnh thân cận là Nguyễn Kiêm ra thuyết phục Quận Việp cùng tiến đánh Tây Sơn. Hoàng Ngũ Phúc lưu cả Nguyễn Cổn và Nguyễn Kiêm trong thành.

     Nguyễn Kiêm ở Phú Xuân lâu mà không thấy Phúc động tĩnh gì thì nóng ruột lắm. Kiêm tìm mọi cách hối thúc Quận Việp. Hoàng Ngũ Phúc hỏi dò về lực lượng của Nguyễn Ánh. Kiêm thưa:

    – Bẩm đại nhân, hiện ở thành Gia Định và các trấn viễn tây, nhà chúa còn tới gần năm vạn quân. Số quân dưới trướng Tống Hữu Tường vừa vào cũng trên vạn người nữa.

    – Vậy còn sản vật, lương thực ở mấy trấn đó?

    – Bẩm đại nhân, Gia Định trở vào là cái túi lúa gạo của nước Nam. Chỉ riêng lúa trời hàng năm cũng gấp mấy lần lượng ngũ cốc của đất Tây Sơn.

    – Nếu ta chấp nhận lời cầu hòa của chúa ngươi, đem quân vào diệt Tây Sơn thì lòng người dân đàng Trong nghĩ sao?

    – Bẩm đại nhân, cương thổ đàng Trong mấy trăm năm nay đều do chúa Nguyễn mở mang khó nhọc mà có. Lòng dân cũng nhuần ơn sâu dày. Dẫu bọn giặc Tây Sơn chiếm được đất, nhưng lòng người vẫn thuộc về nhà Nguyễn. Đại nhân đi đến đâu đều có quân, dân nhà Nguyễn đón rước ạ.

    – Việc quân phải cụ thể, không nói chơi. Đường đi lối lại phải thông thuộc.

    – Bẩm đại nhân, đường không đi không đến. Chuông không đánh không kêu. Đại nhân quyết cùng nhà chúa diệt Tây Sơn thì chúng tôi làm tiên phong dẫn đường cho đại quân.

    Nguyễn Kiêm múa mép chỉ cốt để Hoàng Ngũ Phúc nghe theo. Việp Quận công thừa biết Nguyễn Ánh lợi dụng mình. Ba lý do khiến Phúc đắn đo: “Nếu lúc này sa vào đánh nhau với Tây Sơn, Ánh sẽ thừa cơ củng cố lực lượng. Vả lại dải đất vừa chiếm được từ sông Gianh trở vào, gần hai trăm năm nay nhà Nguyễn khai phá. Lòng người nơi ấy còn hướng về chúa Nguyễn. Một số lớn tàn quân của Tống Hữu Tường còn lẩn khuất đâu đó. Chỉ cần vướng bận vào tranh giành với Tây Sơn, Nguyễn Ánh hô một tiếng chúng sẽ nổi dậy…”. Hoàng Ngũ Phúc lưu Nguyễn Kiêm trong thành bảo chờ đó.

    Sứ giả Tây Sơn tuy chỉ là một viên Lại sĩ nhưng xuất thân khá đặc biệt. Nguyễn Cổn người vùng Thao Giang, Hưng Hóa. Vì mắc trọng tội, Cổn trốn truy nã lang bạt vào đất người Thượng làm nghề sơn tràng. Khi ba anh em Nguyễn Nhạc dấy binh, Nguyễn Cổn đi theo. Cổn không phải một tên tiều phu bình thường. Sinh ra ở Kẻ Gió trong một gia đình khoa bảng, Cổn là hậu duệ nhiều đời của Nguyễn Doãn Cung, đệ tam tiến sĩ đồng xuất thân khoa Kỷ Sửu (1469) đời Lê Thánh Tông. Nguyễn Cổn được học hành tử tế. Tính nết hào hiệp, rất lợi khẩu và quảng giao. Nguyễn Cổn không chỉ giỏi văn mà giỏi cả võ. Cổn đã thi đỗ Cống sĩ, chưa kịp ra làm quan thì xảy vạ lớn.

    Hà Văn Quánh, con quan tri phủ Thao Giang mê đắm cô thôn nữ Công Thị Xoan. Xoan là vợ chưa cưới của Cổn. Bị từ chối, Quánh thuê người chôn hàng lậu vào vườn chuối nhà Xoan rồi báo cho lính tuần. Cả nhà người yêu bị bắt. Xoan uất ức ăn lá ngón. Nguyễn Cổn nổi điên chém đứt một cánh tay Quánh và đốt nhà quan tri phủ. Lệnh truy nã ban khắp trấn. Gần chục năm lang bạt khắp các cánh rừng Tây Nguyên, Nguyễn Cổn chẳng khác một thợ rừng lão luyện người thiểu số. Cổn học được cả tiếng Ba na, Ê đê, Cờ tu… Năm ấy Nguyễn Cổn đang ở chỗ tộc người Ba na thì gặp vị thủ lĩnh Tây Sơn đi mộ lính. Người đó chính là Nguyễn Văn Huệ. Còn gọi cậu Ba Thơm. Cổn đi theo. Người Bắc Hà trong quân Tây Sơn rất ít nên Cổn nhanh chóng được anh em Nguyễn Nhạc để ý. Chúa Tây Sơn Nguyễn Nhạc gọi Cổn lên gặp. Nguyễn Cổn thưa:

    – Bẩm chúa công. Quê tiểu nhân ở Kẻ Gió, Thao Giang.

    Nguyễn Nhạc ngờ ngợ hỏi:

    – Đất ấy có phải là nơi vua Hùng Vương dựng nghiệp?

    – Vâng, đền thờ và mộ vua Hùng Vương đặt ở quê tiểu nhân ạ.

    – Ta nghe nói Bắc Hà là đất học. Là nơi sinh ra những ông nghè, ông cống rất uyên thâm. Vậy làng quê ngươi có ai đỗ đạt cao không?

    – Bẩm chúa công, làng tiểu nhân là đất học của trấn Hưng Hóa ạ.

    – Trong nhà ngươi có vị nào đỗ đạt cao không?

    – Dạ, không dám giấu chúa công, tiểu nhân chính là hậu duệ của danh thần tiến sĩ Nguyễn Doãn Cung và con trai ông là danh thần tiến sĩ Nguyễn Mẫn Đốc thời Hồng Đức. Tiểu nhân đã đỗ Cống sĩ, vì mắc tội trọng mà phải dạt vào đây.

    – Ua, vậy ngươi cũng là một ông nghè xứ Bắc.

    – Bẩm chúa công, trong làng tiểu nhân có tới bốn vị đại khoa. Họ đều đỗ đạt cao. Một vị nữa tuy chỉ đỗ cống sĩ như tiểu nhân, nhưng lại nổi tiếng từ hơn bốn trăm năm trước đấy ạ.

    – Ai vậy, ngươi nói xem ta đã từng nghe tên chưa?

    – Đó là nhà thơ Nguyễn Hãng, người viết bài “Đại đồng phong cảnh” nổi tiếng thời Hồng Đức ạ.

    – Ra vậy. Ta không được học nhiều nhưng cũng biết về bài thơ đó. Thì ra ngươi chính là hậu duệ của các bậc đại khoa đó. Thật quý quá. Vậy từ nay ngươi hãy ở lại giúp ta công việc văn tự triều chính.

    – Tiểu nhân xin vâng mệnh chúa công.

    Nguyễn Cổn nói năng lưu loát, kiến văn rộng, nhiều mẹo lược. Một tên lính đỗ cao như thế trong đội quân nông dân Tây Sơn lúc ấy là cực hiếm. Nguyễn Nhạc dùng Cổn làm chân thư lại. Nhiều lần Nguyễn Cổn đi theo Nguyễn Nhạc trong các cuộc gặp gỡ thổ hào, lãnh chúa. Nhạc còn giao cho Nguyễn Cổn trông coi việc thu thuế ở địa bàn rừng núi. Do biết nói tiếng dân tộc, thông thạo địa hình, phong tục tập quán nên Cổn thuyết phục già làng, lãnh chúa miền Thượng khá dễ. Tiền thuế thu được nhiều, Nguyễn Nhạc càng quý Cổn hơn. Lần này cần đến tài ăn nói, lại thông hiểu tính tình người Bắc Hà để thuyết phục Hoàng Ngũ Phúc, Nguyễn Nhạc giao cho Cổn. Đây là chuyến đi rất hệ trọng. Nhà Tây Sơn đang cần hòa hoãn với Hoàng Ngũ Phúc để rảnh tay chống lại sự trỗi dậy của Nguyễn Ánh. Thành bại của cuộc cầu hòa này, chúa Tây Sơn trông cậy cả vào Cổn.

    Nguyễn Cổn biết nỗi hận và sự khao khát chiến thắng của chúa Trịnh Sâm trong cuộc đối đầu với chúa Nguyễn lớn thế nào. Biết tham vọng lập đại công của Hoàng Ngũ Phúc. Việp Quận công đã cao tuổi. Đây có thể là lần cầm quân cuối cùng của ông ta. Chiến thắng này sẽ đưa Hoàng Ngũ Phúc lên hàng khai quốc công thần. Bậc khanh tướng toàn tài của triều đại Hậu Lê. Vị võ tướng đầu tiên và duy nhất khép lại cuộc nội chiến Trịnh – Nguyễn. Nguyễn Cổn dâng thư lên Hoàng Ngũ Phúc. Lời lẽ cung kính, khiêm nhường, khéo léo khoáy đúng vào nỗi khao khát của Phúc, nhưng cũng tỏ cái chí cương cường của nhà Tây Sơn:

     “…Kẻ tiểu nhân là Nguyễn Cổn, dưới cửa chủ tướng Tây Sơn Nguyễn Nhạc xin mạo muội dâng vài lời lên Việp Quận công đại nhân!

    Nhà Tây Sơn chúng tôi chẳng qua vì căm bọn thổ hào xằng bậy o ép người dân đến không thở được mà phải dấy binh cứu vớt dân lành. Chỉ mấy năm mà thiết lập được cương thổ rộng lớn. Đuổi Nguyễn Ánh chạy dạt vào cực nam. Nhưng chủ tướng chúng tôi chưa bao giờ nuôi ý định giành chiếm đất đai, ngạo ngược với triều đình. Người dân Tây Sơn cũng là thần dân của nhà Lê. Mọi ơn huệ từ triều đình chúng tôi cũng được đón hưởng. Song Nguyễn Phúc Ánh thì ra mặt đối đầu. Gần hai trăm năm nay, nhà Nguyễn cát cứ riêng một cõi. Từ Nguyễn Hoàng tới Nguyễn Ánh luôn ôm mộng thôn tính Bắc Hà. Đó mới là cái mầm họa dài lâu. Triều đình đã sáu lần cất đại binh vào chinh phạt nhưng chưa một lần vượt qua được sông Gianh.

    Lần này Việp Quận công đại nhân đem quân chính nghĩa vào chỉ một trận đã lấy được Bố Chính, Thuận Hóa, vượt qua cả Hải Vân sơn, thực là một võ công lẫy lừng chưa từng có. Giờ đây việc bắt Nguyễn Ánh, thu giang san về một mối, triều đình chỉ có thể trông cậy vào tuyệt nhãn và thiên tài cầm quân của Việp Quận công đại nhân mà thôi. Nhà Tây Sơn chúng tôi cũng không mong gì hơn thế.

    Bẩm Việp Quận công đại nhân!

    Chủ tướng Tây Sơn sai tôi ra đây bẩm báo rõ lên ngài tấm lòng chân thành ấy và xin được lĩnh ấn tiên phong trong cuộc chinh phạt Nguyễn Ánh. Phá được nhà Nguyễn, bắt được Nguyễn Ánh, thu hồi toàn vẹn giang sơn, võ công mấy trăm năm thành tựu ấy đều thuộc về Việp Quận công đại nhân cả…”. 

    Hoàng Ngũ Phúc đọc thư Nguyễn Cổn như kẻ tỉnh ngủ. Nó cất khỏi tâm trí gánh nặng mà lâu nay ông phải âm thầm chịu đựng. Chúa Trịnh Sâm giao ông chinh phạt nhà Nguyễn, tiêu diệt Tây Sơn. Nhưng thế lực Tây Sơn không phải như đội quân nông dân của Quận He trước đây. Đánh Nguyễn Ánh lúc này đã khó, nói gì đến diệt Tây Sơn. Địa thế chiến trường càng bất lợi. Tây Sơn chặn từ Quảng Ngãi vào tới phủ Diên Khánh. Nguyễn Nhạc đời nào cho Phúc đem quân đi qua để đánh Nguyễn Ánh. Nhạc thừa hiểu cái chiêu “Mượn đường diệt Quắc” (2) của nhà Tấn xưa bên Trung Hoa. Lời lẽ trong thư của sứ giả Tây Sơn hết sức mềm mỏng, khiêm nhường nhưng cũng sáng rõ sự lợi hại mà Quận Việp nghĩ tới. Nó ẩn chứa sự cứng cỏi, cảnh báo đáng gờm. Hoàng Ngũ Phúc thấy thượng sách lúc này là hòa hoãn với Nguyễn Nhạc. Anh em nhà Tây Sơn đã xin làm tiên phong thì sai chúng đem quân đánh nhau với Nguyễn Ánh. Ngã ngũ thế nào tính sau. Hoàng Ngũ Phúc lưu Nguyễn Cổn lại trong thành rồi triệu tập các tướng nghị bàn. Phúc nói:

    – Sứ giả của cả Nguyễn Ánh và Nguyễn Nhạc đang ở trong dinh ta. Kẻ nào cũng muốn lợi dụng ta để kết liễu đối thủ của mình. Ta đã có chủ ý, nhưng muốn nghe thêm cao kiến của các tướng.

    Viên chưởng sự nói:

    – Thưa đại nhân, Bố Chính, Thuận Hóa và xứ Quảng Nam đã chiếm được. Cương thổ nhà Lê chưa bao giờ rộng lớn như bây giờ. Nhưng tàn quân nhà Nguyễn chạy tan tác vào rừng núi vào các thôn ổ còn nhiều. Đã hàng trăm năm nay người dân các vùng đó ăn lộc nhà Nguyễn. Không dễ một lúc mà họ theo ta. Vì thế ngu ý của hạ quan là nên giữ vững, cảm hóa dân chúng rồi xin mệnh chúa thượng, chưa nên động binh tiếp.

    Phó tướng Bùi Thế Đạt bật dậy:

    – Thưa đại nhân, triều đình ta lần này ra quân được trời ủng hộ. Gần hai trăm năm nay, sáu lần xuất đại binh, vài trăm trận đụng độ nhưng chưa bao giờ sang được bờ bên này sông Gianh. Nay quân ta dưới tài cầm quân của đại nhân, chỉ một trận vượt qua cả Hải Vân sơn, đặt chân tới Quảng Ngãi. Bọn Nguyễn Nhạc, Nguyễn Ánh đang sợ mất vía. Nhân lúc này nên càn lướt diệt Tây Sơn và Nguyễn Ánh tưởng không khó gì.

    Viên thủ lệnh Nguyễn Hữu Chỉnh thưa:

    – Ý của Bùi tướng quân cũng phải. Nhưng binh thư có câu: “Dùng binh phải biết rõ địch tình. Chúng ở nơi xa đến, hàng ngũ chưa ổn định. Phòng tuyến chưa vững chãi. Địa thế chưa thông thuộc…có thể đánh”. Nhưng lúc này ta mới là người chưa hiểu rõ địch. Chưa biết chúng mạnh yếu ra sao. Đường sá lạ lẫm. Quân sĩ lại vừa qua nửa năm chinh chiến mệt mỏi. Theo ngu ý của tiểu nhân, chúng ta cần dưỡng binh, thăm dò ý tứ địch quân, quan lộ…rồi đánh cũng chưa muộn.

    Bùi Thế Đạt cự lại:

    – Nếu viện dẫn binh thư, trong binh thư còn có câu: “Khó khăn về lực lượng thì mượn sức của địch. Thiếu thốn về vũ khí thì mượn gươm giáo của địch. Lấy lương thực, đồ vật của địch mà dùng, mượn đường của chúng mà tiến…”. Đó là cái trí, cái dũng của người cầm quân. Vả lúc này quân triều đình ta khí thế đang ngút trời, cái bất lợi trước mắt tưởng là khó mà không khó vậy.

    Phó tướng Hoàng Đình Bảo hiến kế:

    – Sứ bộ của Tây Sơn và nhà Nguyễn đang ở đây. Vậy là cả Nguyễn Nhạc và Nguyễn Ánh đang đứng trước ngã ba đường. Chúng chờ Việp đại nhân ngả theo bên nào. Ta nên tương kế tựu kế. Nói hiệp với Tây Sơn đánh Nguyễn Ánh nhưng bất thần vây hãm anh em Nguyễn Nhạc. Nhận lời bắt tay với nhà Nguyễn để chúng mất cảnh giác rồi đâm dao vào sườn Nguyễn Ánh. Binh là đạo dối trá. Trong đó có phép “Hỗn” hay lộn sòng. Dương đông kích tây. Khiến địch quân không biết đâu mà lần.

    Cuộc nghị bàn sôi nổi không dứt. Văn thần khuyên dừng. Võ tướng xin đánh. Việp Quận công Hoàng Ngũ Phúc bình tĩnh nghe rồi thong thả bảo:

    – Ta vâng mệnh chúa thượng đem quân chinh phạt nhà Nguyễn. Các tướng và ba quân đã hết lòng phò tá. Quả thật chưa bao giờ cương thổ nhà Lê mở rộng tới xứ Quảng Nam, Quảng Ngãi. Ta không giấu các ngươi mật lệnh của chúa thượng là tùy cơ thuận thì diệt cả Tây Sơn. Bản thân ta cũng khao khát chiến thắng không kém các ngươi. Nhưng tình thế lúc này đã khác. Quân ta đường xa vào. Lực lượng giờ không còn nguyên vẹn. Phía trước là đất lạ. Lời bàn của các ngươi ai cũng có ý hay, ý chưa cập. Nhưng ta ngả về chữ “Thông”. Tức là thông biết mưu kế của địch. Sự mạnh, yếu của địch. Sự bố phòng và động tĩnh ẩn hiện của địch. Đường sá, thông tắc ra sao… Chữ “Thông” lúc này chưa thuộc về ta. Người cầm quân lúc nào cũng đứng trước nguy nan. Vì thế phải hết sức cẩn trọng. Ta muốn sai anh em Nguyễn Nhạc đi chinh phạt Nguyễn Ánh.

    – Vậy là chấp nhận giảng hòa với Tây Sơn?

    – Đúng thế. Tạm hòa hoãn với chúng. Nguyễn Nhạc đang chiếm giữ từ Quảng Ngãi vào đến phủ Diên Khánh. Quân ta không có đường nào qua được. Chủ tướng Tây Sơn xin tình nguyện làm tiên phong đem quân bản bộ đánh Nguyễn Ánh. Ta thấy đây là một cơ hội rất tốt làm suy yếu cả hai địch thủ. Cứ để hai hổ đánh nhau. “Tọa sơn quan hổ đấu” (3). Quân ta nghỉ ngơi dưỡng sức. Xem con nào chết, con nào tử thương. Lúc ấy ta ra tay giết nốt.

    – Nhưng nếu Tây Sơn thắng, chúng sẽ trở thành đối thủ không dễ khuất phục.

    – Ta cũng nghĩ đến điều này. Song chiến tranh không phải là đánh cờ. Tây Sơn mới dậy vài năm. Giống như lũ giầu sổi. Có đất đấy mà chưa có lòng dân. Nếu có thắng được Nguyễn Ánh thì cũng thương tích đầy mình. Cần thời gian củng cố. Quân ta khi ấy khác gì hổ báo trước đám dê cừu.

    Đám thuộc hạ lặng phắt. Lâu sau Nguyễn Hữu Chỉnh nói:

    – Thưa Việp đại nhân, chúng tôi đã hiểu thâm ý của ngài. Chủ tướng tính toán như vậy là đã chu toàn mọi nhẽ. Cảnh tượng “Tọa sơn quan hổ đấu” lúc này thật không gì hợp hơn. Tuy nhiên tiểu nhân cho rằng ta nên tăng cường quân vào Châu Ổ. Nguyễn Nhạc thắng ta cảnh giác, đề phòng. Nguyễn Nhạc thua ta lợi dụng lấn lướt được ngay.

    – Lời của ngươi thật hợp ý ta. Ta giao việc này cho Bùi phó tướng

    Bùi Thế Đạt cúi mình:

    – Thưa đại nhân, hạ tướng xin lĩnh mệnh. Song nếu Nguyễn Ánh bị đánh bại, ta có xuất binh tranh đoạt cùng Tây Sơn?

    Hoàng Ngũ Phúc bước đi chậm rãi. Cúi đầu suy nghĩ. Đến trước mặt Bùi Thế Đạt, Phúc dừng lại. Giọng nghiêm cẩn đủ nghe:

    – Ta đặc biệt lưu ý tướng quân điều này. Phó tướng thay ta cầm binh ở Châu Ổ, được toàn quyền giao thiệp với chủ tướng Tây Sơn. Song nên nhớ quân không được nghỉ ngơi. Tướng không được chợp mắt. Lúc nào cũng phải giữ sắc gươm dáo, da giáp phải bền, quân sĩ phải khỏe, cờ xí nghiêm minh, liên lạc thông suốt. Đại quân ở Phú Xuân lúc nào cũng sẵn sàng xuất binh áp chế. Tây Sơn thắng, Nguyễn Ánh chạy đến đâu, ta áp theo đến đó. Việc này đã có trù liệu. Nguyễn Nhạc nghĩ quân ta vào giúp Tây Sơn truy đuổi Nguyễn Ánh. Nếu Nguyễn Nhạc thua, quân Ánh cũng không vì thế mà ra được tới Quy Nhơn. Quân ta lúc ấy ào vào tranh lấy. Tùy tình hình mà hành động. Giờ chưa thể nói trước. Song tướng sĩ phải luôn cùng ta sẵn sàng.

    Tướng soái cúi đầu lĩnh mệnh. Khí thế ngút trời. Tất cả đều bị kích thích bởi diệu kế của chủ tướng Hoàng Ngũ Phúc. Vừa lúc ấy có đoàn tùy tùng nhà chúa đem chiếu chỉ ban thưởng của triều đình vào đến Phú Xuân. Không khí ăn mừng càng náo nức. Phó tướng Bùi Thế Đạt, Hoàng Đình Bảo, các viên thủ lệnh Nguyễn Hữu Chỉnh Lường Thư Nhạn đều được thăng chức. Hoàng Đình Bảo trận này theo cha nuôi học được nhiều mẹo lược chỉ huy. Mấy trận lớn đánh bại Tống Hữu Tường đều do Bảo cầm quân. Uy tín, tiếng tăm nổi rần rần. Đúng lúc ấy Phái Trung hầu Quận Lương, trấn thủ Nghệ An ốm đau phải về dưỡng sức. Theo lệnh chúa Trịnh Sâm, Hoàng Ngũ Phúc cử Hoàng Đình Bảo thay vào chức đó. Đây là lần thứ hai Hoàng Đình Bảo được chúa cử làm trấn thủ Nghệ An.

    Ngay hôm sau Việp Quận công sai Nguyễn Hữu Chỉnh làm trưởng sứ giả đi cùng Nguyễn Cổn vào Quy Nhơn trao cờ, ấn kiếm. Hoàng Ngũ Phúc cử Nguyễn Nhạc làm Tây Sơn trưởng hiệu tráng tiết tướng quân. Lại cử Nguyễn Lữ và Nguyễn Huệ làm Tây Sơn hiệu tiền tướng quân, sai ba anh em Tây Sơn đem quân tiễu phạt Nguyễn Ánh. Để tỏ rõ sự hòa hoãn, Hoàng Ngũ Phúc đem Nguyễn Kiêm và hơn chục tên trong đoàn sứ giả nhà Nguyễn ra trước thành Phú Xuân chém đầu tế cờ.

    Để giúp bạn hiểu rõ hơn về nội dung, sau đây là phần chú thích của chương 2. Mời bạn nghe cùng BÚC CÁC:
     

    2- Năm 658 TCN, vua Tần Hiển công đánh nước Quắc. Vua Tần mượn đường đi qua nước Ngu. Lấy được nước Quắc, quay lại vua Tần chiếm luôn nước Ngu. Tích này nhắc đời sau cảnh giác trước âm mưu lợi dụng của kẻ xấu.

    3- Ngồi trên núi xem hai hổ đánh nhau.
     

  • CHƯƠNG 1: TƯỚNG HOẠN QUAN BƯỚC QUA BIÊN GIỚI

           Chỉ ba năm dấy binh, phong trào nông dân Tây Sơn do anh em Nguyễn Nhạc Nguyễn Lữ, Nguyễn Huệ cầm đầu đã trở thành một thế lực đáng sợ. Tây Sơn xé cương thổ nhà Nguyễn thành mấy mảnh. Chúa Nguyễn Phúc Thuần, Nguyễn Phúc Ánh bị đẩy vào phía nam phủ Diên Khánh. Phe kia Nguyễn Phúc Dương giữ mảnh đất từ Quảng Nam trở ra. Đầu Giáp Ngọ (1774) Tây Sơn tiếp tục cuộc tranh giành với nhà Nguyễn. Chúa Nguyễn Phúc Thuần, Nguyễn Phúc Dương tử nạn. Nguyễn Ánh chạy thoát thân, cố giữ được thành Gia Định. Tây Sơn đóng bản doanh ở Quy Nhơn. Tiếng tăm về viên tướng trẻ Nguyễn Huệ cầm quân đánh đâu thắng đó như sấm dậy đầu non.       

           Dải đất Quảng Nam ra tới Bố Chính chẳng khác gì miếng da hổ lửng lơ kẹp giữa nhà Lê và Tây Sơn. Mồi ngon cho cả Trịnh Sâm, Nguyễn Nhạc. Tống Hữu Tường, bộ tướng của Nguyễn Phúc Dương giữ vùng này vô cùng lo sợ.       

           Cuộc nội chiến Trịnh – Nguyễn phân tranh kéo dài đã 174 năm (1600 – 1774), kể từ khi chúa Nguyễn Hoàng vào chiếm cứ đàng Trong. Với triều đình Lê – Trịnh đây là cái u nhọt nhức nhối truyền kiếp. Tĩnh Đô vương Trịnh Sâm cho là thời cơ diệt nhà Nguyễn đã đến. Chúa cử Việp Quận công Hoàng Ngũ Phúc lĩnh cờ tiết, ấn Bình Nam thượng tướng quân, đem bốn vạn binh vào bắt Tống Hữu Tường, diệt Nguyễn Ánh. Đây là “canh bạc” lớn cuối cùng của triều đình Lê – Trịnh sau sáu lần xuất đại binh trấn trị phương Nam không thành (1). Tĩnh Đô vương Trịnh Sâm nói với Quận Việp:

           – Trong nam, Phúc Thuần và Phúc Dương bị anh em Nguyễn Nhạc kết liễu rồi. Nguyễn Ánh đang chiếm Gia Định. Ta nghĩ trời đã bỏ nhà Nguyễn. Khanh hãy thu đàng Trong về cho ta.

           – Bẩm chúa thượng. Quả là một tin tốt lành. Lão thần tuy tuổi cao nhưng rất vui được chúa thượng tin tưởng trao cho vinh dự này.

           Chúa Trịnh Sâm cầm tay lão tướng quân Hoàng Ngũ Phúc:

           – Đây là lần thứ bảy xuất đại binh. Chiến thắng là không nghi ngờ. Nhưng gian nguy cũng rất lớn. Khanh là cây cột chống của triều đình, hãy gắng sức lần nữa để danh lộc vẻ vang mãi mãi.

           Hoàng Ngũ Phúc cảm động, sụp lạy:

           – Thần cám ơn tấm lòng của chúa thượng. Thần nghĩ sau lần xuất binh này, đất nước sẽ về một mối. Mong chúa thượng hãy tin vào thần. 

           …      

           Việp Quận công Hoàng Ngũ Phúc danh tướng toàn tài. Trong lịch sử các triều đại phong kiến, Phúc là một trong bốn nhà chỉ huy quân sự lừng danh xuất thân từ giới hoạn quan. Trước Hoàng Ngũ Phúc có thần tướng Lý Thường Kiệt nhà Lý. Hoàng Ngũ Phúc và Phạm Đình Trọng cùng là mệnh quan triều đình Lê – Trịnh. Sau họ vào thời Nguyễn có Tả tướng quân Lê Văn Duyệt, hai lần tổng trấn Gia Định, cai quản sáu tỉnh miền tây, cây cột trụ giúp Nguyễn Ánh dựng đại nghiệp. Nhưng lịch sử ít nói tới chiến tích của Phúc, Trọng và Duyệt. Chính sử cũng dường như không tôn vinh võ công của họ. Có lẽ bởi Lý Thường Kiệt gắn tên tuổi lẫy lừng của mình với các cuộc chống ngoại xâm. Còn Phúc, Trọng và Duyệt chỉ là tướng lập công trong các cuộc dẹp loạn bảo vệ những triều đại bị coi là phản động hoặc đã đến hồi thoái trào, rã nát.

           Hoàng Ngũ Phúc đem theo hai viên phó tướng Hoàng Đình Bảo và Bùi Thế Đạt. Bảo đỗ tạo sĩ môn bác võ, rất có tài. Hoàng Ngũ Phúc nhận Hoàng Đình Bảo làm con nuôi, muốn gây dựng cho. Bùi Thế Đạt, phó tướng dày dạn trận mạc ở dưới trướng Hoàng Ngũ Phúc mấy chục năm. Dẹp loạn Quận He, đánh quân nhà Mạc, bắt Nguyễn Danh Phương … Đạt đều lập công lớn. Tả hữu thân cận còn hai viên thủ lệnh trẻ cũng rất có tài là Lường Thư Nhạn người Tày và Nguyễn Hữu Chỉnh. Trước ngày xuất binh, Trịnh Sâm mật chỉ Hoàng Ngũ Phúc: 

           – Tùy cơ mà ứng biến. Nếu thuận lợi khanh kết quả luôn cái đám giặc cỏ Tây Sơn đi. 

           Hoàng Ngũ Phúc thưa:

           – Bẩm chúa thượng, thần sẽ cùng các tướng hết sức hết lòng để ý nguyện của chúa thượng được thành. 

           Tĩnh Đô vương Trịnh Sâm tiễn Hoàng Ngũ Phúc. Chúa nói vui:

           – Ta nói thế vì lão tướng đã mở đầu sự nghiệp bằng võ công diệt bọn khởi loạn Nguyễn Hữu Cầu. Nay viết thêm vào bảng vàng một chiến tích phá giặc nông dân Tây Sơn biến chúng thành một “Quận He” nữa thì vui biết bao.

           Vâng mệnh chúa Trịnh Sâm đem đại binh vào nam lần này, Hoàng Ngũ Phúc đã ở tuổi sáu hai. Sứ mệnh nặng như núi!

           Phúc xuất quân chưa bao lâu, Trịnh Sâm thân cầm một đạo thủy binh vào Nghệ An làm thế ỷ dốc. Đại quân triều đình vào tới Bố Chính thì đóng trại. Trước mặt Quận Việp là dòng sông Gianh, chứng nhân của biết bao ân oán đàng Trong đàng Ngoài. Tuy thế và lực của chúa Nguyễn không còn như xưa, nhưng Hoàng Ngũ Phúc cũng không nôn nóng, mạo hiểm. Gần hai trăm năm qua, quân đội Lê – Trịnh đối đầu với nhà Nguyễn hàng trăm trận, song đều thất bại. Lý do chính là địa thế chiến tuyến quá hiểm. 143 năm trước, chúa Sãi Nguyễn Phúc Nguyên sai tướng Đào Duy Từ lập một phòng tuyến kiên cố nối từ chân dải Thượng Sơn tới cửa biển Nhật Lệ. Đặt tên Lũy Thầy. Lũy Thầy xây dựng trong ba năm. Dài gần mười dặm. Chỗ cao nhất lên tới mười hai mét. Bức thành trì ngăn chặn mọi nỗ lực của quân đội Lê – Trịnh. Tống Hữu Tường tuy bại trận, nhưng với địa thế này, không cần nhiều lính cũng có thể gây ra tổn thất lớn cho quân đội triều đình. Hoàng Ngũ Phúc phân vân. Ông muốn cử vài đội do thám luồn sang bờ nam… Nhưng rồi đúng là trời giúp. Đêm ấy Trần Giai viên tỳ tướng của Tống Hữu Tường thấy thanh thế quân triều đình lớn quá, chạy sang hàng Phúc. Mưa tầm tã, lính canh báo tin. Hoàng Ngũ Phúc bật dậy. Trần Giai bị dẫn vào. Người hắn ướt đầm đìa. Run bắn. Miệng lập cập răng va vào nhau. Hoàng Ngũ Phúc bảo Lường Thư Nhạn: 

           – Ngươi đưa người này đi thay quần áo, sưởi ấm. Ăn chút gì cho bình tĩnh lại rồi dẫn đến đây.

           – Tuân lệnh chủ tướng đại nhân.

           Hoàng Ngũ Phúc lại cho gọi Nguyễn Hữu Chỉnh:

           – Ngươi đem những bản họa đồ phòng thủ bờ nam từ Lai Kinh tới cửa Nhật Lệ cho ta.

           Việp Quận công Hoàng Ngũ Phúc triệu tập các phó tướng, thủ lệnh tả hữu ngay trong đêm. Trần Giai đã lại hồn. Hoàng Ngũ Phúc động viên, Trần Giai bình tĩnh trả lời rành rẽ các câu hỏi.

           – Lực lượng của Tống Hữu Tường hiện có bao nhiêu?

           – Bẩm đại nhân, số quân ở các cơ đội thì còn đông. Sau trận đại bại bởi anh em Tây Sơn vừa qua, từ Quảng Nam ra tới Bố Chính vẫn còn tới trên hai vạn.

           – Hiện nay tập trung đông nhất ở đâu?

           – Bẩm đại nhân, vẫn là chiến tuyến Lũy Thầy. Số này tới cả vạn người. Nhưng tam chúa người thì chết, người bỏ chạy lòng quân rã đám hết rồi ạ.

           – Tống Hữu Tường hiện đóng ở đồn nào?

           – Dạ, ông ta đặt bản doanh ở thành Hới. Song lúc nào cũng có mặt ở cửa Bắc Lũy Thầy. Đó là nơi kiên cố nhất.

           Hoàng Ngũ Phúc vỗ về Trần Giai:

           – Lòng trời không dung nhà Nguyễn nữa. Ngươi chạy sang đây với ta là biết giữ lấy mạng sống. Giờ ta sắp thu phục đàng Trong. Ngươi hãy lập công chuộc tội. Ta hứa sẽ ghi công lớn cho ngươi sau chiến thắng này.

           Trần Giai vâng lệnh. Giai nhất nhất chỉ rõ những nơi bố phòng của Tống Hữu Tường. Hoàng Ngũ Phúc và các tỳ tướng hỏi cặn kẽ về bức tường thành mà nhờ nó suốt 143 năm qua, quân đội Lê – Trịnh đều phải nhận thất bại cay đắng mỗi khi xuất binh vào đánh chúa Nguyễn. Trời sáng bạch, bộ tướng của Việp Quận công Hoàng Ngũ Phúc vẫn chưa nghỉ. Hoàng Ngũ Phúc sắp sẵn mọi trù tính trong đầu. Phúc nói:

           – Binh thư dạy quân gấp mười thì vây thành, quân gấp đôi thì đánh. Ta đã quyết đánh. Trận này phải thắng. 

           Bùi Thế Đạt thưa:

           – Các tướng, sĩ đang nóng lòng lập công. Từng giờ trông đợi mệnh lệnh của chủ tướng đại nhân.

           Hoàng Ngũ Phúc bảo:

           – Có hai điểm xung yếu ở thượng và hạ Lũy Thầy. Hai phó tướng mỗi người dẫn năm ngàn quân nhanh nhẹn cung cứng giáo dài tập kích bất ngờ vào đó. 

           Hoàng Đình Bảo cúi mình thưa:

           – Ý chủ tướng muốn Tống Hữu Tường phải điều quân đến giải vây cho hai chỗ ấy.

           Hoàng Ngũ Phúc nhìn Bảo gật đầu cười to:

           – Con ta quả thật tinh ý. Ta sẽ cầm đại binh, dùng Trần Giai dẫn đường đánh thẳng vào chính diện Lũy Thầy khiến cả ba bề bốn bên chúng không cứu được nhau. Hai ngươi phải quấy phá náo loạn lên, làm cho giặc rối trí. Đừng quá ham đánh, sau khi ta công thành, tùy tình hình mà tham chiến. 

           Tướng, soái cúi mình vâng lệnh.

           Hai cánh quân do Bùi Thế Đạt và Hoàng Đình Bảo chỉ huy nhằm đúng điểm yếu trên phòng tuyến Lũy Thầy. Tin cấp báo bay về. Tống Hữu Tường điều quân tỏa đi ứng cứu thì Hoàng Ngũ Phúc đánh thẳng vào giữa phòng tuyến. Tướng, sĩ nhà Nguyễn vô cùng hoang mang. Mấy tháng nay họ không còn bụng dạ nào muốn đánh chác nữa. Tống Hữu Tường biết không thể chống lại, vừa đánh vừa lui. 

           Chưa đầy nửa năm, quân triều đình Lê – Trịnh đã lấy được Bố Chính, Thuận Hóa vượt qua đèo Hải Vân chiếm Quảng Nam lấn tới tận Châu Ổ, Bình Sơn, Quảng Ngãi. Tàn quân Tống Hữu Tường dạt lên rừng chạy vào Gia Định. Một số lớn ẩn mình nơi thôn ổ hẻo lánh. Thấy Hoàng Ngũ Phúc tiến nhanh quá, Nguyễn Nhạc vội vàng đem binh thốc ra. Tây Sơn lần đầu chạm mặt quân triều đình Lê – Trịnh. Hai bên đánh nhau to nửa tháng trời. Lực lượng Tây Sơn ít nhưng thế trận chặt chẽ. Viên tướng trẻ Nguyễn Huệ tỏ ra rất giỏi dùng binh. Biết chưa thể áp chế được Nguyễn Nhạc lúc này, Hoàng Ngũ Phúc sai đắp thành lũy kiên cố ở Châu Ổ. Cử phó tướng Bùi Thế Đạt chỉ huy một vạn quân đóng ở đó, cầm giữ Tây Sơn. Việp Quận công Hoàng Ngũ Phúc rút về lập đại bản doanh tại thành Phú Xuân.

           Cuộc xuất binh thắng lợi của Hoàng Ngũ Phúc được coi là chiến công lớn nhất triều đình Lê – Trịnh. Lần đầu tiên sau 174 năm đối đầu với chúa Nguyễn Hoàng, quân đội Lê – Trịnh mới bước qua sông Gianh. Xóa bỏ ranh giới hận thù đàng Trong, đàng Ngoài. Cương thổ nhà Lê trải dài thêm mấy trăm dặm.

    Để giúp bạn hiểu rõ hơn về nội dung, sau đây là phần chú thích của chương 1. Mời bạn nghe cùng BÚC CÁC: 

    1- Chúa Trịnh sáu lần cất đại binh đánh chúa Nguyễn vào các năm: 1627; 1633; 1643; 1655; 1662 và 1672.

  • Trở Về Trong Mưa

    Cơn mưa rừng ập đến không báo trước, trút xuống như ai đó xé toạc bầu trời, đổ ập hàng tấn nước xuống thung lũng.

    Khôi đứng chôn chân trước cổng gỗ mòn vẹt, chiếc vali hàng hiệu Louis Vuitton giờ đây dính đầy bùn đất đỏ quạch. Đôi giày da bóng lộn – thứ mà cậu từng tự hào diện trong những buổi tiệc hạng sang ở Sài Gòn – đã chìm nghỉm trong vũng nước đọng, lạnh toát và nhếch nhác.

    – Chết tiệt! – Khôi rủa thầm, kéo sụp cái mũ lưỡi trai xuống che đi nửa khuôn mặt hốc hác.

    Cậu không muốn ai nhìn thấy mình lúc này. Không phải là Giám đốc sáng tạo Nguyễn Hoàng Khôi, người từng đứng trên bục vinh quang nhận giải thưởng “Người Tiên Phong” ba tháng trước. Giờ đây, cậu chỉ là một kẻ thất trận. Một kẻ đang trốn chạy nợ nần, trốn chạy những ánh mắt thương hại của đồng nghiệp, và trốn chạy chính sự sụp đổ của cái tôi ngạo nghễ.

    Cánh cổng gỗ nặng nề rên lên một tiếng két chói tai khi Khôi đẩy vào.

    Căn nhà hiện ra cuối lối đi lát gạch nghiêng, lọt thỏm giữa một vườn cây rậm rạp đến mức âm u. Nó cũ kỹ hơn Khôi tưởng tượng rất nhiều. Mái ngói âm dương đã ngả màu rêu đen kịt, những cột gỗ lim sẫm màu đứng trơ gan cùng tuế nguyệt. Không có máy lạnh, không có cửa kính cách âm, chỉ có tiếng mưa rơi lộp độp trên mái ngói và tiếng gió rít qua khe cửa như tiếng thở dài của người già.

    Nhưng thứ đập vào giác quan của Khôi mạnh mẽ nhất không phải là sự cũ kỹ, mà là mùi hương.

    Ngay khi bước qua ngưỡng cửa, một mùi hương nồng nàn, hăng hắc, nhưng lại có chút ngọt hậu ập vào mũi cậu. Không phải mùi nước hoa đắt tiền, cũng không phải mùi khói bụi xăng xe. Đó là mùi của rễ cây sao vàng, của vỏ quýt khô, của đất ẩm được hun nóng trên than hồng. Một mùi hương gợi cảm giác vừa an toàn, vừa ngột ngạt.

    Trong gian nhà tranh tối tranh sáng, một ông già đang ngồi trên chiếc chõng tre kê sát cửa sổ. Tóc ông bạc trắng, búi củ tỏi gọn gàng sau gáy, tấm lưng gầy guộc hơi còng xuống nhưng thế ngồi lại vững chãi như một gốc cây cổ thụ.

    Ông đang làm việc. Một tay giữ chặt mớ rễ cây xù xì, tay kia điều khiển chiếc dao cầu bằng gang đen bóng.

    Cạch… xoẹt… Cạch… xoẹt…

    Âm thanh đều đặn, khô khốc vang lên, lấn át cả tiếng mưa rơi. Ông không ngẩng lên, dù tiếng bánh xe vali của Khôi kéo lê sền sệt trên nền gạch tàu vang lên rất rõ.

    – Cháu là Khôi? – Giọng ông trầm, khàn, lẫn vào tiếng mưa, không mang chút cảm xúc mừng rỡ nào của một người ông lâu ngày gặp cháu.

    – Vâng. – Khôi đáp cụt lủn, buông tay cầm vali ra, thở hắt một hơi dài đầy mệt nhọc. – Mẹ cháu bảo ông ốm nặng lắm, cần người chăm sóc gấp. Nhưng cháu thấy ông vẫn còn khỏe chán để ngồi thái mấy cái rễ cây này.

    Ông già ngừng tay. Lưỡi dao cầu sắc lẹm dừng lại ngay trên lát thuốc mỏng dính, lơ lửng. Ông từ từ ngước lên, tháo cặp kính lão trễ xuống sống mũi. Đôi mắt ông đục mờ màu sương khói, nhưng ánh nhìn lại sắc lạnh, như thể ông đang nhìn xuyên qua lớp áo hiệu dính nước mưa, xuyên qua lớp vỏ bọc cau có để thấy cái ruột rỗng tuếch, đang run rẩy bên trong cậu.

    – Anh nhìn tôi khỏe? – Ông hỏi lại, giọng bình thản đến lạ lùng. – Hay anh đang nhìn bằng cái tâm mong cầu sự an nhàn của anh? Anh sợ tôi nằm liệt giường thì anh phải hầu hạ vất vả, đúng không?

    Khôi nhíu mày, cảm giác tự ái bùng lên:

    – Cháu không ngại vất vả. Cháu chỉ không thích bị lừa. Cháu bỏ cả… công việc ở thành phố về đây là vì trách nhiệm.

    Ông già không tranh luận. Ông cầm lấy một lát thuốc vừa thái, đưa lên mũi ngửi, rồi chậm rãi nói, như thể đang nói chuyện với chính lát thuốc đó:

    – Đây là Củ Gấu, người ta còn gọi là Hương Phụ. Nó mọc hoang đầy ngoài đồng, rễ bám sâu, người làm vườn ghét nó lắm vì nhổ mãi không hết. Nó bị coi là cỏ dại, là thứ bỏ đi.

    Ông ngừng một chút, đặt lát thuốc xuống bàn tay nhăn nheo của mình: – Nhưng trong y lý, Hương Phụ là vị thuốc đầu bảng để chữa bệnh về “khí”. Khi người ta tức giận, u uất, khí huyết ngưng trệ, ngực sườn đau tức, thì phải dùng đến cái thứ cỏ dại đáng ghét, gai góc này để khai thông.

    Ông quay sang nhìn thẳng vào Khôi: 

    – Anh giống cây Hương Phụ lắm. Gai góc, khó ưa, và đang bị ứ khí. Mặt anh đỏ gay không phải vì đi nắng, mà vì “Hư hỏa” – ngọn lửa ảo vọng trong lòng anh đang đốt cháy anh. Anh về đây không phải để chăm tôi, mà là để tôi chữa cho anh. Nếu không chữa, cái lửa ấy sẽ thiêu anh thành tro trước khi anh kịp nhận ra.

    Khôi sững người. Cơn giận định trào ra ở cổ họng bỗng nghẹn ứ lại. Cậu muốn hét lên rằng ông là một lão già lẩm cẩm, quê mùa, chẳng biết gì về thế giới hiện đại ngoài kia. Nhưng cái uy lực kỳ lạ toát ra từ sự tĩnh lặng của ông khiến cậu chùn bước. Cậu cảm thấy mình như một đứa trẻ bị bắt quả tang đang làm điều sai trái.

    Ông già lại cúi xuống, tiếp tục công việc dang dở. 

    Cạch… xoẹt… Cạch… xoẹt…

    – Phòng bên trái. – Ông nói mà không nhìn lên. – Cất đồ đi rồi ra sau bếp nhóm lò. Thuốc không tự sắc, cũng như đời người không tự nhiên mà khỏi bệnh. Muốn có thuốc uống, thì phải tự tay mà nhóm lửa.

    Khôi đứng chôn chân một lúc lâu, nhìn tấm lưng còng xuống của người ông xa lạ. Ngoài trời, mưa vẫn xối xả lên những tán cây rừng, nhưng trong căn nhà nồng nặc mùi dược liệu này, một cuộc chiến thầm lặng giữa hai thế hệ, hai tư tưởng vừa mới bắt đầu.

    Và Khôi biết, cậu đã hết đường lui.