PHẦN HAI: GIẢI THOÁT CHƯƠNG V: BUÔNG BỎ THÙ HẬN

CHƯƠNG V: BUÔNG BỎ THÙ HẬN

Hai chị em con ma nhỏ vẫn ngồi vắt vẻo trên đầu đao cong cong của mái đình xây thêm. Đình này nghe nói nhà chùa đã cho xây thêm trên khoảng đất trống bên hông chùa. Vừa có thêm điểm để thờ cúng, lễ bái vừa giúp chùa đỡ trống trải. Vì xây sau nên đình trông khá mới dù tốp thợ đã sử dụng mầu ngói, mầu sơn thật trầm cho ăn nhập phần nào với ngôi chùa đã xây từ lâu. Từ chỗ ngồi này, chúng dễ dàng đọc được các bức tranh được treo bên bức tường đầu hồi của nhà chùa. Những bài học răn dạy, những hình phạt dành cho kẻ phạm lỗi làm chúng có chút chờn chợn. Vốn chữ tuy ít ỏi nhưng cũng đủ cho chúng đọc hiểu nội dung các bức tranh. Đang đánh vần từng từ thì một bà ma già gọi chúng:

– Ngồi vắt vẻo thế làm gì. Xuống đây với bà nào!

Hai chị em chúng nhẩy xuống. Bà ma già kéo chúng ngồi xuống bên thềm rồi bảo:

– Bà thấy hai chị em chúng mày hay dừng lại nơi mấy bức tranh. Chúng mày có hiểu nội dung không?

– Bọn cháu đánh vần từng từ thì cũng hiểu nhưng hơi lâu bà ạ – Con ma chị thật thà.

Bà ma già cười xoà:

– Ừ, cứ từ từ mà tìm hiểu. Cái chúng ta có bây giờ chả có gì ngoài thời gian cả.

Con ma chị ngập ngừng:

– Bà ơi, bà ở đây lâu chưa? Sao bà không ở nhà mà lại ở đây?

Bà ma già lặng đi: 

– Ta cũng muốn ở nhà nhưng con cháu nó thích mang ta lên chùa. Những ngày đầu ta buồn lắm. Ta nhớ nhà, nhớ con cháu. Nhưng bây giờ thì ta quen rồi. Chỉ thi thoảng ngày giỗ, ngày lễ chúng lên mời thì ta mới về thôi. 

– Thế là họ không thích cho bà ở nhà ạ? Con ma em tò mò.

Bà ma già cười hiền: 

– Không phải là chúng không thích mà chúng không nghĩ sâu xa thôi. Chúng thấy mọi người đưa cha mẹ ông bà đã mất lên chùa thì chúng làm theo. Chúng không biết rằng mỗi người mỗi sở thích khác nhau. Ta thích ở cùng người thân hơn là lên chùa nhưng chúng sợ không làm thế thì thiên hạ lại chê cười nên chúng cứ làm theo số đông.

– Thế nghĩa là họ đưa bà lên đây là vì họ chứ không phải vì bà đúng không ạ? Con ma chị dò hỏi.

– Đúng vậy! Bà ma già xác nhận.

– Thế sao bà không nói với họ là bà không thích lên chùa ạ? Con ma em ngập ngừng.

Bà ma già thở dài: 

– Ta có nói với chúng vài lần khi còn đang bệnh nặng. Ta nói khi khoẻ mẹ hay thích ra công viên, thích nhẩy múa, đàn hát với bạn bè. Mẹ thích không khí vui tươi, náo nhiệt. Mẹ không thích sự vắng vẻ, cô tịch của nhà chùa. Sau này mẹ mất thì đừng đưa mẹ lên chùa, cứ để mẹ ở nhà thôi.

– Thế nhưng họ không nghe và vẫn đưa bà lên chùa ạ? Con ma em lại hỏi.

Bà ma già cười buồn: 

– Ta nghĩ chắc chúng chả nhớ những gì ta đã nói. Chúng cứ nghĩ đưa ta lên chùa như mọi người là báo hiếu, là tốt cho ta. 

– Thế bà có ghét bọn họ vì đã làm trái ý của bà không? Con ma chị lại hỏi.

Bà ma già cười buồn: 

– Lúc đầu thì ta có giận, có trách chúng vô tâm, chúng làm trái lời ta. Nhưng sau ở đây lâu, nghe kinh nhiều ta cũng tha thứ cho chúng. Có thể chúng đã quá mệt mỏi khi phải chăm sóc một người mẹ ốm đau lâu năm như ta. Có thể chúng cũng muốn giải thoát cho chính chúng.

Con ma chị giật mình. Giải thoát ư? Nó tưởng chỉ có đám âm binh và những hồn ma bị nhốt trong khu vườn mới cần giải thoát. Sao bà ấy lại nói các con mình muốn giải thoát. Ngẫm nghĩ một hồi, nó dò hỏi:

– Bà ơi, sao bà lại nói các con đưa bà lên đây là vì họ muốn giải thoát ạ?

Bà ma già bâng quơ: 

– Các cháu còn bé quá chưa hiểu biết nhiều đâu. Dù là ông bà, cha mẹ hay vợ chồng khi mà ốm đau lâu quá thì người chăm cũng đều mệt mỏi. Mình chết khi đó không chỉ là giải thoát cho mình mà là giải thoát cả cho người chăm mình nữa. Chả có ai muốn chăm người ốm lâu trừ khi đó là cha mẹ chăm con. Các cụ ngày xưa nói cấm có sai mà. Nước mắt chảy xuôi. Chỉ có cha mẹ là yêu thương con vô bờ bến, vô điều kiện mà thôi. 

Con ma chị giãy nảy:

– Không phải đâu bà ạ. Chúng cháu cũng là trẻ con nhưng ngay cả khi còn sống lẫn khi đã mất bố mẹ cũng có yêu chúng cháu đâu.

Bà ma già trầm ngâm:

– Vậy là các cháu thuộc số ít trẻ con không may mắn rồi. Ta đã sống trên đời gần bảy chục năm. Ta đã chứng kiến nhiều bố mẹ bỏ công, bỏ việc bán nhà, bán cửa để chăm sóc, chạy chữa cho con. Nhưng ta ít thấy đứa con nào chịu bán nhà để cứu cha cứu mẹ khi bệnh nặng cả. Chúng cứ nghĩ đó là số giời, là thuận tự nhiên. Nhưng khi con chúng bị bệnh thì chúng lại luôn muốn cãi lại mệnh số, cãi lại mệnh trời để giữ mãi các con bên mình.

Hai chị em con ma nhỏ lặng thinh. Những gì bà ma già nói quá lạ lẫm đối với chúng. Bà ý nói trẻ con được yêu thương, được ưu tiên hơn hết thảy. Nhưng hai chị em chúng đã thấy điều ngược lại. Chúng đã bị thờ ơ, bị ghẻ lạnh ngay trong chính căn nhà của mình. Con ma chị nhìn bà ma già rồi ngập ngừng:

– Vậy bà có hận các con của bà không?

Bà ma già lắc đầu:

– Không, ta từng khó chịu nhưng ta không hận chúng. Chúng đối với ta cũng không xấu hơn con nhà người khác đối với cha mẹ. Chúng cũng chăm sóc ta khi ta bệnh nặng. Chỉ có điều trong cán cân tình cảm thì ta mãi không thể quan trọng hơn con của chúng mà thôi.

– Sao bà không nói điều làm bà khó chịu với các con của bà? Con ma em ngập ngừng.

Bà ma già cười buồn:

– Nói thì giải quyết được gì chứ? Ai cũng sống như vậy mà. Ngay cả ta cũng yêu thương con của ta hơn bố mẹ ta đấy thôi. Tình yêu với con cái là bản năng không ai phải dạy. Ngay đến các con vật vô tri cũng yêu thương và bảo vệ con mình. Nhưng tình yêu với cha mẹ thì lại cần đến lý trí, cần đến trách nhiệm mới có thể chu toàn được. Ta thấy có người nói tình yêu cha mẹ đối với con cái là thiên tính tức bẩm sinh ra đã vậy, không phải cưỡng cầu, không phải cố gắng. Còn tình yêu của con cái đối với cha mẹ thì là lý tính tức cần đến trí tuệ, nhận thức và cả sự cố gắng, trách nhiệm mới có thể chu toàn. 

Thấy hai chị em con ma bé ngẩn ngơ nhìn mình, bà cười xoà: 

– Hai chị em cháu còn bé quá chưa hiểu được cái đạo lý ấy đâu. Đến như ta, phải sau vài năm ốm bệnh thì mới ngộ ra nhiều chuyện. Ngộ ra để hiểu thôi chứ cũng không hờn trách, oán hận gì. Nó là nợ đồng lần cả thôi mà. 

Một đám các bà áo váy loè loẹt ùa vào chùa. Họ mang theo nào hoa, nào quả cả những gói bánh kẹo nhiều mầu sắc. Bà ma già nhận ra người quen liền vội vã chạy lại. Bà ý cứ lượn lờ quanh mấy bà bạn vẻ vui mừng rạng rỡ. Con ma chị trầm ngâm. Nó cứ nghĩ chỉ có chị em nó bất hạnh. Nhưng xem ra nhiều người cũng có những nỗi buồn riêng. Ngay cả bà ma già thường ngày trông thanh thản, nhẹ nhàng là thế mà cũng có những điều không vừa ý. Nhiều điều bà ấy nói chị em chúng không hiểu. Sao lại không ghét, không hận những người đã làm mình giận, mình buồn chứ? Chúng phải hỏi kỹ lại bà ma già chuyện này mới được. Nhưng giờ bà ý đang vui vẻ, đang xoắn xuýt bên mấy bà có tuổi lại ăn mặc loè loẹt. Bà ý cứ lượn quanh người này, ngó mặt người khác với vẻ vui mừng, rạng rỡ nhưng nào có ai nhìn thấy bà ấy đâu. Bà ấy chỉ là cái bóng mờ không thể chạm cũng không thể thấy dù đã cố chen, cố đứng sát vào các bà bạn. Giữa họ giờ đã là hai cảnh giới, là âm dương cách biệt. Không phải ai, không phải người nào cũng có thể cảm nhận, dù là mơ hồ cái ranh giới ấy.

Con ma bé giật tay con ma chị và đánh ánh mắt về phía cổng chùa. Bà già ấy lại đang chậm rãi bước qua cánh cửa phụ. Thường mọi người hay đi cái cửa này dù vào những dịp mùng một, ngày rằm hay khi đông khách nhà chùa vẫn mở cả hai cánh cổng chính. Nhưng hôm nay bà ấy có vẻ lạ lắm. Không còn nét bình thản như thường thấy. Bà ấy cứ đi loanh quanh rồi lại nhìn quanh nhìn quẩn. Hết ngó lên ngọn cây cao lại nhìn chăm chăm vào các phù điêu, các bức tượng quanh chùa. Có vẻ như bà ấy đang muốn tìm kiếm ai đó. Chắc là tìm chị em chúng. Hôm trước bà ấy đã đánh tiếng bảo chúng đừng làm hại con bé cháu. Chắc bà ấy cũng đã đoán ra rồi. Những người như bà ấy luôn rất nhạy khi cảm nhận các luồng âm khí. Hai chị em chúng cũng muốn nghe xem bà ấy muốn gì.

Cả hai chị em chúng từ từ tiến lại. Chúng đến trước mặt rồi lại gần bà ấy. Chúng cảm nhận bà ấy thoáng rùng mình. Chắc luồng âm khí từ chị em chúng đã khiến bà ấy thấy lạnh. Bà ấy chọn một chiếc ghế đá khuất sau cái cây to rồi từ từ ngồi xuống. Trong chùa có khá nhiều những chiếc ghế như vậy. Chúng là của các doanh nghiệp, các cửa hàng lớn đem cung tiến vào chùa. Hai chị em chúng cùng ngồi xuống hai bên cạnh bà. Chúng cũng muốn nghe xem bà ấy muốn gì?

– Vậy là hai chị em ngươi đang ở trong ngôi chùa này – Bà ấy nhỏ giọng. Ta cũng đã lờ mờ đoán ra khi gần đây luôn cảm nhận được cái cảm giác của ngày xưa ấy. Cái cảm giác sống lẫn với người âm trong từng khoảnh khắc khi ta còn bé, khi ở trong khu vườn của ông ngoại. Ta không bao giờ quên được cảm giác ấy. Tám mươi năm qua, ta ngỡ đã quên đi tất cả. Nhưng thật ra, không có gì bị lãng quên cả. Ngay khi cái cảm giác ấy trở về, ta đã cảm nhận được. 

Bà ấy dừng một chút rồi tiếp tục:

– Tại sao chị em ngươi không nghe lời sư thầy, không tỉnh ngộ mà theo Phật, nghe kinh để giải thoát. Tại sao chị em ngươi lại bám theo hai bà cháu ta về đến tận đây? Ở đây quá xa với quê nhà của các ngươi. Đây cũng là chốn phồn hoa đô hội rất khó để tĩnh tâm, tu tập hay giác ngộ, giải thoát. Ta không biết giữa ta và các ngươi có mối liên hệ hay có ân oán gì? Nhưng ta biết ta chưa từng có lỗi với các ngươi. Con bé cháu của ta cũng vậy. Nếu chỉ vì bà cháu ta đã có một cuộc sống khác với chị em ngươi thì đó cũng không phải lỗi của chúng ta. Ai cũng có một số phận. Ai cũng cần chọn lựa, phấn đấu để đạt tới những gì mình mong muốn. Cả đời ta đã không ngừng cố gắng. Cả đời ta đã chăm chỉ làm lụng, chắt bóp từng chút một. Ta từng giận bố giận mẹ khi đem ta cho ông ngoại và bà Ba nuôi khiến ta chịu bao khốn khổ trong 3 năm thơ bé ấy. Nhưng ta đã tha thứ cho họ khi hiểu rằng họ đã quá sợ, quá tin vào lời phán của các ông thầy. Các ngươi cũng hãy buông bỏ thù hận với cha mẹ, với người thân đi. Ta nghĩ cha mẹ, ông bà và người thân của hai chị em ngươi cũng phải trả giá rồi. Cái giá họ phải trả chính là không có được tình cảm yêu mến, gắn bó, sự tôn trọng từ hai chị em ngươi. Đối với bậc làm cha mẹ, không có gì đau xót hơn khi bị chính con cái mình căm ghét, oán hận. Cha mẹ các ngươi chắc cũng đã mất từ lâu rồi. Những ân ân oán oán, những thù thù hận hận rồi bùa phép trấn yếm có lẽ đã khiến cho các ngươi không gặp được cha mẹ, gặp được người thân của mình ở thế giới bên kia. Giờ ta chắc chị em ngươi cũng không nhớ nổi đường về nhà. Đã gần một thế kỷ trôi qua rồi. Bao làng mạc, tỉnh thành đã đổi khác vì bom đạn cày phá, vì sát nhập hay thay đổi. Ngay cả đến tên đường, tên xóm, tên làng ngày xưa chắc gì đã còn giữ được. Chị em các ngươi lại chưa từng đi xa. Làm sao còn biết lối, còn nhớ được địa chỉ mà quay về. Mà nếu quay về được thì quê nhà các ngươi liệu có còn người thân nào còn ở đó hay không? Gần một thế kỷ trôi qua rồi. Bãi bể, nương dâu cũng biến cải hết rồi. Hãy buông bỏ kiếp đời ngắn ngủi ấy đi. Hãy bắt đầu lại. Hãy tu tập để giải thoát, chuyển kiếp, siêu sinh. Chắc chị em các ngươi cũng không muốn vạ vật mãi ở nơi này. Cứ mãi phải nghe, phải chứng kiến những tham luyến, sân si của người khác. Chị em các ngươi hãy nương nhờ Phật pháp, nương theo chỉ dẫn của các linh hồn tốt mà giác ngộ, tu tập. Chị em ngươi phải tự cố gắng thôi. Phải tự cứu lấy mình. Các người đừng so bì, đừng oán hận khi thấy người khác vui vẻ, hạnh phúc hơn mình. Sự oán hận đó sẽ chỉ làm khổ các ngươi. Nỗi oán hận cũng sẽ nhấn chìm để các ngươi mãi vùng vẫy trong biển khổ mà không sao thoát ra được. Hãy lắng nghe, hãy mở lòng mình ra. Các ngươi sẽ thấy có rất nhiều lựa chọn. Ta chỉ nói đến đây thôi. Ngày còn rộng, tháng còn dài chị em các ngươi cứ từ từ mà suy ngẫm. 

Bà ấy thở ra một hơi dài sau khi trút xong những lời gan ruột ấy. Dường như việc nói dài, nói một hơi đã làm bà ấy mệt. Chị em chúng ngồi lặng. Chúng không biết phải nghĩ gì? Những lời bà ấy nói có cái chúng hiểu có cái không. Nhưng chúng biết bà ấy đã nói thật lòng, đã trút gan ruột của mình ra với chị em chúng. Cả ba cùng ngồi lặng nhìn ra khoảng sân chùa. Cái tĩnh mịch, yên ả, thưa vắng của buổi chiều khiến cho lòng dịu xuống. Lần đầu tiên, chị em chúng thấy không còn ganh ghét, không còn thù hận đối với bà ấy. Dù không hiểu hết những gì bà ấy nói nhưng chúng mơ hồ nhận ra một mối liên hệ. Dường như giữa chúng và bà ấy có một mối duyên, dù không biết là duyên thuận hay duyên nghịch. Những ngày ở chùa, khi buồn chúng vẫn hay nghe những bài kinh bài kệ được nhà chùa bật suốt từ sáng tới tối. Chưa kể nhiều buổi lễ, khoá tu ở chùa chúng cũng nghe được kha khá. Chúng hiểu mọi người, mọi vật có gặp mặt, có liên hệ đều là nhân duyên. Nếu nhân duyên tốt sẽ khiến mọi người cảm thấy vui vẻ, hạnh phúc. Nhân duyên xấu thì chỉ mang lại khổ đau, oán hận. Nhưng dù nhân duyên tốt hay xấu thì luôn có sự chuyển hoá. Có nhân duyên tốt nhưng không được vun trồng, tưới tắm lâu dần biến thành nhân duyên xấu. Ngược lại, có những nhân duyên xấu nhờ lắng lại, bình tĩnh, hoá giải mà dần trở lên tốt. Không biết mối nhân duyên của hai chị em chúng với bà ấy là tốt hay xấu. Nhưng lần đầu tiên nghe bà ấy nói chúng không còn thấy khó chịu. Chúng thấy mình có thể thấu cảm, có thể gần gũi với người đàn bà đã đi gần hết cuộc đời này.