Hòa ra một mình không phải cô lập bản thân, dẫn đến việc nãy sinh sự nặng nề rằng không ai thấu hiểu mình. Cô độc là để bước vào dòng chảy chung một cách hài hòa, không bị kéo vào những ý niệm hão huyền mờ màng. Trong buổi nhạc tưởng niệm Trang Vũ hôm ấy, tôi chỉ làm cho tính độc đoán của mình, lo cho cảm giác của tôi mà quên mất mọi thứ xung quanh. Sự thật là tôi chưa hiểu hết về Trang Vũ, chưa thật sự nói chuyện với gia đình để hiểu, chỉ là ham muốn thoáng qua để nhẹ lòng, nhẹ dạ kẻ lạc lối này.
Thật tốt khi đêm đó tôi đã nhìn ra dấu hiện để quay về, ngôi sao bắc đẩu cùng mùi hương sự thật thoáng qua cho tôi những vết tích của sự sống. Sống là nhận ra và hiển lộ liên tục. Không dừng lại, không thuộc về ai và không thể gói cuộc sống vào một kết luận dễ dàng. Tôi từng bỏ lỡ một người bạn, và suýt tí nữa gây ra tai họa cho những người xung quanh ở hiện tại. Nước mắt khi hát ra những lời ca ấy trong đêm, dưới tiếng đàn guitar khe khẽ và nhịp tambourine ngây thơ, là lời sâu lắng nhất tôi dành cho Trang Vũ và chính tôi.
Đêm hôm đó, sau khi mọi người ra về, tôi cảm thấy rạo rực và muốn lao vào viết tiếp truyện về gã bỏ rơi mọi thứ để vào rừng. Nếu như trước đây chắc tôi sẽ hăng hái lắm, đóng cửa tắt điện thoại mà viết cho đến khi kiệt sức mới thôi. Nhưng tôi lại chờ cho háo hức ấy đi qua, dằn mình xuống, tôi biết dòng chảy chung không kích động như vậy. Chìm xuống dưới hải lưu, không còn trên đầu sóng ngọn gió nữa. Những con sóng thần dữ dội, đáng sợ, khiến người ta ngước nhìn, và cũng phá hoại không ngừng. Giờ đây, tôi chỉ muốn ngao du nhẹ nhàng, đi khắp nơi khám phá những tầng sâu nhất của mình và người khác. Tôi viết một ít, rồi để đó không vội vàng gì.
Giấc ngủ hôm ấy ngon nhât trong nhiều năm qua , không một giấc mơ, không giây nào trằn trọc. Tôi chỉ nằm xuống, lắng nghe tiếng đêm, nhìn cái bóng trên tường thì thầm trong điệu múa. Tôi chìm vào giấc ngủ như ngàn thu, rồi tỉnh dậy trong một con người mới chưa vẹn nguyên. Tiếng chim đánh thức cũng khác đi, không còn ý nghĩa nào rõ ràng. Đúng hơn, tôi không cố cắt nghĩa cho vai trò của chúng, không tán dương cũng không bực mình vì gọi tôi dậy khi còn mệt. Tôi tận hưởng mọi thứ như chính nó, cả nỗi buồn man mác trong cơ thể rã rời sau một ngày, vậy thôi !
Sáng đó tôi đi chợ cho tuần sau, như thường lệ, dù có gặp Chúa đêm qua thì ta cũng sống tiếp đời mình. Vẫn hàng quán thân thuộc, những gương mặt ngỡ rằng chẳng có gì lạ, vậy mà sao khác lắm. Tôi không cắm mặt xuống những quả chanh, trái ớt, con ngêu mình cần nữa, chậm lại một nhịp để nhìn họ. Chà, đồi mồi ngày nhiều hơn trên gò má của dì Bảy bán rau, ký ức cuối cùng của tôi về nó thật khác, hóa ra bà già như vậy rồi sao. Đôi tay run rẫy khi bỏ mấy con nghêu lên vĩ cân của ông Hai hải sản, hóa ra bác vừa bị một cơn đột quy nhẹ cách đây vài tháng, chính vì vậy mà trước đó tôi chỉ thấy con gái bác bán. Tôi đứng trước cổng vào chợ ít lâu trước khi lên xe đạp về nhà, thật bát nhào nếu nhìn từ bên ngoài, đó là do một kẻ bát nháo chỉ còn thấy bên ngoài như tôi trước kia mà thôi.
Vừa ra khỏi chợ một chút, tôi chưng hững ngoái đầu khi chạy ngang một cô bé bán nấm rừng ngồi dưới góc cây chùm ruột. Em nhỏ thó người ngồi ké bên cạnh một người bán thuốc lá, quần áo cũ nhưng gọn gàng sạch tươm. Đến gần em toát ra mùi đất ẩm nhiều dưỡng chất, móng tay em ố đen còn chút đất tươi trong kẹt, cô bé cười tươi hơn chiếc lá non một buổi sớm tỉnh giấc. Tôi hỏi sao trước giờ đi chợ mà không thấy em bán ở đây, cô bé bảo đôi khi ba nó xuống thăm người thân dưới này thì có gì mang đi bán. Ba em đi quanh đây mua đồ, những thứ nhu yếu phẩm của thế giới hiện đại, còn em ngồi đây cùng những sản vật. Chúng bình thường trong mắt em, chỉ như một buổi dạo chơi để mang chút bụi trần về rừng, còn với tôi thì quý giá vô cùng.
– “Cả nhà em sống trong rừng sao, gần biên giới phải không ?” – Tôi vừa mân mê mấy cái nấm săn chắc đầy dưỡng chất hỏi.
– “Dạ ở bìa ngoài thôi, ba em đôi lúc đi vào lán sâu trong rừng để khai thác một ít về kiếm thêm” – Con bé không quá lanh, cũng không hề rụt rè trước không khí phố thị. Vẻ mặt em khi nói chuyện như con suối nhỏ róc rách, không ồn ào mà đủ để người ta nhận ra sự có mặt.
– “Em có hay vào rừng với ba không ?” – Tôi cười hỏi.
– “Có, em hay đi theo ba nếu về trong ngày, còn ở lại thì chưa dám” – Cô bé thành thật nói.
– “Vẫn còn sợ phải không ? Sợ là tốt, rừng mà, không đùa được đâu !”.
– “Không, em không sợ rừng, chỉ là em thấy mình chưa đủ sức khỏe thôi” – Em gãi đầu trả lời làm tôi càng thêm thích thú.
– “Chà, em can đảm hơn anh rồi ! Anh cũng muốn hiểu về rừng, còn định viết về nó, mà chưa dám đây” – Tôi đặt tay lên cổ, hơi xấu hổ nghiêng đầu đáp.
– “Ba em nói sợ cũng bình thường thôi, nếu kêu con nít thành phố đi bắt rắn thì nó không sợ mới mệt. Cũng như em xuống đây, nên ngồi im nhìn phố thôi” – Cô bé làm tôi và bà bán thuốc lá bên cạnh cười lớn.
– “Đúng thật, đúng thật, nỗi sợ không có gì đáng sợ” – Tôi gật gù.
– “Anh viết về rừng là sao anh ?” – Cô bé ngập ngừng vài giây, đưa mắt liếc tôi dè dặt hỏi.
– “Viết truyện, về một người chán ồn ào ở đây nên sống một mình trong rừng. Nhưng anh đang kẹt chữ, do chưa sống ở đó thật sự nên khó quá. Cũng không sao, gặp mấy cái nấm này có khi về lại viết được”.
– “Sao phải sống y như vậy mới viết được. Em vẫn kể lại mấy câu chuyện của ba đi rừng cho bạn em nghe, tụi nó thích lắm, vui nữa” – Cô bé nói lấp bấp, có lẽ lo mình nói sai gì đó.
– “Vậy ra em là một người kể chuyện nhỉ ?” – Tôi đáp nhưng trong lòng đang nghĩ về những gì con bé nói.
– “Em vừa là người nghe, vừa là người kể, ba em mới là người trãi qua. Nhưng có sao đâu ?!” – Dù ấp úng ở đầu, nhưng câu cuối lại rất phóng khoáng và dứt khoát.
– “Hừm, em nói đúng. Vậy … em có muốn làm người kể cho anh, còn anh là người viết. Không sao mà phải không ?” – Tôi đứng lên quay đi quẩn lại, đi tới đi lui quanh trước tràng nấm nhỏ của em. Không để quá nhiều suy nghĩ chồng chập như mọi khi, tôi hỏi cô bé.
– “Ý anh là sao, bây giờ ấy hả ? Em phải bán nữa, lát trưa em và ba về rồi. Em muốn lắm nhưng phải thế nào mới được ?” – Con bé cũng nghĩ ngợi một chút mới đáp.
– “Hay viết thư tay đi, anh cho em địa chỉ, rồi em nghe được gì thì viết gửi cho anh. Đừng lo anh sẽ gửi lại em tem bưu điện. Nhưng mà, em phải hỏi ý kiến ba em trước, anh sẽ viết vài dòng gửi để lại đây, rồi em gửi lại cho ba sau nha. Phải xin phép ông ấy trước !” – Mặc dù thích lắm nhưng tôi không thể tùy tiện vậy được. Nếu ông ấy lo ngại một người lạ, cũng là điều hợp lý, tôi sẽ kiên trì thuyết phục sau hoặc tìm cách khác tiếp cận.
– “Được đó, hợp tình hợp lý, ảnh cũng đâu xin địa chỉ nhà con trước. Không phải lo, nếu ba con không cho tiết lộ địa chỉ nhà, thì con chỉ cần gửi thư một chiều từ con cho anh ấy, kể lại chuyện thôi là được” – Bà bán thuốc lá bên cạnh có vẻ nghe kỹ chuyện nãy giờ, phần chắc cũng bảo vệ cô bé. Ai mà biết tôi là người thế nào ?!
– “Dạ, vậy đi anh. Anh viết ra đi, lát em đưa ba em đọc” – Cái gật đầu làm lòng tôi như ai đó đập vỡ bức tường, giúp cơn gió mát lành ùa vào thoang thoảng mát dịu.
Ôm hết cả tràng nấm rừng về cùng niềm hân hoan pha chút mong đợi, tôi biết chưa chắc ba cô bé sẽ đồng ý nhưng điều quan trọng hơn không nằm ở đó. Tôi chợt như được tháo nút thắt về việc làm sao viết một tác phẩm văn học. Ám ảnh về tính cá nhân, dấu ấn điển hình làm tôi quên mất rằng, nghệ thuật không phải bao trùm cuộc sống mà là ngược lại. Cũng như mong muốn, khát vọng hay góc nhìn đay nghiến của mình, dù có thể vẫn tồn tại, nhưng chúng chẳng là gì với thế giới tươi đẹp này. Cô bé ở tận bìa rừng xa xăm được gửi đến đây, chắc là để nhắc tôi, một mình là để làm việc cùng mọi người tốt hơn.
Tôi mang cho mẹ con Mosa một ít nấm, nhưng cả hai đều ở trung tâm nên gửi lại cho dì Sáu. Bà hỏi thăm cháu trai tôi vì nghe kể lại chuyện hôm qua. Không nói thẳng, nhưng bà than rằng bức tường vỡ mà nhà không có ai phụ sửa, tôi hẹn sẽ cùng ba Bình làm lại và cả hai cùng đồng ý. Vậy mà chưa gì, trưa hôm ấy có việc thật hài hước xảy ra, làm kế hoạch sửa tường vỡ thay đổi.
Chuyện là đang nằm nghĩ trưa trên võng ngoài sân, tôi nghe Bo và Tai lột xột cào chỗ đống gạch vụn. Tưởng rằng có chuột nấp trong đó nên tôi đi đến xem thử. Ai dè lại nghe tiếng cười của Mosa, con bé đang thò bàn tay qua khoảng trống lộ ra, trêu cho Bo bắt tay còn Tai thì liếm nó. Tôi lú mặt qua cái lỗ trồng, ú òa làm nó có chút giật mình lăn ra cười hăng hắc. Ông ngoại nó gần đó lại gần nhìn thấy cũng đến cười đùa cùng, rồi họ trêu bọn chó cả buổi xế chiều hôm đó. Tưởng rằng chỉ là trò nghịch chơi của trẻ con không có gì quan trọng, chiều hôm đó di Sáu qua gọi cửa, bảo là có chuyện cần hỏi.
– “Ở gần nhà mà chưa bao giờ đi vào trong, mát thiệc hén” – Không biết ở nhà thì sao, nhưng bà luôn rào trước đón sau như vậy.
– “Có lúc cũng ẩm thấp ngột ngạt lắm dì, ở chung với cây như ở chung người vậy. Dọn dẹp thường xuyên, chứ để nó tự ý chắc chẳng còn chút nắng ấm nào cả” – Thật ra tôi thường hay gặp phản ứng tương tự khi đi vào vườn, nên trong đầu có sẵn văn mẫu cho các ca thế này.
– “À ra vậy, tưởng con thích um tùm cho mát. Tính ra phải có nắng cây giống ươm mới phát triển, để tán rậm che hết thì cũng đâu được”.
– “Dạ, trong tự nhiên tụi nó kiên nhẫn đợi đến lượt của mình, còn mình vẫn còn phải kiếm sống nên mới tác động vào thôi” – Tôi nói rồi cười tươi khiến bà có chút khoái lắm, còn nói “Cái thằng này coi vậy mà thiệc tình”.
– “Phong phú nhiều chủng loại nữa, hèn gì con nít khoái. Mosa lúc nào qua đây về cũng kể, con thấy cây này có lá đỏ tía, cây lý bông như tuyết rơi. Hôm bữa nó rinh về con cuốn chiếu tổ bố làm dì hoảng hồn la làng” – Bà nói chuyện thoải mái hơn, không cố tình rào chắn.
– “Bản thân con thấy trẻ con ở gần tự nhiên rất tốt, cho chúng thấy mọi thứ đều có vai trò của mình. Quan trọng hơn là quý trọng sinh mạng, không coi mình là trung tâm nữa. Tất nhiên không thể bắt nó nhìn quá đạo lý như vậy, mà thông qua nhìn thẳng vào cây cỏ, côn trùng, sẽ tự nhiên cấy vào nhận thức của nó những thứ này. Hy vọng là vậy !” – Tôi phải cẩn thận vì nếu không nó trở thành giáo điều, thứ mà tôi cho rằng chẳng tốt cho ai.
– “Nuôi một đứa trẻ khó lắm, nhưng dì đồng ỳ ở gần tự nhiên khiến người ta hiền hơn nhiều. Ít ra là không còn ngạo mạn nữa, đi rừng mà nghênh mặt lên trời là coi chừng” – Hai chúng tôi ngồi xuống ghế đá sau khi dì Sáu nói vậy. Sau vài phút im lặng bà mở lời đi vào mục đích chính sang gặp tôi “Hay mình không cần xây lại tường chỗ đó được không Thức ? Hồi nãy nhìn con bé và ông nó chơi cùng con và hai chú chó, dì chợt thấy không có tường rào thật hay”.
– “Con hiểu ý dì, thật ra bản thân cũng thấy vậy. Nhưng mà, con nói cái này không có ý nghênh mặt lên dạy đời. Đừng vì cảm giác thoáng qua mà hứng khởi rồi làm vậy, con là nạn nhân của chính mình cho điều ấy. Có thể dì thấy vui chớp nhoáng, nhưng còn nhiều chuyện sẽ nãy sinh. Con không có ý từ chối vì con thấy đó là ý hay, nhưng từ ý tốt đến hành động cụ thể xa nhau lắm” – Tôi không muốn những đạo lý trên bề nổi làm chính mình mơ hồ nữa.
– “Dì hiểu, cũng có suy nghĩ xem có ảnh hưởng gì con không nên phải qua đây hỏi chuyện. Ai mà chẳng muốn sống hòa đồng, chung nhất một thể kiểu John Lenon nói. Rốt cuộc vẫn phải có cái riêng trong cái chung chứ hả. Vậy mình tìm cách đi” – Bà suy nghĩ rất lâu, nhìn về phía bức tường, hít sâu vài hơi rồi đáp.
– “Cái chung John nói là nhận thức về cái chung, cháu tin ông ta cũng không muốn Yoko rơi vào tay thằng khác đâu” – Tôi nói rồi hai chúng tôi cùng cười to. Sau đó im lặng một chút, dì Sáu nhìn lên mấy cây tầm vong dưới góc xoài gợi ý “Mình làm cái cửa bằng cây đi, không cần khóa mà chỉ móc lại thôi. Chặn không cho chó hai nhà chạy qua chạy lại, cắn lộn lung tung nữa”.
– “Không được đâu dì, nên có khóa bên phía dì. Tức là bên đó qua con thoải mái, nhưng bên con còn có khách đến nữa, không tiện đâu. Nên làm một cái khóa bên kia thôi, khi con đi vắng mọi người có thể dẫn Mosa sang chơi, tụi chó nhà con cũng quen con bé và Can Bình rồi” – Tôi thật lòng thấy chuyện này cũng vui, bức tường vỡ đi thay bằng cánh cửa kết nối.
– “Con lạ thật đấy, nhưng mà cũng hợp lý. Vậy con và ba Bình làm vậy đi nha, vừa vui vừa khỏi mất công xây mảng tưởng nhỏ. Không cần vuông vức gì đâu, mẻ mẻ méo méo chút cho nó giống nhà quê xưa xưa” – Bà nói mà trông mắt sáng lên, như hình dung ra ngày mình còn nhỏ.
– “À dạ, vậy đi, chỗ đó có hơn nửa mét rộng và cao gần hai mét thôi mà xây trát cũng phiền. Làm thế này vui hơn” – Tôi chốt lại rồi định ra ngoài mở cửa cho dì Sáu. Ai ngờ bà leo lên nhảy tót qua đồng gạch vụn, sau còn quay đầu nói lớn trong tiếng hổn hển “Xời tao còn khỏe chán, hồi nhỏ mấy bức tường phiền phức này ăn nhằm gì. Thôi làm vậy đi nha Thức, cảm ơn con”.
Tôi có chút tròn mắt với cú nhảy của dì Sáu, chắc là ai cũng lưu giữ một đứa trẻ trong mình, hay vốn dĩ chúng không bao giờ mất. Nếu nhìn kỹ một con người, ta sẽ thấy hiển lộ rất sinh động. Nhưng hầu hết ta hay chính bản thân họ đóng khung bản thân vào những phân loại, thứ khoa học tâm lý ngày một khuyến khích nhân loại nghĩ rằng phân loại này tồn tại. Vậy là họ tự dán cho mình cái nhãn, như mấy con heo trong trại nuôi công nghiệp đóng mộc vào mông. Tôi đang nói về chính mình trước đây, và tôi không dám khẳng định mình mãi sẽ duy trì nhận thức này. Dẫu sao, giờ đây khi thấy ra chuyển động ấy, thật đẹp làm sao !
Quay lại với việc viết theo hướng khác, tôi coi nó như niềm vui thường ngày. Không phải đam mê, không phải trách nhiệm gì lớn lao. Nó trở thành định mệnh yên ả đi qua mỗi ngày. Từ ngữ lại êm đềm trôi ra bất chợt, tôi không còn cố gắng tạo ra chúng hay dằn xé để nhào nặn ra thứ gì đó đặc biệt. Tôi nhìn ra chiều sâu của ngôn ngữ, và cũng là nền tảng của đời sống hằng ngày. Chuông gió đang treo cao trong tiềm thức, giờ tôi hiểu lời Trang Vũ khi bảo nó thuộc về người sống lẫn người chết. Nó ngân lên để nhắc nhở ta tỉnh lại, đánh thật mạnh vào sự thật đang dao động mãi không dừng.
Cả tuần sau đó tôi không gặp lại Can Bình, chỉ vài lần nhìn thấy bóng. Chúng tôi đối diện nhau khi tôi sang nhà cùng làm cánh cửa rào với ba cô, Bình cười cảm ơn rồi bảo sẽ nói chuyện với tôi sau. Anh mắt cô có gì đó khác lắm, nó kiên quyết hơn, tập trung để giải quyết dứt điểm chuyện gì đó. Lắng nghe vài lời nói mọi người trong nhà cô hôm sang làm cửa, tôi thấy không khí có vẻ tốt dần lên, cởi mở hơn. Ba cô hình như dần trở lại làm ông ngoại đúng nghĩa, tôi thấy ông cười khi dạy Mosa làm lồng đèn từ tầm vong dư chuốt mỏng.
Ban đêm tôi vẫn nghe cô chơi đàn, bật nhạc, nhưng là những bài tân thời. Chắc cô đang chuẩn bị cho chương trình gì đó chăng ? Không muốn tọc mạch, vì kể ra chúng tôi cũng chỉ là người dưng. Với điểm chung là những người bạn không còn nữa, cuộc đời mới cắt phải nhau trong thời khắc nhất định. Thú thật, hai lần nấu roux tuần qua tôi đã cố tình mở cửa sổ rộng ra, tôi cũng có chút muốn gặp cô ấy. Nhưng có làm sao đâu, thật tốt khi thấy sức sống tỏa ra từ bên kia bức tường màu hồng.
Bên đây bức tường cũng có những đổi thay, đôi khi tôi nấu ăn mang về cho ba mình một ít. Ăn cùng nhau đã là thường nhật với mẹ con tôi, còn tôi với ông ấy là những lần đầu tiên kể từ khi tồi sống ở đây. Cả đời ông phụng sự cho một loại công việc duy nhất, đồng tiền là thứ giải thoát ông với xuất thân nghèo khó. Tôi cảm thông điều đó, nỗi ám ảnh vật chất ấy là có thể hiểu. Nhưng ông sa đà vào rượu sau nghỉ hưu, lười biếng chỉ nằm một chỗ chờ điện thoại đi nhậu của đám bạn giống hệt mình, mọi thứ để mẹ tôi như osin là không thể chấp nhận. Mẹ tôi vừa là nạn nhân vừa là nguyên cớ, hồi đầu bà bảo để ông chơi vài năm, bà nghĩ ông giải khuây sau nghỉ việc một thời gian rồi tính sau. Lúc đó tôi đã cảnh báo, tâm lý hưởng thụ, cộng thêm an toàn tài chính sẽ khiến con người ta chìm dần vào những hoạt động vô nghĩa. Với mọi ngụy biện về tuổi già, ông trở nên vô trách nhiệm rồi rơi vào sai lầm hại thân mình.
Nhưng tôi học được rằng, chính mình cũng nằm trong vòng tròn oan nghiệt ấy. Chính tôi góp phần tạo ra bầu không khí mâu thuẫn, nút thắt ngày càng thắt không sao gỡ. Nó giống một kẻ sợ dơ đi vào bãi rác, hắn bóp mũi chê bai, rồi đi ra và để lại thêm đống rác ngôn từ cùng tư tưởng. Phàm càng kẻ có học, nhìn ra được lý lẽ, sự phá hoại của họ tạo ra còn tồi tệ hơn. Trong chuyện gia đình mình, tôi là kẻ bịt mũi chê bai ấy. Và bây giờ, tôi quyết định trồng một cái cây có thể sinh tổn trong bãi rác.
Ba tôi cũng như tôi, là nạn nhân của những nhìn nhận sai lệch về mối quan hệ của bản thân với cuộc sống. Ông vượt lên chính hoàn cành của mình, với sức mạnh ý chí và cả khao khát mãnh liệt. Nhưng khi tạm vượt qua, ông lại coi việc đó là do tự thân mình, bản thân có quyền tận hưởng thành quả sau đó. Ông quên hết sự hy sinh của mẹ tôi, rất nhiều người giúp đỡ ông trong quá khứ đang gặp khó, và cả những đứa con ông chưa bao giờ có nhà nói chuyện cùng.
Tôi không hề đổ lỗi cho ông, hay bảo rằng ông phải có trách nhiệm dùng tiền trả lại để cứu thế giới. Không, đó lại là một ảo tưởng khác. Chúng ta đang sống, và cuộc đời không dừng lại ở đâu cả, không có cột mốc nào để dừng lại mà hưởng thụ. Con người có trách nhiêm với duy nhất một thứ, sự thiêng liêng của chính bản thân cuộc sống. Đó là tất cả những gì tôi muốn nhắn gửi với ba mình trong món ăn mang qua cho ông !
Suy cho cùng, có rất nhiều người đến chỗ tôi uống rượu và hầu hết đều có những vấn đề khác nhau với gia đình. Nếu tôi đối đãi với họ tốt mà lại phớt lờ ba mình, thì tôi chỉ khoan dung khi nhận tiền, điều đó thật đáng khinh bỉ. Tôi cảm nhận rất rõ ràng nỗi đau của họ, qua ánh mắt, cử chỉ và giọng nói không còn sinh khí. Quán ăn kỳ lạ này mở ra vì lí do ngớ ngẩn và ngẫu nhiên, nhưng duy trì nó cũng vì xúc cảm ấy khi nhìn họ từ đằng sau lưng.
Như người đàn ông mà Can Bình có quen con trai ông ta, tôi không thật sự thấu nỗi mất mát con gái đó tác động ông ra sao, nhưng đau khổ rất rõ khi nhìn ai đó từ phía sau. Ánh mắt có thể cho bạn thấy sự buồn bã bên ngoài, biểu cảm gương mặt có thể dễ dàng đọc vị. Còn khi nhìn từ sau, cả con người họ toát ra sức nặng lên tầm hồn họ lớn chừng nào. Nó kéo mọi thứ xung quanh xuống, làm bạn thấy mình cũng gánh vác một phần trong họ. Giây phút mọi người cùng lắng nghe tôi và Càn Bình ứng tác, mong sao tất cả đã cùng nhau, gánh vác cho ông ấy và cho những ai ở đó đang trĩu vai trên hồn thiêng.
Ở đâu đó nếu Trang Vũ nghe thấy, tôi biết cô nhận ra tôi hát cho cô, vì cô trong giây phút ấy. Ngay khi Can Bình đánh đàn ngày hôm đó, tôi nhìn ra khung cảnh êm đềm sau hỗn loạn vừa đi qua, đột nhiên những từ ngữ ấy đến với tôi vô cùng rõ nét. Tôi không còn hiểu Trang Vũ đã chịu đựng thế nào, mà sức nặng ấy đè lên tôi ngay thời khắc ấy. Cô ấy đi tìm giây phút bình lặng êm đềm khi nhìn thấy hỗn loạn không dừng xung quanh.
Trang Vũ nếu có lỗi, thì là lỗi nhìn ra sự thật quá sớm, cô đi vào vùng đất không còn bóng che mờ khi còn quá nhỏ. Không thể trách ai cho điều đó, cô ấy cũng không tránh đi đâu được. Tinh thần cô khi ấy chưa đủ sức để gánh vác những thứ cô nhìn ra, cô đã cảm nhận mọi đớn đau xung quanh chảy vào bản thân mình. Cô đơn giản là không thể đối phó với nó một mình. Còn mọi người bên cạnh, có cả tôi, khi nhìn vào cô và nghe cô nói, họ ngỡ cô đang nói về thứ cô đã nắm được trong tay. Không, không ai sỡ hữu nỗi đau mà Trang Vũ nhìn ra ở sâu thẳm, nó ôm chặt lấy và cô bị nuốt chửng.
Mỗi ngày sau buổi tưởng nhớ ấy, tôi lại nghĩ về Trang Vũ một chút. Tôi hiểu cô ấy nhiều hơn và cũng hiểu mình nhiều hơn, tôi nhận thấy sự tự tháo gỡ đang diễn ra trong mình. Lạ thay, càng hiểu tôi lại càng ít nghĩ về cô ấy, ngày cuối tuần này tôi dường như không nhớ về Trang Vũ nữa. Giống như cô thẩm thấu hòa vào tôi, giải bày tháo gỡ cùng nhau và tiếp tục hành trình sống ở một thể thống nhất. Như một con người đi về phía trước !
Chủ nhật, cái cổng tầm vong trên bức tường màu hồng lần đầu tiên mở ra, nó được mẹ con Can Bình khai trương khi trời đang dần về chiều. Nghe Bo và Tai hứ hé mà nhìn ra cổng chính không có ai, tôi đoán được ngay nên có chút vui chờ đón họ. Vừa bước ra khỏi thềm nhà, chưa nhìn thấy họ mà mùi hương sốt roux bay sộc vào mũi.. Thì ra họ tự tay nấu món ấy mang qua cho tôi. Can Bình bước vào cùng nối súp trong tay cùng nụ cười trên môi của hai mẹ con, họ đồng thanh nói lớn “Chấm điểm dùm đi đầu bếp !”
Cả ba đã có buổi ăn uống cười đùa thật vui, hai mẹ con nói không ngớt về quá trình học và làm món này ra sao. Tôi kể họ nghe về cô bé bán nấm rừng và những gì tôi đang viết, Mosa giơ tay lên bảo hãy để nhân vật gặp người tí hon, giải cứu họ khỏi mấy kẻ xấu trộm đồ trong rừng. Thật là một cú bẻ lái cho toàn bộ những gì tôi muốn hướng tới, nhưng thú thật đó là ý tưởng không tệ. Rồi cô gái nhỏ nhắc đến cháu trai tôi, lúc đó tôi mới biết Can Bình gọi nó là chàng trai lịch lãm, Mosa kể lại vài thứ kỳ lạ nó thấy khi chiếc xe ô tô đánh lái tránh hai đứa. Tôi và mẹ nó đều đồng ý có thể do đèn chóa sáng quá, hay đang sợ hãi nên nhìn ra ai đó đã đứng ra ngăn vụ tai nạn trước đầu xe. Nó cương quyết không tán đồng, bị bọn tôi trêu thế là dỗi đi ra ngoài vườn chơi với Bo và Tai. Tôi pha ít trà lá vối để uống, đến giờ chúng tôi mới có dịp ngồi lại nói về ngày chủ nhật trước đó.
– “Mọi thứ trôi nhanh quá nhỉ, mới đó hết một tuần rồi. Trước đó em rất háo hức và tưởng tượng ra điều gì đó rất đẹp diễn ra. Rồi không có gì giống hình dung cả, xong thì cũng đi qua. Cảm giác như chưa có gì xảy ra vậy” – Can Bình nhìn ra vườn như đang nhìn lại ngày hôm đó.
– “Ừ, chắc những thứ bên ngoài là vậy. Nhưng em có thừa nhận đó là một ngày thú vị không ? Ý anh là nó mang lại đủ mọi cảm giác”
– “Thiệc tình hoang mang lấn át em khi không thấy Mosa ở đâu trong hỗn loạn. Em đã ôm nó chặt đến mức làm con bé đau, lúc đó em sợ hãi lắm. Nhưng con bé gỡ tay em ra, nó bảo mình không sao, rồi kể câu chuyện hồi nãy về ai đó bảo vệ hai đứa. Điều làm em bĩnh tĩnh sau đó là, Mosa hỏi em là vì sao mọi người đang buồn quá vậy mẹ. Vậy là em đàn luôn, không nghĩ gì cả. Con nít nó hay thật anh, nó nhanh chóng vượt qua và ngay lập tức nhìn xung quanh”.
– “Đồng ý, trẻ con nó không chìm trong một niềm vui hay nỗi buồn quá lâu. Bởi vậy nó bị trêu là cải lương đấy, như vậy cũng thật tốt phải không ?! Ngoài ra bọn trẻ hay để ý bầu không khí xung quanh, chắc vì nó ít để tâm hơn vào bản thân. Ý anh không phải tất cả điều ấy là tốt, mà người lớn hình như quên mất mặt tốt của những thứ ấy. Tạo ra một trạng thái trưởng thành cố định là điều gì đó rất tệ, anh đang miêu tả chính mình đấy” – Tôi cảm thấy thật thoải mái khi trò chuyện Can Bình, không phải sự gắn kết thấu hiểu, mà cởi mở để cả hai cùng va chạm.
– “Cũng không thể làm con nít mãi được, nhiều người cứ sống như trẻ con vô ưu vô lo, còn kẻ lại âu lo quá nhiều. Phải nói sao nhỉ, mấy ngày qua em nhìn lại mình, hình như em luôn phân cực trong mọi suy nghĩ và hành động. Ý em là khi thấy buổi nhạc tưởng nhớ sẽ giúp cho em, cho cha con họ và có lẽ cả anh, nhưng em chưa hỏi về người mẹ. Chưa kể do háo hức mà mình thu xếp chưa đúng cách, bỏ qua an toàn và những thứ thật hơn. Cái đầu mình cứ léo nhéo đến mức với mình chỉ có dòng suy nghĩ là thật, bỏ lỡ hết thứ bên ngoài. Em không biết mình có đang nói linh tinh khó hiểu không nữa, nhưng có lẽ mình phải theo dõi bản thân cho đến chết ấy”.
– “Anh nghĩ cũng đừng quá khắc nghiệt với bản thân, nếu không nó sẽ trở thành bộ tiêu chuẩn bóp nghẹt mình đấy. Như những người bạn chúng ta, dù lý do gì, hai chúng ta cũng không vô tội, nhưng khư khư nhìn về một hướng thì sẽ rất mệt mỏi. Vả lai, chúng ta đều cần nhiều giúp đỡ mà, đừng cố gắng làm một mình rồi không chỉ đọa đày bản thân, mà còn làm hại kẻ khác. Giống Van Gogh vậy, ông tài năng và nghiêm túc trong nghệ thuật, nhưng có vẻ ông quá hà khắc và không cởi mở khi coi xã hội là tác nhân duy nhất đè nén mình. Suy cho cùng chúng ta cũng là xã hội, và hầu hết khi ai đó dùng từ xã hội thì vẫn qua con mắt phán xét của bản thân” – Tôi không muốn có Trang Vũ thứ hai, Can Bình có thể nói đúng, có thể sâu sắc hơn tôi. Nhưng cách nói ấy rất dễ tự chuốc mê bản thân vào cô lập cực đoan.
– “Em hiểu ý anh, đó là nhắc nhở rất thật. Kể ra thì người bạn rời đi của em, cô ấy nâng đỡ và dẫn lối cả khi còn sống và lẫn khi đã chết. Có những thứ mình nghĩ mất đi, tan biến, nhưng bằng cách nào đó mọi thứ vẫn vẹn nguyên. Thậm chí chúng sông mãi, sống tiếp trong em. Không phải theo kiểu lưu giữ ký ức, mà là sống sinh động thật sự ấy. Nò tiến hóa cùng em, trở thành mình luôn vậy. Giống thê nào nhỉ, chúng nở hoa không ngừng, đúng rồi, flowering, em thích chữ này vô cùng” – Cô tươi tắn hơn khi nói về bạn mình, khác lần trước với chút u sầu.
– “Nếu em có dịp, thử nhìn một bông hoa nở, nhìn thật lâu và chú tâm, tiếp nhận một cách lặng lẽ. Em sẽ thấy nó không bắt đầu cũng không kết thúc. Xin lỗi anh lại lang mang mấy từ điên rồ rồi. Vì dạo này anh viết lại nên hơi ….”.
– “Không, không sao. Em sẽ thử nhìn, đừng lo, anh chưa phải người điên nhất em gặp đâu” – Cả hai chúng tôi cười lớn, làm thu hút Mosa và hai chú chó chạy vào trong.
– “Chú ơi, tôi nay con biểu diễn cùng mẹ nè, giống tuần trước. Chú dẫn Bo và Tai đi coi đi. Con sẽ làm tốt hơn khi thấy tụi nó” – Nó cùng hai người bạn mình chạy vòng tròn quanh chúng tôi.
– “Thôi Mosa, con không nhớ chú nấu ăn ban đêm cho mấy bác mấy cô đến ăn hả. Con hay khen mùi thơm đó” – Can Bình đẩy nhẹ ngón tay vào vai con mình nói.
– “Sao chú không làm ban ngày mà phải nấu ban đêm không vậy” – Con bé ấp úng nói.
– “Ban ngày chú phải chăm mấy bạn cây non, ban đêm thì chăm người lớn” – Hình như tôi dùng từ làm nó mắc cười, Mosa hăng hắc vặn vẹo thân người.
– “Vậy chú chăm chú là khi nào” – Mosa nói làm tôi tròn mắt nhìn Can Bình, cô tỏ vẻ như muốn nói “Em đối mặt chuyện này mỗi ngày”.
– “Trong những giấc mơ” – Tôi khẽ cười rồi xoa đầu nó nói.
Hai mẹ con đi dạo một mình quanh vườn một lát, tôi rửa chén và nồi để trả lại cho họ. Tiếng cười của con bé làm đầy đủ cho khu vườn này, một chút con người, một phần ngây thơ và niềm hy vọng sâu thẳm. Nó bảo chó của dì Sáu bị nhốt trong chuồng nên mặt buồn và hung dữ, còn Bo với Tai được đi chơi cả ngày nên hiền. Nó gài bẫy mẹ mình thôi chứ chẳng tốt lành gì, con bé chốt hạ bằng câu “Mẹ muốn Mosa hiền lành phải cho Mosa đi chơi nhiều như Bo và Tai”. Có lẽ tôi đánh giá thấp khi coi trẻ con nào cũng luôn luôn ngây thơ.
Chiều tối hôm đó, tôi ra ngoài cổng mở đèn trước quán ăn, hai mẹ con Mosa vừa lúc chuẩn bị đi diễn. Con bé chào tôi với chút lo lắng trên gương mặt. Đột nhiên tôi không nghĩ gì cả, khi họ vừa vượt qua thì tôi chạy nhanh theo gọi lại. Can Bình dừng xe, tôi thở hổn hễn nói với Mosa “Chú đi một mình, không có Bo và Tai được không ?”. Vậy là nó vỗ tay như trút bớt chút gánh nặng vậy. Tôi quay về nhà, viết dòng chữ để trước cổng, “Hôm nay tôi chăm sóc mình nên đi nghe nhạc”.
Rất lâu rồi không đi ra ngoài vào ban đêm, có chút bị sao nhãng với tiếng ồn và ánh đèn. Có lẽ thế giới sẽ mãi vẫn ồn ào, điên đảo và nhớp nháp như vậy, nhưng tôi không quan tâm điều ấy vào lúc này. Tôi đạp hết tốc lực trong bộ quần áo bình thường nhất, tròi mát mẻ sau cơn mưa phùn trước đó ba mươi phút. Đến trung tâm, tôi bối rối khi chen vào đám đông, nhưng bình tĩnh lại để tìm mẹ con họ. Bất khả thi trong biển màu sắc trang phục rực rỡ lễ hội, tôi tìm lịch tiết mục biểu diễn rồi thấy Mosa sẽ ra sân khấu trong hai mươi phút nữa. Tôi đi dạo ra xung quanh, không khi yên ả chỉ còn lại âm vọng từ đám đông, phù hợp với tôi hơn nhiều.
Rão bước đến khu vực giếng trời giữa trung tâm, có cây to um tùm lá với bộ rễ trồi lên và cái hốc ở thân rất đâc biệt. Mùi hương cây thân thảo và đất sau mưa thật dễ chịu, tôi chợt nghĩ về Trang Vũ. Nếu cô ở đây, có lẽ đột nhiên đàn đom đóm sẽ xuất hiện, cô ấy luôn đi cùng những điều đẹp đẽ như vậy. Bất chợt, trong gió ngân lên tiếng gì đó vang dài, tôi tưởng rằng nhạc cụ từ sân khâu đằng xa vọng đến. Không phải, là tiếng chuông gió ở đâu đấy không rõ.
Tôi đi xuống gần ghế đá dưới gốc cây, hình như đâu đó bên đấy. Lại càng gần âm vang càng rõ, tôi ngờ ngợ nó vọng ra từ góc cây. Ai lại treo nó vào đó sao, tôi tự hỏi. Ngồi chồm hỗm dưới gốc cây, cái hốc tối ở trước mặt, tôi do dự. Bỗng có ai đó đi từ đằng sau đến, bóng đèn gần đó hắt vào tôi nhận ra là Tú, bạn của Can Bình hôm trước.
Cậu thiếu niên tiến sát tôi, ngôi chồm hỗm bên cạnh. Cậu không hề nhìn sang mà hướng thẳng vào hốc cây, rồi Tú nói “Vậy là có ba người nghe thấy”. Tôi ngạc nhiên lắm, nhưng tiếng chuông nhè nhẹ thu hút tôi nhiều hơn. Vậy là tôi lòn tay vào trong, lục lọi khắp nơi, thật không tin được nó lại ở đó. Cái chuông gió bằng đồng nhỏ xíu, hình dạng không có gì đặc biệt, chỉ có tiếng vang của nó rất xa. Hai chúng tôi đưa lên cao, ngước mặt nhìn lên trời, một bên ánh trăng bên còn lại chuông gió. Tôi bất giác thốt ra : “Cuối cùng em cũng để anh tìm ra”.