Tôi biết những lời nói đêm đó là những điều thật lòng của Can Bình, nó không giống những kiểu gào thét chứng minh mình đúng, khi nghe một điều chân thành luôn khiến người ta ghìm mình lại và suy ngẫm thêm. Vả lại, vài hôm trước tôi cũng nghe cô ấy tâm sự cùng bà nội mình trong đêm, những lời mà chắc cô không muốn kể với ai. Ở cuối bức tường hồng có mảng tường rào cũ không xây mới ví chúng là phần sót lại nối với căn nha gỗ bên ấy, hồi đó họ xây tạm không cho chó bên đó lủi qua nhà ba mẹ khi tôi còn nhỏ. Ở đó, ba Can Vũ trồng một ít rau, đôi khi tôi vẫn chào hỏi ông rồi nói vài chuyện vặt về trồng cây, người đàn ông kiệm lời không hề mơ màng như vẻ ngoài. Tối khuya hôm ấy, tôi nghe có tiếng chú chim non kêu sau một cơn giông to trước đó. Chột dạ nên tôi ra vườn tìm, tình cờ thấy ánh nến đi qua lỗ gạch vỡ của mảng tường cũ. Thật không phải phép khi nghe lén chuyện người khác, nhưng tiếng khóc của cô làm tôi khởi lên chút lo lắng. Người ta không nên bỏ quên một người khóc một mình trong đêm, ai đó phải nghe thấy họ, dù là không lộ diện.
Cô ấy bảo có chút bối rối với chuyện cùng người đàn bà ở trung tâm, một chút thấy kỳ quặc nhưng lại thấy ấm áp và muốn thời khắc ấy tiếp diễn lâu hơn hay lặp lại. Nhưng cô cũng không hiểu rõ cảm giác ấy của mình là gì, nó vừa quen thuộc lại vừa lạ lẫm, “cứ như thể nó ở đó từ rất lâu nhưng con chưa bao giờ nhìn thẳng vào nó”, cô nói vậy với nội mình. Can Bình nhớ lại và băn khoăn liệu rằng những ngập ngừng không muốn kết hôn của mình năm xưa, là do không tin tưởng đàn ông với những lời nói cay nghiệt của dì Sáu trong quá khứ trôi vào đầu, hay sâu hơn nữa cô đơn giản không coi đàn ông là một nửa mà mình cần thiết, đó có thể là đàn bà, cô ngờ vực nên cảm thấy thật mơ hồ. “Nhưng giờ Mosa vẫn phải là ưu tiên của con”, cô thở dài rồi nói vậy với nội mình ở đâu đó bên trong.
Rồi cô đi đi lại lại, “Mối quan hệ của mình với chị ấy khi xưa là gì”, tiếng bước chân lẹp xẹp cùng những câu nói tương tự vậy, tôi không rõ Bình nói về ai và khi nào nhưng có gì đó day dứt và muốn được biết. Sau vài phút với chuyến du hành nào đó, cô lại ngồi xuống bên ánh nến, cô lại kể tiếp về những hoài nghi cho nội nghe. Cô nghĩ mình thiếu thốn tiếp xúc thể xác quá lâu, cộng thêm chán ngán người chồng lãnh đạm, nên có lẽ một cú chạm cùng sự quan tâm của chị giám đốc khiến dục vọng của cô nổi lên lấn áp tất cả. Và cô khóc, tiếng nức nở trong đêm làm người ta phải nhìn sâu vào thân phận con người, vượt lên trên những phàm tục, thứ mà hầu hết người ngoài kia mang ra để phân tích cãi nhau xem ai đúng, xem thế nào là công bằng và còn đòi quyền về dục vọng của mình.
– “Con muốn được ôm thôi nội, khi ôm Mosa cảm giác như mình đang cầu xin nó hơn là yêu thương nó, cầu xin nó trao cho con tình yêu thương và đừng rời xa con càng lâu càng tốt. Con thấy mình thật xấu xa vì còn không biết con có thương con mình không nữa, hay con chỉ đang cố bám vào nó như điểm tựa mà tìm cái cớ sống tiếp. Con muốn được ôm chứ không phải ban phát cái ôm giả tạo, con không có thứ gì để cho đi trong cái ôm của mình. Con sợ quá nội, có khi nào từ đây tới lúc chết không ai ôm con nữa không, Mosa và người đàn bà kia cũng chỉ là thứ con lợi dụng để đánh lạc hướng nỗi cô đơn này. Đàn ông hay đàn bà, con cái hay người dưng, khác gì nhau đâu khi chẳng có tình thương nào mà chỉ là dục vọng và trách nhiêm nặng trịch” – Can Bình nói tới đây thì dừng lại nức nở không nói được một lúc.
– “Không đâu nội, cháu nội chắc không bất hạnh đến mức đó dâu. Có lẽ con đã từng yêu thương ai đó nhưng đánh mất nó, như mảnh ghép nào đó con lỡ vứt đi mà không hay biết nó quan trọng nhường nào. Mấy ngày qua con luôn nhớ về chị ấy, mỗi lần như vậy con lại vừa như đóa hoa rực rỡ sau đó tàn lụi vậy, hình như con quên mất điều gì đó về chị mà quan trọng với con lắm. Con không biết nữa, thật rối bời, con muốn gặp lại chị ấy vô cùng mà sao cứ như chị ấy từ chối con rồi bịt hết tất cả ngõ để tìm được vậy”.
Cơn gió bỗng nổi lên lần nữa, không có chú chim nào rơi xuống mà ánh nến tắt lịm, Can Bình ngồi đó chút nữa mới đi vào nhà. Vì không muốn tạo ra tiếng động nên tôi không di chuyển từ lúc đầu, đến khi cô ấy đi vào tôi mới tiếp tục tìm chú chim non. Nó rơi từ cành cao xuống đống lá xoài khô, may sao nhánh cây từ cơn giông thứ hai không đè trúng nó, tôi bế nó lên mang vào nhà. Chắc nó cũng đã nghe hết lời cô gái bên kia bức tường nói, lúc này nó cũng chỉ muốn được ôm, tôi cho nó vào hộp giấy cùng vài cái chân. Lúc sa cơ lỡ vận thì sinh vật nào cũng chỉ cần có vậy, còn tôi thì sao, mấy lời Bình nói làm tôi nhớ về Trang Vũ đến lạ.
Sau hôm đi cùng thằng cháu đến những nơi trong tập ảnh cùng ống vẽ, tôi nhớ ra đôi điều về Trang Vũ nhưng lại không có gì cụ thể. Lạ thay, thứ tỏ tường nhất lại là sự khích lệ, lắng nghe, và bên cạnh mỗi khi nghĩ về cô ấy, nghe thấy tiếng chuông gió hay xem bức hình tranh vẽ, tất thảy cảm giác ấy như bảo tồn nơi những món đồ vật. Bằng cách nào đó những ký ức rõ nét của tôi về cô ấy phai mờ, tôi không chắc nguyên do, nhưng người ta đâu chỉ có nhớ dữ liệu do giác quan ghi nhận. Đằng sau tất cả vạn vật, sự kiện, câu nói, bức tranh, lời văn, màn ảnh là thứ sâu hơn, dao động mạnh hơn chìm ẩn bên dưới. Chúng không dễ mất đi vì tôi tin nó nằm ngoài vật chất, có thể không hề ghi nhận trong não bộ mà lãng vãn quanh ta, thứ nhiều người sẽ gọi là bóng ma qua khứ.
Tôi hiểu rõ cảm giác Can Bình nói, bông hoa nở rực rỡ rồi lụi tàn khi nhắc đến chị bạn nào đó của mình trong quá khứ đêm hôm ấy. Những điều đã mất hay không còn ở quanh ta, nó ẩn chứa niềm vui của tình thương lớn lao mà cũng là tiếc nuối xa cách, khổ sở phải chăng cũng vì ta luôn muốn níu giữ sống cùng một trong hoa, hoa tàn hoa nở. Có những thứ ta muốn chúng biến mất vĩnh viễn, rồi nghiệt ngã thay chúng luôn nở rộ khi đúng thời khắc, còn có thứ muốn mãi tỏa hương thì đời ta lại đang trong hoan mạc khô cằn. Ta không thể làm chủ hoa tàn hay nở, tàn nở có chăng chỉ là phản chiếu của trạng thái sống chính chúng ta. Mấy ngày qua tôi thấy như bông hoa trong tôi nở rộ, chào đón Trang Vũ và nhiều thứ đẹp đẽ khác quay về, dù cô ấy đã chết nhưng rung động sâu thẳm kia vẫn còn, dẫu chưa thật rõ ràng trong tôi lúc này.
Tôi đã định hỏi mẹ mình về Trang Vũ vì tin rằng bà hiểu rất rõ chuyện, thế nhưng vài hôm sau khi nhớ ra thì bà lại đi du lịch cùng hội bạn Yoga của mình, tôi đành làm trông trẻ suốt một tuần sau đó và phải đợi chuyện kể từ bà như bụi hoa chờ cơn mưa đến để nở rộ. Nhưng ai mà biết được khi mưa cũng có thể làm úng chết cây hoa. Nhắn tin người thứ hai có thể biết chuyện là chị tôi thì lại quá bận rộn rồi hẹn cuối tuần về rước con sẽ kể toàn bộ chuyện cho tôi, kết thúc tin nhắn chị còn hỏi “Có thật mày không nhớ gì không, và có chắc muốn nghe không ?”. Tin nhắn làm tôi có chút ngờ vực, như thể ai cũng biết rất rõ mọi việc, trừ tôi ra vậy. Dù sao vẫn phải đợi.
Dạo này Can Bình có vẻ bận rộn, tôi nghe cô hát nhiều hơn mọi khi, trước cả lúc cô và cháu họ tôi gặp nhau cho việc gì đó không rõ. Kể ra thì có duyện với nhau, chỉ cách một bức vách, có muốn không biết gì về nhau cũng khó dù mọi thứ đều không rõ ràng. Ngẫm lại thì đôi khi chúng ta quá tự tin rằng mình biết hay hiểu về ai đó, trong khi một con người có vô hạn kết nối nếu mở rộng không gian thời gian soi chiếu, thứ duy nhất chúng ta biết vốn dĩ là chút hương hoa thoảng qua trong gió của bông hoa đã đi qua bao giông tố cuộc đời. Trên người ai cũng còn đọng lại dư vị của hành trình sống, dẫu nó có thế nào, làm ai khó chịu hay thương yêu thì cũng mang trong mình những ẩn khuất khó nói hết. Giống như mùi hương mà cô dược sĩ thích tinh chiết cây cỏ tôi gặp lại vài ngày gần đây, người có tính cách quái dị, nói chuyện luôn như từ một thế giới của riêng cô và cây cỏ bước ra rồi ở lại với con người một chút.
Vài ngày trước cô ấy ghé mua hạt giống hoa màu, một ít vạn thọ xưa có thể ăn lá cùng mướp hương trái dài và tía tô lá nhỏ màu tím. Lúc ấy tôi thỉnh cầu được chiêm ngưỡng bộ sưu tập hương hoa cô mới thu thập trong năm qua, không ngờ vài hôm sau có ghé qua với chuẩn bị như dự hội chợ triển lãm dư hương quốc tế. Cô đóng một thùng đựng lọ hương bằng gỗ lồng mức trắng toát, bề mặt gỗ vun vãi những vệt màu mà cô bảo cũng từ cây cỏ, từ đậu biếc cho tới mồng tơi và gấc. Trông từ xa nó giống hộp đánh giày cỡ to, bên trong được chia thành các ngăn nhỏ xíu đựng vừa lọ thủy tinh nhỏ như chai rượu mini hay có trong khách sạn hạng sang. Phía dưới nắp hộp là các ngăn hốc ẩn để chứa vài dụng cụ, tôi tin do cô tự chế để có thể cho người khác thử ngửi những tác phẩm của cô. Chút bông gòn còn dính hạt bên trong, mấy chục cái que nhỏ xíu đều có đầu buộc bông bé tí, còn có cả mấy cái ống để rút dung dịch trong phòng lab và mấy lọ trống để cô tặng người nào thích.
Cô say sưa kể câu chuyện về chúng từ đầu mà có, khó khăn gì trong quá trình tinh chiết, dù không hiểu nhiều về hóa học nhưng nghe thôi đủ thấy cô tận tâm với thú chơi của mình, hơn xa kẻ làm nghề nào cũng nửa vời như tôi. Sau khi giới thiệu về công trình mình tự hào, cô khoe với tôi về dự án sắp tới làm tôi vui kèm chút xíu ngạc nhiên. Sau vài lần ghé vườn anh họ của tôi xin cây, hai người nói chuyện hăng say về thiết lập khu vườn đa dạng sinh học bên trong vườn trái cây lâu năm của anh ấy. Cô có nhiều kiến thức khoa học cùng phương pháp, còn anh tôi thì có điều kiện và không thiếu kinh nghiệm thực tế, cả hai đều có mục đích riêng nhưng hòa hợp trong một dự án nên đang dần hình thành ý tưởng. Chẳng rõ anh tôi thuyết phục vợ mình kiểu gì, nhưng tạm thời cứ vui cho bọn họ, thấy vẻ mặt háo hức của cô tôi cũng mừng lây.
– “Hay thật đấy, hương thơm của cô bắt đầu bay xa theo nghĩa bóng rồi nhỉ ?” – Tôi mời cô ly trà hoa cúc cổ hái trong chậu trước nhà, sau khi đi qua những vùng đất mùi hương của cô mang lại.
– “Dù gì cũng không phải mùi của tôi, làm sao để lấy mùi của một con người ?” – Cô vừa nói vừa nhìn trừng mắt vào tôi rồi cười khèn khẹt nói mỉa mai “An tâm tôi không tống anh vô thùng rồi tẩm ướp lấy mùi như trong phim Perfume của Pháp đâu”. Hai chú chó như nghe thấy nên sủa lên inh ỏi, mong sao cô đừng bị ám ảnh đến mức đó, bộ phim cũng chỉ là tượng trưng cho tinh thần tận lực mà thôi.
– “Phim đó tôi rất thích, nhưng đôi khi điện ảnh rơi vào đầu không đúng người lại thành ra điên rồ, mà không phải điện ảnh không, hầu như loại hình truyền đạt nào cũng vậy”.
– “Im lặng thì không, nó luôn đúng” – Vẫn ánh mắt và vẻ mặt như đang ở nơi nào không phải thế giới này, cô nói rất quyết đoán.
– “Im lặng ?” – Dù có chút hiểu cô nhắc đến điều gì nhưng muốn hỏi xem cô nghĩ gì.
– “Nó giống bên trong mỗi sinh vật có mùi hương mang tần số riêng, không khác phổ ánh sáng lắm. Chúng bị chìm xuống dưới bởi vô số mùi hương và dao động nhốn nháo xung quanh, chỉ có im lặng giúp chúng hiển lộ bên trong chúng và chi riêng chúng nhận ra, chúng cũng nhận ra chính im lặng đó. Những thứ thể hiện ra bên ngoài càng dễ nhận biết thì càng chỉ là giả, nó là tổng hợp của quá nhiều thứ nên làm ta kích thích, cái ta nhận ra là hỗn tạp chứ không phải tinh chất. Thành ra tôi làm ra tinh dầu hương của chúng vậy thôi, chứ mũi tôi thừa biết chỉ có trong quá trình làm tôi mới nhận thấy mùi thật sự của loài cây tôi đang tiếp cận, mấy dung dịch trong lọ này chỉ là thứ cấp để khoe khoang bày tỏ trong thế giới loài người cho vui, còn thế giới thật của chúng sinh ra rồi chết đi ngay lập tức” – Cô nhắm mắt nghĩ rất lâu trước khi trả lời, hình như cô phải nhìn vào đâu đó sâu bên trong cô rồi lôi ra lời giải thích dù cô biết chúng chỉ là mớ từ ngữ vô ích.
– “Vậy tức là mùi hương, hình hài bên ngoài càng thu hút càng nhiều hỗn tạp, ý cô là vậy ?” – Thú thật tôi bị cuốn hút vào thế giới của cô hơn tìm câu trả lời.
– “Tôi thì nghe và ngửi thấy sự cầu cứu, chúng kêu gào thông qua màu sắc và âm thanh mùi hương như tính bù trừ cho hiện hữu của mình vậy. Càng yếu ớt càng thu hút nhanh chóng” – Vẻ mặt cô buồn làm tôi thấy rất lạ.
– “Cô làm tôi nổi da gà này, sao lại là kêu cứu ?” – Dù nghe cũng có lý nhưng lời cô ấy làm tôi rùng mình vì nó dường như rất thật với tôi, chỉ là tôi chưa nhìn rõ như cô ấy.
– “Đi ra đường mấy con mụ chết nhát nhất khi bị va chạm là la to nhất, nghệ sĩ kém năng lực thường làm người ta chú ý càng nhiều càng tốt. Tôi không nghĩ họ tham lam hay thèm khát gì đó như mấy người theo tôn giáo nói. Sâu bên trong họ tôi nghĩ họ đang cầu cứu vì cái thứ mùi nguyên thủy của họ bị nén chặt không thể thoát ra. Bởi vậy chiết tinh hương dầu hay giả kim thuật mang y nghĩa lấy ra căn nguyên của vạn vật, về phía con người chúng ta thì có lẽ có một bản thể nguyên sơ nào đó cần tìm ra. Tôi tin chúng độc đáo mà không dị hợm, nhưng anh biết đấy tôi nghĩ mình cũng chỉ là kẻ đang kêu cứu” – Cô nói xong thì đứng lên vươn tay lên cao xoay một vòng nói lớn “Xoay như vậy để lực ly tâm làm văng đi nỗi dồn nén bên trong cơ thể”, rồi cô cười tươi khi dừng lại trong tiếng Bo và Tai đang hứ hé đùa nghịch dưới chân.
– “Xin lỗi, tôi im lặng vì nhớ tới người bạn mình, người mà tôi kể cô lần đầu gặp là tôi có nhiều linh cảm nhớ ra cô ấy. Cô ấy cũng luôn rất thơm và rạng rỡ một cách đáng ngưỡng mộ. Điều cô nói vừa rồi khiến tôi nhớ ra hình như cô ấy luôn là người khích lệ, cho tôi lời giải ở mọi vấn đề, tôi tự hỏi cô ấy cũng đang kêu cứu hay không ?” – Tôi im lặng khá lâu rồi tôi thấy cô ấy thu dọn đồ đạc nên mở lời nói tiếp.
– “Có thể lắm, thà điên khùng như tôi vì đôi khi làm cho bản thân mình trồi lên đi ra ngoài. Một số người luôn giữ một kiểu ổn định thì tôi nghi ngờ họ đang kêu cứu, hoặc tệ hơn là bị bề ngoài do xã hội bồi đắp che đi tất cả. Khi cô ấy gặp anh, có thể đó là con người cô ấy nghĩ sẽ mang lại lợi ích lớn nhất cho anh hay người xung quanh chứ không hẳn là thật. Mà tìm ra cô ấy rồi chứ, anh đợi đủ lâu chắc sẽ gặp lại thôi, đến lúc ấy quan sát thì biết thôi”.
– “Đáng ra tôi phải quan sát sớm hơn” – Bên trong tôi có gì đó nghẹn lại.
– “Không muộn đâu, nếu anh quý mến cô ấy thật lòng” – Cô gái mùi hương lên xe rồi quay lại nói.
– “Muộn rồi, cô ấy chết lâu rồi”.
– “Mùi hương cô ấy vẫn không thể chết, quan sát anh sẽ thấy. Có khi anh lại tìm lại được từ những người quanh mình đấy, ngửi thử xem, anh có nhiều hơn một cái mũi đấy” – Lần đầu tiên tôi thấy cô ấy điềm đạm và con người khi nói chuyện đến vậy, cô cười rồi nổ máy xe ra về.
Có ấy nói không sai, dẫu cho bằng cách nào đó tôi quên đi chi tiết về cuộc đời trước kia khi còn Trang Vũ ở quanh đây, thì vài tuần qua tôi đã nhặt nhạnh mỗi nơi một ít từ những dư hương còn sót lại, vô tình hay cố ý quay về đánh thức tôi sau chuỗi ngày lạc bước. Nhưng còn gì đó vẫn chưa đủ, bức tranh vẫn mơ hồ và dường như là thiếu những mảng ghép từ tôi là chính. Khép mình lại một thời gian dài, luôn lưỡng lự khi muốn chia sẽ điều gì đó tận sâu bên trong, tôi cho rằng người khác sẽ không thể hiểu nhưng thật ra là do tôi còn chưa hiểu thấu đáo mình. Tôi nói chuyện với những người đến đây như cách Trang Vũ đối đãi với tôi khi xưa, luôn có câu trả lời cho họ. Có thể cô dược sĩ kia nói đúng, kẻ yếu thường luôn cố gắng nâng đỡ người khác với mong mỏi nhận lại được điều tương tự. Họ cảm giác sâu bên trong mình cần được giúp đỡ nhưng lại không dám nói ra, họ dùng cách nổ lực giúp kẻ khác như một cách kêu cứu cho chính mình. Liệu ngày xưa tôi có phải là một kẻ kêu cứu, chục năm trước mọi người nhìn tôi thế nào ? Tối đó tôi tìm về những mảnh ghép ấy qua người bạn còn sót lại là An.
Trong những năm đại học người tôi nói chuyện nhiều nhất chắc là chị tôi và An, người bạn liên kết nông nghiệp online với tôi vài năm qua mà tôi đã kể. Thật ra nói là thân thiết hay thấu hiểu thì chắc là không, nhưng cơ duyên đưa chúng tôi gặp nhau từ việc học, thực tập đến công việc khi ra trường. Trước khi mỗi đứa một phương thì hay thâu đêm suốt sáng nói đủ chuyện trên đời, có lẽ cũng chỉ để giảm bớt nỗi cô đơn nào đó trong tôi.
An kể anh bị ấn tượng với tôi khi lần đầu xuống học, “Tuần đầu tiên mày đã có cả nhóm bạn đi ăn trưa cùng “, câu nói của An làm tôi chưng hững không biết cậu ấy kể về ai. Nhưng nghĩ lại thì không lạ khi chúng ta thật sự đôi lúc thay đổi bề ngoài rất nhiều sau những thời khắc nào đó trong đời, ta vẫn có thể cười có thể khóc nhưng sâu bên trong vẫn là thứ như cũ. Tôi nghe An nói tiếp, cậu ấy bảo kỳ lạ rằng tôi luôn tránh các quan hệ khác giới dù chẳng có ai xì xầm về giới tính của tôi, “Mày luôn chỉ làm việc xong với bọn con gái rồi thôi, hiếm khi có bên lề trừ phi liên quan công việc cụ thể”. An nói tiếp rằng ai hỏi gì thì tôi bảo rằng mình không cô đơn nên chưa cần bạn gái, bọn bạn lúc đó đoán tôi có người yêu ở trường khác hay có đứa đồn rằng tôi lấy vợ ở quê rồi.
Sau một hồi bị cuốn theo câu chuyện thời đại học, những cái tên cũ được nêu ra, cả hai kể hết chuyện này tới chuyện kia trong tràng icon cười toe toét. Có người vẫn làm nghề đã học, kẻ thì bệ rạc trong rượu chè, vài bạn quay vào vòng xoay cuộc sống bình thường rồi chẳng còn liên lạc nữa. “Đời mà”, cả hai cùng chốt lại một câu như vậy chứ cũng không biết đời là cái gì.
Một khoảng lặng giữa cuộc chat online, đêm cũng xuống lạnh hơn, tiếng hát của Can Bình chen vào không gian tĩnh mịch quanh tôi. Là bài cô viết lời cho khúc nhạc của Sakamoto, lần đầu tôi nghe thấy giọng cô bên kia bức tường. Chợt tôi giật mình nhớ ra mình cùng Trang Vũ coi phim Merry Christmas, Mr. Lawrence khi mỗi người một nơi, bọn tôi còn đếm 1,2,3 để bấm nút bật cùng nhau, vậy là khi tôi học đại học cô ấy còn sống. Bất giác tôi nhắn cho An mà không hề chắc chắn bất kỳ điều gì, “Hồi đó mày có tao nhắc đến cái tên Trang Vũ không ”. An đã seen tin một lúc rất lâu nhưng không trả lời, tôi chỉ nghĩ chắc hắn bị vợ réo, nhưng lúc sau cậu ấy hồi đáp cho tôi về thời ký lạnh nhạt ấy.
“Có lúc đang ngồi học mày ra khỏi lớp rồi lấy xe đạp đi đâu đó, đến giờ ăn trưa quay lại với bộ dạng mồ hôi nhễ nhại”, tôi đã đi đâu qua lời kể của An mà tôi không nhớ. An kể tiếp nhiều lần thấy tôi nằm lăn ra hành lang ngủ rất sâu như thể cả đêm qua thức trắng, “Mắt đỏ như mạch máu mắt của mày bị nở ra do chứa cả tá thứ dồn ép”, đó là lời miêu tả về con mắt tôi khi ấy của cậu. Một thời gian sau theo An thấy thì tôi khá hơn, nhưng ít nói và chỉ chăm chăm việc học, ít đi chơi cùng mọi người nhưng mỗi lần uống thì lại say như bã hèm.
Cậu ấy kể rất nhiều chuyện khác lạ của tôi sau đó so với ngày đầu gặp, rồi cả những thay đổi trong lúc bắt đầu đi làm của hai đứa. “Nói thiệc nếu không quen nhau hồi đầu tao không muốn làm bạn mày thời gian đó đâu, bất ổn khó đoán mà ở gần như một tảng băng lạnh lẽo”, cậu chốt lại làm tôi một chút rùng mình. Hóa ra cái gọi là bản thân mình đôi khi lại lạ lẫm và không thể tự nhận ra, thế mà người ta cứ cho rằng chỉ mình mới hiểu mình. Giả sử lúc đó tôi là một kẻ hỗn loạn, làm sao còn nhận ra bản thân, chính tôi bây giờ nghe lời kể ấy còn mông lung vô cùng về hiện thực thật ra là gì. Thế nhưng, tôi tự hỏi, nó có liên quan gì tới Trang Vũ, vậy là tôi nhắn tin hỏi lại: “Nhưng mày chưa trả lời câu hỏi của tao về chuyện có nghe tao nhắc đến cái tên Trang Vũ chưa”. Lại là một khoảng lặng dài, không rõ cố tình hay vô ý mà xảy ra. Lát sau An video call cho tôi mà không nhắn tin nữa, điều đó làm tôi chột dạ đôi phần.
– “Sao, vợ ngủ rồi hay sao mà gọi ? Mày làm tao lo đấy” – Tôi nói khi nhìn ánh mắt có vẻ không thoải mái của An.
– “Sao tự nhiên mày lại nhắc cái tên đó lúc này ?” – An nhìn lên nhìn xuống một lúc trong tiếng thở sâu hỏi.
– “Đâu có gì, thì tại vô tình nghe ra và nhìn thấy vài âm thanh cũ, đầu tao cũng không hẳn nhớ ra mà mọi thứ xung quanh hướng về phía cái tên ấy nên phải hỏi mọi người xung quanh. Sao ? Mày biết chuyện gì à ? Thật lòng chẳng hiểu sao tao quên nhiều vậy” – Thấy vẻ mặt nghiêm túc của An tôi cũng chậm rãi giải bày, không đùa cợt.
– “Tao biết rồi ngày này cũng đến, chẳng ai quên nổi nếu đi qua chuyện như vậy ?”.
– “Chuyện gì kia ? Tao bắt đầu bối rối rồi đây, tao làm gì đó sai với cô ấy lắm sao ?” – Tay tôi đột nhiên có chút run lên.
– “Không không, không ai làm gì sai cả, chỉ là chuyện khó nói ra thôi”.
– “Nói đi, thời gian qua về quê sống và làm việc, dù không dám nói lòng tao bình lặng nhưng có vẻ đối đầu được mọi thứ rồi” – Tôi nghĩ một lúc nói chen vào vì thấy An vẫn yên lặng.
– “Có chắc mày muốn biết về cô ấy không, quan trọng đến mức đó sao ?” – Cậu ấy giờ đã nhìn thẳng vào mắt tôi dù chỉ qua gương điện thoại.
– “Quan trọng, tao muốn biết, cảm giác gì đó bị thiếu sót mãi không dứt ra được …” – Chưa nói hết lời thì An chen vào chi ba từ “Cổ tự sát”.
Đầu tôi như đông cứng, có tiếng kim loại trượt lên nhau kéo dài trong ốc tai, hàng loạt hình ảnh hiện lên không biết cái nào là thật làm tôi không sao xử lý kịp. An gọi to tôi trong điện thoại “Này, còn đó không, đừng như hồi đại học là tao mang họa đấy”, tiếng hét của hắn làm tôi tỉnh lại đôi chút. Tôi hít sâu vài hơi rồi mới phát hiện ra vài giọt nước mắt chưa chịu rời đi khỏi mi mắt, đến nước mắt của tôi cũng do dự như chính tôi. “Nói rõ hơn được không ?”, tôi chỉnh lại tư thế ngồi rồi lấy hai tay vuốt mặt liên tục vài cái mới hỏi An. Cậu ấy bảo chẳng ai thời đại học biết Trang Vũ cả, chỉ nghe tôi kể khi say rượu, mà hầu như chỉ nói ra lúc đã lăn ra ngủ chứ vài lần bạn bè dụ chuốc vài chai cũng không hé lời. An kể một thời kỳ tôi như cái máy làm cậu ấy rất lo lắng nên gọi điện hỏi chị tôi xem cái tên ấy có thật không. Chị tôi bảo An rằng gặp nhiều lần, chuyện trò thân thiết với mọi người nhưng chẳng nghe tôi hay Trang Vũ nói gì về gia đình hay bạn bè của cô. “Con bé như thể không có gì dấu ở trước mặt mình nhưng mọi thứ sau lưng lại chẳng ai biết gì”, An bảo chị tôi làm cậu khó hiểu pha chút ớn lạnh khi nghe lời nhận xét ấy về Trang Vũ của chị, hắn nhớ tới tận bây giờ.
– “Mày thật sự không nhớ gì cụ thể sao ? À mày có đang ổn không vậy, bởi vậy tao ngại kể hay hỏi lại là vậy” – An nói khi thấy tôi ngồi im suốt năm phút.
– “Tao cũng không biết sao là ổn nữa, tinh thần hiện tại ổn nhưng bức rứt sao lại quên được và chuyện gì còn thiếu lắm. Có lẽ lúc đó tao thật sự chẳng biết gì về cô ấy mà cô ấy biết mọi thứ về tao. Nhưng sao Trang Vũ lại tự sát chứ, lúc đó tao có biết lí do hay kể ra lúc say không ?”.
– “Không, bạn bè không ai biết cả, mày hỏi lại chị xem có khi mấy năm qua biết thêm mà không nói gì với mày” – An nói giọng trầm hẳn.
– “Ừ, thôi chắc hôm khác nói tiếp, cảm ơn kể ra cho tao, nó như ném cục đá khỏi mạch nước ngầm vậy, chuyện chết đuối hay cây xanh tốt thì chắc là chuyện của tao”.
– “Nói gì chết chết nghe ớn vậy cha nội”.
– “Không, tao không có ý chết đâu, chỉ là không thể lờ nó đi được nữa dù có đau lòng đến đâu, giờ mình cũng sắp già rồi, chai sạn cả rồi đâu thể giả vờ lạc quan”.
Tay tôi vẫn còn run lên sau đó, hơi thở không đều dù đã cố dằn lại để An bớt lo lắng. Một cảm giác tội lỗi bao lấy tôi, có thể tôi không làm gì dẫn đến cái chết nghiệt ngã của Trang Vũ nhưng lãng quên cũng là một cái tội. Điều gì đã xảy ra có thể tôi không bao giờ biết đầy đủ, tại sao một con người quyết định ngừng sống thì những kẻ cố níu giữ sự sống như tôi làm sao hiểu được, dù có bao nhiêu ngôn từ ngữ nghĩa trôi nổi trước mặt. Ngay cả khi đó không phải Trang Vũ, thì khi một con người tự sát cũng khiến ta đau lòng, ta không rõ chuyện gì nhưng biết họ giống ta đã chịu đựng quá nhiều với nhiều thứ quái quỷ ngoài kia. Nếu tuyên án cho cái chết của Trang Vũ, liệu tôi có thoát tội không, cái thứ tội lỗi người ta nói tới chỉ là một lát cắt cuối khi sự kiện xảy ra, nhưng bối cảnh những kẻ bên ngoài nhúng tay vào mỗi người một ít thì sao, có ai vô tội trên thế gian này chứ ?
Trong đêm đen của khu vườn tối, tôi dần bình tĩnh lại, không phải vì tôi tìm ra lời ngụy biện xoa dịu cho chính mình, mà vì tôi tìm ra lí do buộc phải tỉnh táo hơn. Tôi phải hiểu rõ chuyện này và làm lành với Trang Vũ và bản thân, ở mức độ tâm hồn hay cấp độ hạ phân tử đều phải làm cho được. Cái cảm giác muốn được ôm mà Can Bình nói chuyện với nội vài đêm trước trong ánh nến, tôi nhớ ra nó, lúc này tôi cảm giác trọn vẹn thứ ấy ở Trang Vũ và cả chính tôi. Chúng tôi bị thứ gì đó, vách ngăn nào đó, khoảng đứt gãy đâu đó mà không thể cho nhau cái ôm, nó vượt ra khỏi thứ tình cảm cá nhân mà là như những con người với nhau. Giờ đây tôi phải trao cho cô ấy và mình cái ôm vô hình, phải nhìn cho rõ và sống phần đời còn lại để bù đắp thứ gì đó đã mất. Có thể nó chẳng dể dàng đủ như triết lý xa xưa người ta rao giảng ngoài kia, mà chỉ đơn giản họ xứng đáng có nó vì đã tửng sống trong cuộc đời tôi và chưa bao giờ thật sự chết đi.
Gạt tàn thuốc tôi đi vào nhà, kéo cái chăn cho thằng cháu đang ngủ và lấy thêm áo lót để Bo và Tai ngon giấc trong một đêm lạnh lẽo từ trong ra ngoài. Tôi leo lên võng đung đưa, lại nhìn thấy cái bóng trên tường nhà đang mấp mấy nói điều gì đó như mấy tuần trước tôi chìm trong men rượu, giờ chúng vẫn ở đó thì thầm trong lúc tỉnh táo cùng sự bao bọc của khao khát bù đắp.
Lâu rồi tôi mới thức khuya như vậy, ánh nắng chiếu làm ấm cả căn nhà, tôi giật mình ngồi dậy không thấy Bo Tai cùng đứa cháu nhỏ ở đâu. Có tiếng nói của cả ba đứa tụi nó ngoài vườn, và cả ai đó khác, không lẽ nó mở cửa cho khách vào rồi bán hàng luôn. Lồm cồm đứng lên với chút rã rời cơ thể, những điếu thuốc đầu tiên sau nhiều tháng làm tôi hơi mệt, cố đi vào rửa mặt thì nghe ra đó là giọng nói mẹ con Can Bình. Nghe tiếng họ đi gần đến cửa sổ bên hông nhà bếp, tôi mở cửa ra chào hỏi, Bình vẫn kiểu xin lỗi liên tục về chuyện đi vào đột ngột. Chưa kịp nói gì thì cháu tôi hỏi họ có muốn ở lại ăn sáng không, còn khen rằng cậu nó nấu ngon lắm, thật là khó mà không hiếu khách khi ở cùng nó.
Ông cháu lịch lãm dẫn hai vị khách tiếp tục đi quanh tham quan, tôi nghe thấy Bình kể về căn nhà gỗ hồi xưa, mấy câu chuyện tôi nhặt quả cầu cho cô, mà thật lòng tôi chỉ còn nhớ cây nhãn đã không còn ở khoảng sản giáp ranh đó. Hồi đó khi nhìn qua thì thấy rất đông con nít đến học tiếng Anh, ký ức về sự ồn ào của tụi nó lấn áp mọi thứ còn lại. À phải rồi, chuyện cô ấy kể giúp tôi nhớ ra đúng là Bình hay mở cửa sổ nhìn sang, vài lần ném máy bay giấy lỡ tay lạc qua không phận bên này. Hình như cô ấy chơi với ai đó lớn hơn mình, phải rồi, tôi hay thấy họ ngồi ngoài sàn gỗ bên hông thòng chân xuống cá hát nói chuyện. Tán cây nhãn trên cao khá rậm, tôi chẳng thể nhớ nổi mặt Bình và người bạn kia, chỉ nhớ họ lúc ấy đều có mái tóc rất dài mà giờ Bình lại để ngắn cao hơn vai.
Tôi vẫn còn mệt nên nấu nhanh một ít cháo hành thịt bằm và khuấy ít trứng vào để hồi phục cho chính mình sau một đêm day dứt nhiều thứ, cảm giác tôi làm Thị Nở để cứu lấy chính tôi để tìm đường sống cho đàng hoàng hơn anh Phèo bên trong. Can Bình và con cô có vẻ thấy lạ lẫm với một ngôi nhà cũ chẳng có gì đặc biệt, họ nhìn quanh với chút ngại ngùng, nhưng cháu tôi luôn biết cách tạo không khí nên cả bốn nhanh chóng lên bàn cùng sự thoải mái. Trông cô khá hơn so với hôm anh chồng ghé qua làm không khí bên đó khiến cho cả xóm bàn tán, mấy ngày qua thấy cô làm việc với cháu tôi nhiều hơn và tập hát về đêm thường xuyên, mong sao cô không lạc vào công việc như tôi những năm tháng đại học tôi vừa tìm lại đêm hôm trước.
Hai đứa nhỏ húp vài phút là cạn chén cháo rồi lại tiếp tục bay nhảy ngoài sân cùng Bo và Tai, bỏ lại hai người quen cũ mà lạ lẫm ngồi ăn sáng, trong giấc mơ họ cũng không thể hình dung ra. Tôi hỏi cô thấy món đơn giản này thế nào thì cô gật đầu bảo rất tốt để nạp năng lượng cho ngày mới, it ra cô không xin lỗi và cũng không khen ngon lấy lệ. Tôi pha sẵn ít café nên mời cô một tách, cô bảo chiều tối nay có buổi tổng duyệt nên sáng nay cô xin nghỉ ngơi, vậy là cô đồng ý chọn khu vườn của tôi là khu nghỉ dưỡng tốc hành cho buổi sáng.
– “Ở đây giống thế giới trong một quyển sách văn học hơn” – Can Bình mở lời với nụ cười thoáng qua, trông cô không quá căng thẳng nhưng chưa thể cho mình thoải mái.
– “Vài người đến cũng nói những điều tương tự, không dễ dàng như cô nghĩ hay trong sách kể đâu” – Tôi cười nhạt nói.
– “Em có thể hiểu, vài lần nhìn và nghe thấy anh khá vất vả khi một mình. À xin lỗi em không có ý nhìn lén hay gì chỉ là tình cờ” – Cô nói xong thì che miệng.
– “Đừng xin lỗi nhiều quá. Ai mà chẳng một mình. Mà thôi, cô về đây ở lâu không, ý tôi là vì trước giờ không thấy nên tôi đoán cô ở tạm để thu xếp công việc mới hay đại loại vậy ? Chắc cô có gia đình riêng rồi nhỉ, Mosa hình như nhỏ hơn cháu tôi một tuổi” – Tôi lãng tránh những gì mình nghe thấy, cũng không mong cô kể ra.
– “Em ở đây lâu đấy, từng có gia đình. Không sao, hôm đó em nhìn thấy anh qua viên gạch thủng phía mảng tường cũ, chỗ ba em trồng rau, chắc là lỡ nghe hết rồi nên không dấu làm gì. Chắc anh nói đúng, ai rồi chẳng một mình” – Cô gác chân phải qua trái trông không lấy gì buồn bã nhưng có chút mệt mỏi.
– “À tôi cũng thấy cô chỗ đó, không ý tôi là phải rồi, hôm đó tôi cố giữ im lặng nên đứng im chứ không phải cố tình” – Tôi chợt nhớ ra ánh nến đêm đó nhưng chuyển hướng.
– “Không có gì tự hào nhưng chẳng xấu hổ, chắc chỉ là suy nghĩ khác nhau”.
– “Tôi tin là cô đã cố gắng rồi, vì trong giọng điệu hôm đó không thấy sự mất bình tĩnh” – Tôi thử mở lòng một chút cho chính mình dù trước đó muốn im lặng dừng lại.
– “Em không biết nữa, chỉ là em mệt rồi. Với em cũng không muốn Mosa phải thấy tranh cãi lâu hơn giữa ba mẹ nó. Thà dừng hẳn rồi tìm cách giải thích và bước tiếp. À kể lể nhiều rồi, sáng nay anh có làm gì không, tối khách đến ăn phải đặt trước món nên phải chuẩn bị mà đúng không ?” – Cô uống thêm chút café rồi ngồi thẳng lưng quay sang nói.
– “Tôi tiếp ít khách thôi, làm đủ sống, cô cứ ngồi thư thái nếu thích. Thật ra cửa rào tôi không bao giờ khóa, chỉ cần kéo ngang là vào được, chẳng có gì quý giá ngoài hai con chó nên khi nào muốn dẫn bé con qua thăm cây và chó thì cứ tự nhiên” – Tôi nói xong cô cười to làm tôi ngạc nhiên không rõ mình sai chuyện gì.
– “Không, em cười vì cách anh nói không có gì quý giá ngoài hai con chó mà nghe rất thành thật. Em từng có người bạn nói chuyện rất lạ lùng nhưng cũng y vậy, cứ như nó đi ra từ người chị ấy vậy. À mà dạo này còn gặp một cậu bé giống vậy, hơi khác chút vì mặt cậu tỉnh bơ khác với anh và chị bạn có vẻ gì đó nghiêm túc hơn” – Can Bình cười một hơi rồi giải thích.
– “Chắc tại cô ấy nói thật như tôi, với tôi ở đây mất cái gì cũng được, tụi chó như bạn thân của tôi vậy. Cô nên quý mến người bạn ấy, trong thời đại này người ta nói gì cũng điều chỉnh trước sau nên hiếm khi thấy sự thành thật. À mà tôi được một người bạn khích lệ thành thật khi còn trẻ và tôi phải tốn một thời gian dài mới cởi bỏ mọi thứ mà học theo cô ấy, tôi còn kém xa bạn mình, ở gần cô ấy cảm thấy như có thể làm mọi chuyện cùng nhau” – Tôi nhớ về Trang Vũ nói.
– “Bạn em cũng tạo ra cảm giác ấy cho em. Có lẽ đó là đặc tính của thành thật nhỉ, mà cũng phải thôi, khi mình giấu diếm thì sẽ tốn năng lượng để suy xét phơi bày. Một dạng công hao phí” – Cô tỏ ra thích thú nói nhanh suy nghĩ của mình.
– “Chắc là vậy, nói thì nói vậy, có lẽ cô ấy cũng có những điều thầm kín, cô biết đấy, không phải dối trá mà không thể hoặc không muốn nói ra. Thành thật đâu phải nói tuột ra hết một cách thô lỗ, châm chọc, tranh xem ai thành thật hơn” – Tôi nghĩ đến cái chết tự sát của Trang Vũ và điều tôi chưa thật sự hiểu hết.
– “Anh chắc quý người bạn của mình lắm, ánh mắt nói lên điều đó” – Cô giọng trầm buồn nhìn xuống đất.
– “Tôi không chắc lắm, ý tôi là làm sao biêt mình có thật sự quý ai đó không, chúng ta hầu hết đều chạy theo cuộc sống riêng rồi bỏ quên bạn mình. À không, xin lỗi tôi không nên đào sâu thêm. Sao cô trông buồn vậy ý tôi là … tôi có nói gì sai không ?” – Không hiểu sao càng nói chuyện tôi cảm thấy điều gì đó gắn kết với Can Bình, cứ như chúng tôi có liên quan với nhau rất mật thiết trước đây và cả ngay lúc này. Có lẽ lúc nhỏ tôi có chơi với cô ấy mà quên mất, giống như cái cách tôi chối bỏ Trang Vũ, chúng ta thường hay vứt bỏ những thứ thân thuộc đáng quý như vậy trong cái quá trình xã hội đưa ta vào trưởng thành còn gì.
– “Không không, em dễ bị đọc vị vậy sao, anh không nói gì sai cả. Chỉ là ánh mắt anh làm em ước gì ai đó nói về mình cũng như vậy. Và em cũng nhớ chị bạn hồi nãy em kể, anh nói đúng, có khi mình bỏ quên bạn mình mà mình không hay biết. Có quá nhiều điều bận tâm ở cái thời đại mà ai cũng khuyến khích người khác theo tiêu chuẩn của mình, có cả tỉ tỉ cái hộp quan tài tiêu chuẩn gắn mác cùng nhãn hiệu tự do, chúng làm tâm trí mình như chết ngạt vậy” – Cô ấy nói với sự lên xuống như một bản nhạc giao hưởng.
– “Hai người không còn gần nhau nữa à, vì khi cô nói bỏ quên bạn mình trông cô rất buồn”.
– “Em cũng không biết chị ấy còn ở gần đây không nữa, rất lâu rồi, từ hồi nhỏ xíu, chắc anh nhớ lúc còn cái nhà gỗ mà phải không ? Nghĩ lại tự nhiên trong lòng vừa rộn ràng vui lắm, mà cũng cái gì đó buồn lắm” – Cô vừa nói vừa chỉ tay phía ngôi nhà gỗ không còn nữa.
– “Có phải cô gái tóc dài hay ngồi hát cùng cô ngoài sàn gỗ phía trên gác không, chỗ có mấy cây nhãn, giờ thì nó bị ba mẹ tôi chặt trồng mai tứ quý rồi”.
– “À đúng đúng, trời, lúc đó anh nhìn thấy tụi em luôn à, xấu hổ thật đấy. Bọn em còn trộm hái nhãn nhà anh nữa. Này, anh có tình cờ quen chị ấy không ?” – Cô ấy nhìn chằm chằm tôi như thể rất muốn biết.
– “Không, tôi chỉ nghe hai cô hát rất vui vẻ rồi khi nói chuyện thì tôi không nghe lén chuyện con gái làm gì” – Vừa nói tôi lại nghĩ nếu là bây giờ tôi sẽ nghe lén.
– “Tiếc thật, vì em mất thông tin chị ấy rồi. Nói chuyện với anh khiến em thoải mái thật đấy, à không không anh đừng hiểu lầm, giống như gặp lại người anh họ lâu ngày vậy, cả khu vườn và anh đều cởi mở. Hai con chó cũng vậy, tên nghe thật ngộ, anh kinh doanh cũng ngộ, cái gì cũng phải nhìn một chút, nghĩ một chút. Lại còn được ăn uống miễn phí nữa, ở nhà em và Nị chắc anh biết Nị, lâu lâu hay nói về mùi thơm bên này bay qua là món gì, đôi khi em ngồi đoán xem anh và bạn mình bàn cái gì mà lâu dữ vậy. Hóa ra giờ em hiểu rồi, vì anh và bạn mình cởi mở nên câu chuyện nó trãi rộng như tâm địa con người vậy. Mà anh cứ gọi tên em là Bình, đừng cô và tôi, nói thiệc có chút sợ sợ, không hợp với anh lắm. Ý em là anh không phải kiểu người nghiêm trang đến mức kệt cỡm vậy” – Cô nói trong khi bưng ly chén xuống bếp.
– “À tôi còn nhố hôm lần đầu nghe thấy mẹ con cô, à không, anh xin lỗi, mẹ con Bình nói chuyện anh giật mình té lăn ra đất” – Chúng tôi nhớ lại rồi cùng cười.
– “Sốt Roux phải không, với chữ X là mùa xuân muộn” – Bình làm tôi giật mình khi nói vậy, sao cô ấy biết cách nói ấy của Trang Vũ.
– “Sao, sao em biết đánh vần như vậy ?”.
– “Không, chị Nị từng nghe lén anh một lần khi có khách hỏi đặt”.
– “Ra là vậy, đúng là tai vách mạch rừng. Mấy bức tường theo nghĩa nào thì cũng thật vô dụng, nó chẳng ngăn được gì ngoài sự thấu hiểu trọn vẹn nhau cả” – Tôi buộc miệng nói ra vì vẫn còn nghĩ về Trang Vũ.
– “Đúng thật, người muốn trộm hay hại mình thì tường không ngăn nổi, nhưng lại làm rào cản cho mọi người hiểu nhau hơn. Dù sao thì mùi đồ ăn thì không gì ngăn nổi, cái sốt Roux đó chắc hôm nào em sẽ sang ăn. Phải đặt trước mà hả anh ?”.
– “Món đó thường làm một mẻ chứ làm ít dư ra không dùng được lâu, đôi khi có khách đặt, khách khác ghé vào nghe mùi bị thu hút nên gọi theo luôn. Không chỉ riêng món đó mà ở đây chuyện đó hay xảy ra, cũng là một mánh kinh doanh đấy. Tuần sau có ông chú đặt cho lễ kỷ niệm, nếu Bình ăn thì ghé vào dịp đó luôn cũng được, gần nhà mà” – Tôi nhớ ra vị khách thường gọi món đó, một người đàn ông trung niên sầu muộn, yêu mọi thứ về Pháp nhưng chưa bao giờ đến đó.
– “À vậy là đi hai người được hả anh, em nghe Nị bảo anh chỉ cho phép mỗi người một bàn “.
– “Chỉ là quy ước vì tôi muốn tạo không gian cho người ta tận hưởng một mình” – Thật ra tôi không chịu nổi cả đám người ăn uống ồn ào rồi thừa mứa bỏ đi.
– “Vậy tốt quá, khi nào em nghe mùi sẽ chạy qua, chắc em cũng muốn kỷ niệm với ai đó và Mosa nữa” – Cô cười rồi ngoái nhìn tìm con mình đang chơi với cháu tôi ngoài sân cùng Bo và Tai.
– “Welcome hai mẹ con, cháu tôi không chắc nó ở đến tuần sau, săp đi học rồi, nó phải về với mẹ ở thành thị”.
– “À phải, vài hôm khai giảng rồi. Thôi cảm ơn anh, vì nhiều thứ, anh không biết nó giúp ích cho em thế nào đâu. Thật đấy, em đã rất thoải mái. Hẹn gặp lại khi có mùi thơm tỏa ra từ bên đây bức tưởng” – Cô cười rất tươi trước khi ra ngoài sân chơi cùng tụi nhỏ và hai chú chó thêm một lát rồi mới ra về.
Thật lòng mà nói, hồi đầu tôi cởi mở hơn với Can Bình cũng vì những điều tôi nghe được về cô trong những ngày qua, và cũng vì nhận thức khác đi của chính tôi sau khi biết về cái chết đau đớn còn mơ hồ của Trang Vũ. Tôi lo rằng có một sự tương đồng nào đó, khi con người ta rơi vào khó khăn, tuyệt vọng, có thể bên ngoài họ cũng rất bình thường. Nhưng có lẽ sâu bên trong họ tìm cách kết nối ra xung quanh, mọi việc đâu có dễ dàng như vậy trong thế giới đầy thờ ơ này. Tiếng hét lớn nhất chính là sự im lặng của kẻ cùng đường.
Nhưng càng nói chuyện, tôi cảm giác dần thoải mái hơn, như chính tôi là kẻ được giúp đỡ vậy. Dường như con sông vô hình của ông năm Ngữ nói có tồn tại, khi bạn quan tâm người khác, sự quan tâm ấy không ở yên trong bạn, truyền đi cho người đối diện mà nó còn lây lan và sinh sôi nãy nở. Cảm giác như một mọi thứ của mỗi con người khi tương tác giống quả bóng tuyết lăn từ trên đỉnh núi, nó ngày một lớn trong một thụ cảm chung nào đó, một dạng thức tâm lý của toàn bộ nhân loại. Quả bóng cứ lớn dần, lớn dần rồi vỡ ra ở mức độ nào đó, nó sẽ chuyển đổi thành những viên bóng tuyết nhỏ hơn. Có thể đó là tình bạn, tình làng nghĩa xóm hay trông nom như những con người cạnh nhau. Những bóng tuyết nhỏ hơn ấy lại lăn xuống đồi và lớn dần lên, thông qua tương tác và rồi chuyển động không đầu không đích ấy cứ tiếp tục. Tất nhiên nó cũng đúng với thù hận, đay nghiến, định kiến và bất kỳ thứ gì khác con người đặt tên cho những viên bóng tuyết vô hạn lượng này.
Không thể biết thoải mái này sẽ dẫn đến điều gì, nếu niềm vui luôn dẫn đến niềm vui khác thì lịch sử nhân loại không đầy khổ đau. Chỉ là ít ra trong tôi, một con người bình thường cảm giác được thứ gì đó to lớn hơn chính mình, không phải loại cảm giác bình thường dễ vỡ, thứ gì đó sâu hơn và bền vững hơn. Tôi biết, trong quá khứ dù chưa rõ ràng, tôi mắc sai lầm nào đó với việc Trang Vũ quyết định bỏ thế giới này ra đi. Tôi từng trốn tránh, não bộ của tôi thậm chí đã trốn thoát khỏi ký ức đau đớn ấy, nhưng làm vậy tôi không khác gì xóa đi dữ liệu để ở cứng sạch sẽ, che đi dấu vết tội ác không khiến tôi cảm thấy mình là một con người. Tôi sẽ đối mặt với ký ức đó, bình thản chờ nó và nghe cho thật kỹ, thật rõ. Nếu nó là đau đớn tột cùng tôi cũng sẽ ôm nó vào lòng, dù nó nóng rang như nham thạch tôi vẫn sẽ ôm nó. Trên người tôi ít ra phải có một vết sẹo cho những sai lầm ngu xuẩn và thiếu tình người của mình, tôi không trốn chạy như hầu hết con người, như tôi đã từng.
Tôi ngồi trong khu vườn vắng sau khi Can Bình và con gái rời đi, trưa hôm ấy trời nồm ngột ngạt đến khó thở, thứ gì đó như chậm lại trong tôi. Đứa cháu nhỏ đang cùng hai chú chó Bo và Tai chạy nhảy chọc phá con rắn mối mập ú, đàn bướm thì cùng con ong bầu vẫn chăm chỉ lao động. Lạ thật, cái cảm giác năm xưa khi ở cạnh Trang Vũ trở lại ngay lúc đó, nhưng ở một giai điệu trầm mặc hơn là kích thích tuổi trẻ. Tôi lại thấy mình có thể làm mọi việc, đón nhận mọi việc, chấp nhận mọi thứ của mình và của người khác. Nói vậy không có nghĩa cuộc đời tôi sẽ thành công hơn, giàu có hơn hay hạnh phúc hơn, không phải, đó là những thứ ở vùng đất của lòng tham cạn cợt như một vũng nước nhỏ sau mưa. Thứ tôi cảm nhận lúc này đây rộng lớn hơn chính tôi, như đại dương vô hình, không còn là con sông như ông năm Ngữ nói nữa. Tôi chờ chị tôi về, người nắm giữ ký ức quan trọng mà tôi cố tránh né, tôi sẽ lắng nghe với tất cả khát khao được làm người một lần nữa.