Những đứa con

Tôi đến khu vực này không phải ngay từ những ngày đầu, lúc ấy người con gái đã 10-12 tuổi gì đó còn người con trai thì nhỏ hơn 3 tuổi. Vài năm sau khi tôi đã làm quen với xung quanh, mọi người đã thấy sự xuất hiện của tôi thì Người chị cũng đã lên cấp 3 đi học và ở ngoài thị trấn đến cuối tuần mới về, nghe nói cô ở cùng bạn mình để tiện học hành. Vì lẽ đó mà tôi không thật sự biết nhiều về Người chị mà hay chơi cùng Người con trai hơn. Nhưng tôi nhớ cô là một người ít nói lúc nhỏ, người khác thường hay dễ bị ức chế với cách cô nhìn họ. Khi đối mặt với ai cô hầu như lạc mất hồn mình ở đâu đó không rõ, cô nhìn thẳng mặt họ, ngó ngang ngó dọc, có đôi lúc cô còn dùng tay nắn nắn các bộ phận trên mặt người đối diện. Sau này khi cô ngồi trong vườn cau, lúc đó chưa tươi tốt như bây giờ thì tôi tình cờ đi ngang, bỗng nhìn cô bắt tôi lại, rồi vẫn nhìn chằm chằm ngó nghiêng, lần này cô không cần nắn nót mặt một con Rùa, cô ngồi xuồng bên cạnh tôi rồi vừa vẽ truyện tranh của mình vừa kể lễ.

“ Mày biết không, gương mặt con người thật thú vị hơn gấp ngàn lần lời họ nói ra, tất cả đều ở trên đó. Khi họ nói dối, gương mặt nói dối họ, khi họ thành thật, gương mặt cũng thành thật với họ. Khi họ ngại ngùng sợ hãi hay lo lắng, dù họ có tự trấn an mình hay che đậy vì sĩ diện, gương mặt sẽ biểu hiện tất cả. Tao không muốn nghe những gì họ nói, chỉ muốn nhìn họ mà thôi, vẽ lại gương mặt họ xong thì từ ngữ rồi cũng sẽ kéo trống quân mà đến, chẳng cần viết trước khi vẽ, gương mặt sẽ tự kể nên một câu chuyện. “; cô vẽ vài nét rồi lại quay qua tôi hỏi “ Mày có đang nhìn tao như tao đang nhìn mày không Rùa, mày thấy gì trên đó, một con chim muốn tung cánh hay một con chim trong lồng sẽ hót hay hơn. Chẳng bao giờ tao đọc ra gì trên gương mặt mình cả, chẳng biết nó đang nói gì với mình. Thứ tao thấy trên đó là một chút của cha, một chút của mẹ, một chút của một ai đó xa lạ, còn tao thì sao Rùa, mày thấy gì trên gương mặt này, nó có kể gì không, hay đơn giản nó chẳng có gì để kể “

Từ ngày hôm ấy, tôi đỡ ngại ngùng khi đến gần cô hơn, nhưng đúng như lời cô nói, cô là một con người kì lạ, có lúc cô rất ân cần, có lúc như lạc mất ở đâu đó chả ngó ngàng gì đến ai, có hôm cô còn đạp lên cái mai tôi mà không hề phát giác ra, cứ thế tiến về phía trước. Đó là những ngày cô chưa đi lên thị trấn, chị em cô không nhiều khi nói chuyện nhưng họ quan tâm nhau lắm, những kẻ bắt nạt hay nói về sự cổ quái của cô là anh lao vào ăn thua đủ với nó, còn những hôm anh đi học về trễ cô sẽ cất phần đồ ăn cho anh trước khi lên bàn ăn, cô bảo “ Đồ ăn thừa và chừa phần ăn là hai thứ khác nhau”. 

Ngược lại với người chị, Người con trai thì lại như thủ lĩnh của đám con nít quanh đây, anh bày đủ thứ trò chơi, anh có mặt ở mọi ngóc ngách của khúc sông này, đi đâu anh cũng bưng tôi theo rồi bảo “ Chị bã không đi chơi thì mày làm anh em với tao nha Rùa “. Lúc nhỏ anh rất thích chỗ đông người, anh thích được phụ người khác một tay, chạy việc vặt cho mấy đám tiệc quanh đó. Có lần anh còn vẽ hình chân dung cho cô dâu chú rể bên kia sông được người ta trả tiền, anh chạy lên thị trấn mua ngay hộp màu xịn cho chị anh, “ Chị xài đi em vẽ chơi thôi chứ sao bằng chị “, anh nói như vậy sau khi tặng hộp màu rồi chạy cái ào đi chơi tiếp. Sau bức tranh đám cưới đó, anh được mấy người lớn thuê vẽ chân dung trên bàn thờ của tổ tiên họ, có người thì cần vẽ đứa nhỏ mới sinh, rồi cũng có người muốn “vẽ họ thử coi sao”. Có lần anh tạo bối cảnh trong đám Lau Sậy để vẽ cho đôi tình nhân xóm trên, anh đè đám cây nằm rạp xuống tạo thành khoảng lõm hình ánh trăng, sau anh đặt một băng ghế dài vào giữa. Lúc đó anh để cô gái ngồi ở đầu băng ghế rồi quay mặt vuông góc về phía anh, còn chang trai thì ngồi để hai chân lên ghế lưng tựa vào cô gái. Hồi đầu anh định vẽ luôn, sau do trời nắng quá nên anh mượn máy chụp hình Lão hàng xóm lúc đó mới mua thức thì, chụp rồi về nhà vẽ. Ai dè người ta lại thích bức ảnh mà không nhận tranh, từ đó anh lại có thêm nghề đi chụp hình. Mỗi lần anh có tiền thì người đầu tiên anh nghĩ tới là chị mình, anh từng nói với người bạn mình “ Tao cùi bắp mày ơi, chị tao mới xịn nên để bã sáng tác tao chỉ kiếm tiền thôi “.

Bức ảnh anh chụp cho đôi tình nhân trong bụi Lau Sậy lọt đến tay một ai đó rồi được giải trong cuộc thi nhiếp ảnh thanh thiếu niên của huyện, hình như nhớ không nhầm thì mọi người khen về ánh sáng trong bức tranh rất đặc sắc. Anh hồ hởi về khoe với cha mình, ông nhìn tấm ảnh một hồi quay ra nói “ Con chỉ cần nhớ anh sáng không phải của con, và bụi Lau Sậy là cố tình, nhìn kỹ sẽ thấy”. Hôm đó anh buồn cả ngày vì nghĩ rằng mình đã làm tốt khi được giải, anh ngồi sau lưng chị mình xem cô hoàn thành truyện tranh. Đó là câu chuyện về sinh vật sống bên trong cơ thể con người chi phối thứ gọi là xúc cảm. Nhân vật chính trong truyện tìm cách hiểu được nó thì vô tình giết chết, anh trở nên vô cảm với mọi thứ và đi tìm lại cách hồi sinh sinh vật ấy. Khi ngồi nhìn sự tập trung cũng như độc đáo cả trong nét vẽ của chị mình, anh như bị cuốn vào đó và quên đi sự cụt hứng sau khi khoe với cha mình. Nhưng thứ anh không ngờ là trong phút chốc, chị đã xoa đầu anh rồi cười nói “ Em giỏi mà, cha chỉ đang bổ sung cho em thôi “, anh nhào tới ôm chị mình mà không nói được câu nào, hiếm khi thấy cô chủ động nói gì đó với ai, có lẽ sự mở lời của cô còn quan trọng hơn nội dung câu nói với anh lúc đó. 

Người chị hoàn thành truyện tranh vào những ngày cuối lớp 9, hôm ấy nghe kể lại là cô đang định lên bưu điện gửi lên cho Nhà xuất bản thì bị một nhóm nam nữ cùng khối chặn lại cười nhạo cô quái đản rồi vứt xuống sông, dù không biết bơi cô vẫn nhảy xuống để vớt nó lên, may sao được người trên phà gần đó cứu nên thoát chết. Người con trai ngày hôm ấy đã tìm đến lớp của đám bắt nạt, một mình đánh hết 4 người kia, trong đó có một nữ chung lớp người chị, anh cũng bầm dập về nhà. Hôm sau khi bị mời phụ huynh lên, anh tưởng sẽ bị cha mẹ mình chửi một trận có khi cấm cửa không được ra khỏi nhà, không ngờ cha anh lại bảo “ Con làm tốt lắm, mấy đứa bắt nạt chị con là lũ hèn cần bị trừng phạt, cha không khuyến khích con đánh nhau, trừ phi không thể khác được, và nhớ kiểm soát cơn giận đừng đi quá đà” còn bà lại cười nói “ Mẹ không thích đàn ông đánh phụ nữ, nhưng có những con đàn bà rất đáng bị đánh, nếu không cái miệng của họ sẽ nuốt hết nhân tính mất, nhưng nhớ nhẹ tay thôi “. Lúc đó khi nghe họ nói chuyện, tôi nhận ra cái gia đình này không chỉ mình người chị là quái dị.

Phục hồi sau sự vụ ấy, ai cũng lo người chị sẽ càng u uất hơn, nhưng thật lạ là chị trở nên nói nhiều hơn. Về lại nhà, chị chạy bộ, đọc sách về chiến tranh, xin cha mình xem những quyển sách Triết học trên kệ, vì trước đó ông không cho con mình tiếp cận tủ sách của mình vì lý do gì đó. “ Sau vụ ấy con tò mò bản chất con người, của chính mình là như thế nào mà luôn muốn kiếm soát và bắt nạt kẻ khác, liệu con nên thành kẻ thống tri hay kẻ dân đen bị giật dây”, ông đồng ý giới thiệu đưa cô đọc sách với các điều kiện “ Con phải hỏi cha trước khi đọc, một số thứ con chưa gánh nổi, đọc xong phải thảo luận với mẹ con hoặc cha đừng tự suy diễn, cuối cùng là hãy quay lại vẽ truyện tranh “. Cô đồng ý hai điều đầu tiên nhưng bảo tay cô còn run sau vụ việc ấy nên chưa trả lời vội cho cha mình, ông đồng ý để cô tiếp cận sách của mình. Hè năm đó sau khi thi đậu lên lớp 10, cô đọc sách, đi ra chợ nghe những câu chuyện rồi hỏi ông về những gì nghe thấy, cô đề nghị ông dạy võ và rèn luyện thể chất, thứ mà cô coi chỉ dành cho kẻ thô kệch trước đây. Người con trai thấy vậy cũng hay rủ chị mình đi chơi cùng những chỗ anh đến để chụp ảnh và vẽ minh họa kiếm tiền, anh nghĩ nó sẽ khiến chị hòa nhập hơn trước đây, nhưng lúc đó Ông già đã nhận ra điều gì đó không đúng. Một đêm nọ ông nói với bà “ Nó hăng hái hẳn, nhưng trong anh mắt nó vẫn lãnh đạm như xưa, có thứ gì đó không ổn đang diễn ra bên trong, một thứ gì đó giống với sự phẫn nộ của tôi lúc trẻ hơn là của kẻ khao khát hòa nhập “

Rồi Người chị đi học cấp 3 ở thị trấn, cô dùng nhà của ông bà nội bỏ hoang nhiều năm, Ông già đã sửa sang lại cho gọn gàng vừa đủ để cô ở và đi học. Cuối tuần cô lại về đổi sách, nói chuyện về những chuyện cô đã tìm hiểu, cô nói chuyện với cha mình về chiến tranh, về tôn giáo, về khoa học, và hỏi mẹ cô về con người, các mối quan hệ ứng xử, và cả chuyện trai gái học trò, cô như muốn học lại tất cả vậy. Cô có vẻ tràn trề sinh khi, cô hoạt bát hơn hẳn nhưng chưa bao giờ chơi cùng tôi lần nào nữa, mỗi khi về chỉ chào chào rồi đi. Cô viết về những gì đã đọc cho cha mẹ mình, cô gọi nó là ký sự đọc sách, dần dần cô chỉ viết ra mà không hỏi gì nhiều, thắc mắc được cô lặp lại nhiều lần nhất với cha mình là “ Tại sao con người lại thành ra thế này ?”, mỗi lần như vậy Ông già đều không trả lời.

Người chị chưa bao giờ dẫn bạn về nhà chơi dù đi họp phụ huynh về thì ông bà được thông báo cô là lớp phó học tập và rất năng nổ, nhưng cô thật sự không có một người bạn nào, như một cái máy đang học cách len lõi để học về con người với dự định gì đó vậy. Mỗi lần về nhà cô đều đi theo em trai mình đi đây đó, anh dẫn đâu cô đều theo, nhưng cô chẳng bao giờ dự phần vào những sự kiện, chỉ đứng nhìn một cách chăm chú rồi đôi khi ghi lại điều gì đó. Có lần cả nhà cùng đi Chùa, người con trai mang tôi đi bảo là trên đó cũng có nuôi Rùa mang tôi lên làm quen. Cô đứng nghe tụng kinh một hồi lâu rồi đi ngó nghiêng như cái cách cô nhìn vào mặt ai đó khi còn nhỏ, rồi tự dưng cô đứng trước mặt một vị sư trẻ, vẫn với ánh nhìn dò xét như xưa, cô hỏi “ Nếu đã biết cạo đầu là ý niệm về sự bỏ đi dao động bên trong thì tại sao phải cạo thật, sao không chỉ cạo luôn trong ý niệm, hay thậm chí cạo hẳn cả ý niệm, cạo đầu được ích gì thưa sư “. Vị sư trẻ luống cuống rồi trích dẫn đủ thứ trích dẫn tôi nghe không hiểu lắm, chưa nói dứt lời thì cô đã quay mặt đi rồi chấp tay xá lạy tượng Quan Âm. Khi về đến nhà, cô ngồi dưới gốc cây Thị, lúc ấy chỉ cao tầm 5m, rồi nghêu ngao một mình, đó là lần hiếm hoi cô vuốt cái mai tôi.

Quân Âm vào chùa Vẹt đi theo

Tóc mọc Quan Âm leo nheo Vẹt

Vẹt to Vẹt nhỏ cạo chẹt đầu

Vẹt nhỡ cửa chùa biết về đâu

Những năm ấy Người con trai lại thay đổi ngược lại, từ sự việc ngày hôm đó cả bọn đi thả diều thì một đứa bị Rắn cắn, cả đám rượt bắt con Rắn rồi cõng bạn mình tìm giúp đỡ. Cha anh và người bạn phóng xe về nhà gỗ hái lá Kim Vàng rồi hút độc cho nó. Giây phút ấy khiến anh tò mò về cây cỏ vô cùng, “ Sao một cái cây nhìn quái dị mà lại lợi hại như vậy “, anh hỏi cha mình như thế. Ngày hôm ấy phiên bản nghệ sĩ kiếm tiền non trẻ đã biến mất, thay vào đó là một tiểu thực vật họa sư. Anh đi theo cha mình vào rừng, lên đồng, tới đâu anh cũng hỏi tên cây và công dụng của chúng, anh dành hàng giờ liền để vẽ và miêu tả một loại cỏ dại, vẽ từ phối cảnh đến toàn bộ thực thể, rồi đến chi tiết từng bộ phận, làm thành một tập tranh miêu tả thực vật quanh nhà. Anh vẫn đi chơi cùng bạn bè, dù gì anh vẫn chỉ là một cậu bé lúc ấy, nhưng đi đến đâu anh lại chỉ tập trung vào phác thảo và ghi chép mô tả cây cỏ, anh đi quanh tìm hỏi người già về công dụng và lai lịch của chúng. Anh dần chìm vào thế giới của riêng mình như đã tìm thấy nơi mình muốn thuộc về vậy. Mỗi cuối tuần anh đều khoe với chị mình về những thứ đã học được, đổi lại anh đọc Ký sự đọc sách của chị, hai người mỗi khi đi cùng đến chỗ nào náo nhiệt là tìm một góc để quan sát cùng nhau, họ vẫn ít khi trò chuyện mà chỉ chia sẻ tâm tư qua những công việc của hai người trẻ đang khám phá thế giới của mình theo những cách khác nhau.

Rồi khi Ông già cùng với người bạn là ba của Chàng trai hàng xóm lập thư viện, Người chị thường hay lên đó đọc những quyển mà cha cô không cho phép, nghe nói trên đó còn có cái gì gọi là mạng Internet, Bà lão than phiền vì cuối tuần cô dành thời gian cho việc tra cứu ấy nhiều, về chơi và trò chuyện ít đi. Nhìn cô bây giờ như quay về lúc trước đó vài năm, nhưng tinh ranh hơn và thờ ơ hơn. Cô tập trung tìm hiểu những chủ đề mang tính toàn cầu và nói chuyện cùng cha mình, nhưng ông luôn nhắc cô thay đổi chính mình quan trọng hơn là những tranh đua không hồi kết. Một tâm hồn trẻ đầy thắc mắc đã không chịu ngồi yên, dần cô ít nói chuyện với mọi người trong nhà, như cô đang cần một câu trả lời khác làm thỏa mãn lý trí của mình vậy “ Không hiểu được bản thân mình vẫn sống được mà mẹ “ cô nói với mẹ mình như tìm một đồng minh hay một sự khích lệ, một dẫn lối khác.

Người con trai trong quá trình tìm tòi cây cỏ, anh thấy chúng không thể sống thiếu côn trùng, hồi đầu anh chỉ đưa chúng vào như một phối cảnh cho cây, dần anh lại thấy những điều đặc biệt trong thế giới dưới bàn chân mà anh bỏ lỡ trước đây. Bọ Hung, Bọ Rùa, Ong Ruồi, đủ loại cả, có khi anh theo một con côn trùng cả ngày để xem chúng ăn gì, sinh sản ra sao, săn mồi thế nào, “ Nhìn kỹ tụi nó khác với mấy thứ con đọc trong sách và tivi lắm “ anh nói vậy khi được hỏi. Anh đi theo cha mình vào rừng, lang thang cùng đám chăn Trâu đồng xa, rồi lặn lội một mình trong đám Tràm bên kia sông, chỉ để xem những người bạn nhỏ thật sự sống ra sao. Dù thích ở trên đồng và nơi cánh rừng vắng hơn, nhưng lắm lúc anh cũng lên thư viện để tìm tòi thêm và đọc về những thứ thế giới bên ngoài, nó cũng làm anh thấy phấn khích. Có lần anh đọc đươc gì đó nên chạy ù về nhà nói chuyện cùng mẹ, lúc ấy bà đang đan một cái chóa đèn bằng Tranh có hình một hoa Súng ngoài ao cá mà bà mới thả xuống.

– “ Con mới xem được một thứ hay lắm mẹ, trên internet ngoài thư viện “ – Anh nằm xuống sàn nhà nằm nghiêng một bên nhìn mẹ anh đan Tranh.

– “Sao, cái gì, lại biết về một còn gì nữa hả “ – Vừa đàn bà vừa nhìn anh cười nói giọng kéo dài.

– “ Con xem phim tài liệu về mấy người nghệ sĩ lấy cảm hứng từ tự nhiên, cỏ cây hoa lá chim chóc này nọ, hấp dẫn ghê. Có người làm mái nhà hình chiếc lá, có người lại tạo ra nguồn sáng đi vào như tán lá Tre, cái xe như con bọ Rùa rồi đủ thứ khác cả “

– “ Nếu họ không nói ra hay kể cho con, tự con nhìn có nhận ra không, hay do con nghe họ nói rồi con nghĩ thấy hay “

– “ hừm, một số cái nhìn thấy ngay được, một số con thấy cũng không giống mấy, vài thứ cũng thấy khá vô lý, kiểu họ ráng ép cho ra vậy “

– “Thứ nào khi con nhìn thấy nó vừa thích mắt vừa hợp lý ?”

– “ Chắc là cái xe con Bọ và cái ngôi nhà lấy sáng từ mô phỏng tán lá Tre “

– “ Họ có bán mấy thứ đó ra ngoài không “

– “ Có mẹ, giờ mấy thứ đó giá cao lắm, chắc do có cái mác thiên nhiên hay gì đó, một số cái con thấy mắc hợp lý vì người ta làm chỉnh chu, một số lại như ăn theo ấy”

– “ Con người nếu ai đó bắt chước làm giống họ, thì sẽ có sai không, ý mẹ là bắt chước ý tưởng đó, ví dụ ai đó làm lại xe con Bọ nhưng khác đi xíu“

– “ Bây giờ có luật bản quyền gì mà, người ta phạt hoặc đóng cửa luôn ấy mẹ “

– “ Vậy ai trả tiền bản quyền cho tự nhiên, bản quyền cho những nhà toán học vật lý, ai trả tiền cho những con Bọ”

– “ Con nghĩ chắc ai miệng to và nhanh hơn thì của người đó, có thể sau đó họ sẽ dùng tiền để trả lại cho tự nhiên thì sao “

– “ Con có chắc là họ trả lại được không “

– “ Con không rõ nữa, con sẽ tìm thêm, Nhưng con xem xong phim đó con muốn học xây nhà ghê, vì nhiều khi con cũng tưởng tượng ra một ngôi nhà dựa trên cây cỏ và côn trùng con tìm hiểu thời gian qua, con thấy có rất nhiều loại tri thức từ tự nhiên có thể áp dụng được mẹ “

– “ Con xem thử cái này, đợi mẹ một tí “

– “ Cái này của ai vậy mẹ, kinh ngạc quá, mẹ làm hả, mà nét chữ này đâu phải, chị cũng không “

– “ Cha mày làm cả chục năm qua đó “

– “ Cha ấy hả, con tưởng nào giờ cha chỉ làm nông lâm và viết thơ ban đêm thôi chứ “

– “ Hồi trẻ cha chỉ viết lách là chính, cha kể mẹ là khi ở gần thiên nhiên cha bắt đầu có những hình dung về những thứ này rồi làm cho vui. Thật ra hồi trẻ cũng có làm chơi chơi, nhưng cha bảo tự nhiên dạy cha cụ thể và hiện thực hóa hơn”

– “ Không lẽ đùng một cái cha làm được mẹ, người ta phải học nhiều lắm mới vẽ và mô tả được thế này, trong sách con đọc trên thư viện của một người rất nổi tiếng cũng nói những thứ y như cha mô tả trong tập mô phỏng này “.

– “ Cha và mẹ đều tự học cả, cũng chỉ làm vì thích thôi, không rõ là nó hay dở ra sao cả “

– “ Sao cha mẹ không kể cho tụi con nghe “

– “ Cha nói không muốn ảnh hưởng đến sự phát triển của tụi con, ổng không phải dấu, mà khi nào tụi con hứng thú gì đó tương tự mới cho coi “

– “ Nhưng sao cha không dựng nó ở ngoài mẹ, ý con là với mớ quan sát và mô tả này cha hoàn toàn sánh ngang mấy người con xem “

– “ Cha đã nếm đủ vị đắng của sự xô bồ rồi nên dừng lại.”

– “ Nhưng nếu nó được đẩy ra cho mọi người thì sẽ tốt hơn cho cả tụi con, ý là giới trẻ được học thêm mà mẹ, sao cha lại phải tránh nó vậy mẹ “ – Anh nói dồn dập như thể muốn lôi tất cả ra và khoe với cả thế giới.

– “ Nếu không để ý con có thấy mấy con vật nhỏ nó quan trọng như thế nào ko ? Mẹ từng hỏi cha con khi mới quen nếu đầu thai làm con vật gì, cha bảo con Bọ Hung, vì nó âm tầm dọn dẹp rác thải mà còn làm tốt đất, còn nuôi sống được gia đình“

– “ Trả lời dễ thương ghê. Mẹ, nhưng con sẽ không làm vậy, ý là không làm con Bọ Hung, con sẽ làm Đại Bàng tung cánh che cả mặt trời. Con sẽ học ngành gì đó để xây nên những ngôi nhà mà Thiên Nhiên ẩn khuất trong đó, con sẽ gầm vang như hổ, tru như Sói.” – Anh vừa nói vừa nhại lại mấy tư thế và tiếng kêu của mấy con vật, xong anh dang hai tay ra như Đại Bàng rồi chạy cái ù nhảy xuống ao cái ùm. Bà lão thì nói thầm cho tôi “ Cha nó kể hồi trẻ ổng cũng y như vậy “.

Mẹ tôi bảo “ Trẻ con lớn nhanh lắm”, thoáng cái Người con trai đã vào đại học còn chị anh cũng sắp ra trường. Những năm tháng ấy khu nhà gỗ vắng bóng hẳn, chỉ còn lại Chàng Trai hàng xóm lui tới sau vụ việc không hay đó của cha mẹ anh. Người chị ít về thăm nha, đôi khi cô viết thư về nhà kể về những hoạt động của cô ở một tổ chức quốc tế nào đó bên cạnh việc học ngành Triết học, cô nói khi đăng ký với nguyện vọng thi với cha cô rằng “ Con sẽ nghe cha cố tìm hiểu về mình cho đến khi nào còn có thể, nếu không chú chim nhỏ sẽ phải bay đi tìm ở nơi khác “. Hai người con của ông bà, được ông bà nuôi dạy từ nhỏ về học cách tôn trọng tất cả mọi ý kiến, nên giờ có muốn họ cũng không thể phản bác gì, vì nếu vậy chẳng khác gì tự đạp đổ cái gậy con họ đang chống, mà chính họ đã trao cho chúng. Rồi một hôm, Người chị về nhà cùng cái bằng tốt nghiệp trên tay, cô ngồi xuống với cha mình, lúc ấy ông vừa làm xong cái bàn Tam Giác. 

– “ Con sẽ đi Châu Phi một vùng chiến sự, một tổ chức viện trợ thuộc UN đã nhận con. Con về để kể cho cha mẹ rồi tuần sau lên đường “ – Cô nói rồi đặt cái tờ bướm quảng bá của tổ chức đó cho ông xem.

– “ Loại tổ chức này chỉ mang đến sự lệ thuộc cho người ở đó, một thứ quyền lực tinh vi trá hình, đó không phải là sự giải phóng thật sự họ hứa hẹn “ – Ông cầm tờ giấy đọc kỹ rồi đặt xuống.

– “ Ít ra họ cũng làm được gì đó cho người khác “ – Cô cầm lại tờ giấy rồi cất vào túi đeo chéo của mình đang đặt dưới chân, như cô luôn sẵn sàng rời đi.

– “ Ai đã gây ra tình trạng đó cho họ “ – Ông già lúc ấy chỉ hút thuốc gói chưa xài thuốc rê, ông lôi ra một bao rồi đốt một điếu, uống một ngụm nước.

– “ Chính phủ của họ chứ không phải những người trong tổ chức này “ – Cô đi vào trong lấy vài món đồ của mình rồi quay ra cho vào túi.

– “ Ai tài trợ cho họ, chẳng phải cũng những kẻ tài phiệt đứng cùng mâm rồi dùng nó như bức màn che mắt những kẻ cũng tham lam thứ lòng tốt tạm bợ huyễn hoặc sao “

– “Vậy chứ cha nói đi, suốt những năm qua, cha luôn nói cho con về thứ đó, tự do thật sự, nó là cái gì, không phải cũng huyễn hoặc sao. Những đứa trẻ đang chết ngoài kia “

– “ Đừng ăn nói như vậy với cha con, Triết gia nào đã dạy con vô lễ như vậy hả” – Bà đang nhặt rau đằng trước nhà thì dừng lại rồi quay nhìn con gái mình.

– “ Cha không ngăn con giúp kẻ khác, cha ngăn con đi vào con đường bè phái tự xoa dịu sự vô cảm bằng những thứ hữu hình để lấp đầy khoảng trống của vô hình “ – Ông im lặng một lúc rồi mới nói tiếp.

– “ Đúng con là kẻ vô cảm, con đang đi tìm lại nó đây. Ở đây con không tìm thấy nó, cha luôn phủ định mọi thứ con làm” – Cô đứng dậy nhíu mày nhưng vẫn nói bằng giọng đều đều từ từ như trước giờ của mình.

– “Con chỉ đang tạo ra những con sóng, tính chất của sóng là phá hủy tất cả “

– “ Nó cũng có tính bồi đắp “

– “ Đó là sóng biển sóng trên con sông quê, còn sóng trong lòng người thì chỉ có diệt vong “

– “ Nếu cha nhớ về con như một kẻ diệt vong, hãy nhớ thêm rằng con cũng tạo ra tái sinh “

– “Tái sinh chỉ xảy ra khi những con sóng trong sạch” 

– “ Cha luôn nói như thể tất cả việc làm giúp đỡ người khác là sai vậy, cha chỉ là kẻ trốn chạy, trong cái xó rừng giả dối này “

– “ Chính con mới đang trốn khỏi sự trù phú của rừng, chính con mới đang trốn ta, hôm đó cha đã nghe thấy con tự nói rằng “ Gương mặt mình đang nói lên điều gì?” Tìm lại nó rồi giúp chính mình trước đi “

– “ Chính cha, chính cha là kẻ tạo ra gương mặt này, con sẽ cho cả thế giới này thấy nó xấu xa thế nào, nó đã tạo ra những gương mặt vô hồn ra sao, cha tạo ra một kẻ giả dối phẫn nộ, con sẽ sống với nó như một tấm gương tồi tệ. Còn cha hãy sống với danh nghĩa kẻ sinh ra một con đàn bà vô dụng giả dối.”

Đó là ngày cuối cùng tôi nhìn thấy người chị về lại khu vực này. Cô đi sang các nước Châu Phi có chiến sự, tham gia hoạt động cứu trợ, mỗi năm cô vẫn gọi về cho mẹ và em trai mình vào những dịp lễ và sinh nhật họ. Rồi đến một ngày, Người con trai thông báo người chị sắp lấy chồng, người cô quen trên chiến trường cùng tổ chức đang làm việc. Lễ cưới họ có ông bà và người em tham gia, qua cái laptop anh mang về cho họ. Ông già chỉ ngồi đó theo yêu cầu của Bà lão, ông không nói lời nào suốt buổi cưới trên máy đó, mẹ và em cô nói chuyện tiếng Anh cùng người con rể và chào nhau bằng tiếng Việt khi buổi lễ kết thúc. Tôi hôm ấy ông đã rơi những giọt nước mắt đầu tiên sau rất nhiều năm rồi nói với bà.

“ Đó là ánh mắt mà tôi không muốn thấy ở con mình, ở thế hệ sau, một ánh mắt thèm thuồng và kích động, tham lam tri thức và lòng tốt là thứ lòng tham tai họa nhất, những thứ đang xảy ra làm tôi hoài nghi chính mình sau bao nhiêu năm, có lẽ tôi đã đánh giá không đúng về tự do mà tôi mong muốn chúng có với tự do mà chúng phải tự tìm lấy, tôi là người cha tồi “ – Ông im lặng một lúc rồi hỏi bà “ Tôi có phải một người chồng tốt không ?” rồi bà đáp “ Ông chỉ là một con người thôi, ông không thể kiểm soát được nó, ông là chồng và cha tốt, chúng chỉ quá ngưỡng mộ nhưng cũng muốn vượt qua ông nên tự tạo áp lực lên chính mình, thằng nhóc nó muốn đưa mấy thứ ông ghi chú ra để cho nhiều người biết hơn còn con bé thì giống ông không dễ dàng chấp nhận bất kỳ cái gì. Đừng do dự gì cả “.

Khi nhỏ tôi là con Rùa như thế nào nhỉ, có lười không, mẹ tôi đã dạy tôi như thế nào mà bây giờ tôi thế này, và tôi có còn thế này mãi không hay sẽ khác đi nữa, một con Rùa già có còn thay đổi để tốt hơn không. Có lẽ ở loài người, hay ít ra những ai ở quanh khu nhà gỗ này, mấy đứa nhỏ đều có vấn đề với cha mẹ mình, Chàng trai hàng xóm và Cô bé cũng vậy, họ luôn có sự phẫn nộ hay đè nén nào đó mà họ luôn muốn đổ lỗi cha mẹ mình. Đôi lúc trong sự phẫn nộ ấy, sự dồn nén ấy giữa hai tâm hồn trẻ bị dồn đến đường cùng, họ tìm thấy nhau với một sự đồng cảm tạm bợ nào đó, nhưng tình yêu cũng có thể nảy sinh từ sự tạm bợ ấy của những mảnh đời trôi dạt.